🔺ایزدی، کرد یا ایزدی کرد؟در آیینهای یادبود دوازدهمین سالگرد نسلکشی ایزدیها به دست داعش، برخی از…
انتشار: 2026/08/07 11:41 UTCدریافت: 2026/08/08 23:58 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/08 23:58 UTC
🔺ایزدی، کرد یا ایزدی کرد؟در آیینهای یادبود دوازدهمین سالگرد نسلکشی ایزدیها به دست داعش، برخی از سخنگویان این جامعه در عراق و اروپا اعلام کردند که خود را نه کرد، بلکه ایزدی میدانند. این سخن صریح و تا اندازهای کمسابقه، بازتابی ناخوشایند در میان مخاطبان کرد در شبکههای اجتماعی داشت.آنچه رهبران ایزدی گفتند، چیزی جز خودتعریفی هویت نیست. هویت برچسبی معنایی برای توضیح کیستی و چیستی است که یا از سوی «خود» اطلاق میشود یا از بیرون و توسط دیگران. اگر میان این دو تعریف انطباق و هماهنگی وجود داشته باشد، مسئلهای پیش نمیآید؛ اما هرگاه میان آنها تعارض ایجاد شود، هویت به موضوعی مناقشهبرانگیز بدل میشود.مسئلهمند شدن ایزدیها در ادبیات ناسیونالیسم کرد، سابقه چندانی ندارد. در دو سه دهه اخیر، گرایشی نیرومند در بخشی از ملیگرایی کرد کوشیده است اقلیتهای مذهبی درون جامعه کرد، مانند ایزدیها، یارسانها، علویها و کاکهایها را به عنوان کردان اصیل و آیین آنان را به مثابه مذهب باستانی کردها بازشناسی کند. هدف اصلی این رویکرد، اختراع نوعی دین ملی برای کردها و بازتعریف مرزهای مذهبی و تمدنی جامعه کرد با همسایگان مسلمان، یعنی ایرانیان، عربها و ترکهاست؛ همسایگانی که هر یک به نوعی در مسئله حلنشده کرد سهیماند و ناسیونالیسم کرد برای دیگریسازی در برابر آنان، به ترسیم خطوط هویتی تازه نیاز دارد.این گرایش که کمابیش در میان نحلههای مختلف ناسیونالیسم سکولار کرد دیده میشود، با بازاندیشی ایدئولوژیک حزب کارگران کردستان ابعاد تازهای یافت. پ.ک.ک، مانند بسیاری از جریانهای چپ پس از فروپاشی شوروی، به تدریج از محوریت طبقه کارگر فاصله گرفت و به حمایت از اقلیتهای قومی، مذهبی، جنسیتی، مهاجران و دیگر خردههویتها روی آورد. به این ترتیب، حتی پیش از آنکه این گروهها به سرمایه نمادین ناسیونالیسم راستگرای کرد تبدیل شوند، به کانون توجه چپ کردی بدل شده بودند.سرخوردگی امروز نیز از همینجا ناشی میشود. ایزدیها به شاخهای از زبان کردی سخن میگویند و دستکم از منظر زبانی و تاریخی، پیوندهای عمیقی با جامعه کرد دارند. ناسیونالیستهای کرد نیز جایگاهی ممتاز برای آنان در اجتماع تصوری ملت قائل شدهاند. پس این فاصلهگیری برای چیست؟واقعیت پیچیدهتر از این است. ایزدیها بیش از آنکه یک اجتماع قومی باشند، یک اجتماع آیینیاند. همانند بسیاری از فرقههای باطنی و رازورز خاورمیانه، از جمله علویها، دروزیها و یارسانها، آنان نیز غالباً ترجیح میدهند پیش از هر چیز با هویت دینی خود شناخته شوند، نه با برچسب قومی یا زبانی. نمونه علویهای ترکیه روشن است؛ یک علوی ممکن است کرد، ترک یا زازا باشد، اما بیش از هر چیز خود را علوی میداند.ممکن است گفته شود خاندان اسد در سوریه، که علوی بودند، دههها در رأس مهمترین حزب ملیگرای عرب قرار داشتند. این درست است، اما لزوماً به این معنا نیست که عروبت در رأس منظومه هویتی همه علویها قرار داشته است. اینجا نیز با مسئلهای هویتی روبهرو هستیم که دگرگونی آن، بخشی از معمای امروز را توضیح میدهد.در دهههای نخست قرن بیستم، ایدئولوژیهای جهانروا مانند کمونیسم و لیبرالیسم و حتی ناسیونالیسم، برای بسیاری از اقلیتهایی که از سلطه معیارهای راستکیشانه مذهبی رنج میبردند، افق رهایی و پیشرفت اجتماعی بود.حضور پررنگ یهودیان در جنبشهای سوسیالیستی اروپای شرقی، نقش مسیحیان در پیدایش ناسیونالیسم عربی، رهبری یک کرد بکتاشی بر حزب کمونیست سوریه و بنیانگذاری حزب کمونیست عراق به دست یک مسیحی آشوری، همگی در همین چارچوب قابل فهماند.به دروزیهای سوریه بنگرید که امروز به ستون پنجم اسرائیل در جنوب دمشق بدل شدهاند؛ حال آنکه چند دهه پیش، همکیشان آنان در لبنان به رهبری کمال جنبلاط از مهمترین متحدان فلسطینیها بودند.امروز اما دیگر از آن ایدئولوژیهای جهانروا خبر چندانی نیست. جهان، با وجود همتنیدگی اقتصادی و فرهنگی، شاهد بازگشت و احیای خردههویتهاست. جهانیشدن، در کنار یکدستسازی، مقاومتهای هویتی تازهای نیز برانگیخته است. از مذهب و قومیت گرفته تا جنسیت، گروههای مختلف بیش از گذشته خواهان به رسمیت شناخته شدن هویت خاص خود هستند.بخش بزرگی از تاریخ اندیشه قرن بیستم در سودای سادهسازی هویتها به سود گذار به کلان هویتهای فراگیر گذشت؛ در چنین جهانی صرف نظر کردن از هویتهای انضمامی به سود چترهای فراگیری مانند سوسیالیسم و لیبرالیسم شدنی بود اما جهان امروز بیش از هر زمان دیگری به سوی تکثر هویتی حرکت کرده است. در چنین جهانی، نمیتوان ایزدیها را سرزنش کرد که چرا خود را پیش از هر چیز ایزدی میدانند. شاید تلاش برای ساختن یک مذهب ملی برای کردها و عبور از میراث سنگین اسلام، بیش از آنکه پاسخی به مسائل امروز باشد، پروژهای عقیم باشد.#صلاح_الدین_خدیو@sharname1
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 2 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — زەوی سهخت و ئاسمان دوور
حمله دو پهپاد ایرانی به دفتر نخستوزیر اقلیم کردستان عراقتلویزیون روداو به نقل از یگان ضد تروریسم کوردستان (CTG - هێزی دژە تیرۆری کوردستان) مدعی شد دو پهپاد که از مرزهای ایران وارد خاک اقلیم کردستان شده و به دفتر نخستوزیر اقلیم کردستان و نیز یکی از دفاتر این یگان حمله کردهاند اما هیچ کسی در این حملات کشته نشده است!لازم به ذکر است هنوز در تهران هیچ مقام و رسانه رسمی درباره این حمله و ادعا واکنشی نشان نداده است.اردشیر پشنگ | دوشنبه ۱۴۰۵.۵.۲۶
📿شریعتی و الهیات سیاسی شیعی بله! د. خدیو درست میگوید: شریعتی بهانه است، اسلام سیاسی نشانه است!نتیجهی پیمایشهای ملی نشان میدهد که ایرانیان طی چند دهه گذشته از حیث دینداری و نسبت عاطفی و فکری با دین روندی نزولی را پیمودهاند[1]. اسباب و دلایل چنین روندی البته محل بحث نیست اما اینکه «اسلام سیاسی چه میگوید؟» برای بخشهای بزرگی از جامعه توده و روشنفکر بیاهمیت شده است. از این جهت، این منازعه را نمیتوان کاوش یا پژوهشی بر سر کارآمدی دانست. اگر معیار، کارآمدی حکومتها و احزاب دارای رتوریک اسلامی باشد، نمونههای نقض کم نیستند: ترکیه تحت رهبری اردوغان نمونه بسیار مهمی است. البته نباید مشکلات اقتصادی سالهای اخیر، اقتدارگرایی و خطاهای سیاست خارجی دولت وی را نادیده گرفت؛ اما نمیتوان دستاوردهای دوره او را نیز حذف کرد. بانک جهانی میگوید رشد واقعی GDP ترکیه در فاصله ۲۰۰۲ تا ۲۰۲۲ بهطور متوسط ۵.۴ درصد در سال بوده و درآمد سرانه واقعی در این دوره تقریباً دو برابر شده است؛ GDP ترکیه نیز در سال ۲۰۲۴ به حدود ۱.۳۲ تریلیون دلار رسید و کشور در شمار اقتصادهای بزرگ جهان قرار دارد[2]. در حوزه قدرت نیز ترکیه اردوغان صرفاً یک تجربه اقتصادی نیست. آنکارا در این دوره سرمایهگذاری عظیمی در صنایع دفاعی و توان نظامی داخلی انجام داد و در کنار قدرت سخت، دامنه قدرت نرم خود را از طریق تجارت، کمکهای توسعهای، بسط چشمگیر توریسم، مراکز فرهنگی و حضور دیپلماتیک در بالکان، خاورمیانه، آفریقا و آسیای مرکزی گسترش داد. اندیشکده کارنگی از افزایش قابلتوجه قدرت نرم ترکیه و توسعه همزمان صنایع تسلیحاتی و ظرفیت نظامی آن سخن میگوید[3]، ضمن اینکه ترکیهی اردوغان گامهای بی نظیری هم در راستای حل مسألهی کُردی برداشته که اسلاف عموما کمالیست وی از انجام آن عاجز بودند. نمونه دیگر مالزیِ مهاتیر محمد است. سیاست او آشکارا با هویت اسلامی و پروژه مدرنیزاسیون یک جامعه مسلمان پیوند داشت. در دو دهه زمامداری او، بنا بر دادههای بانک جهانی، GDP مالزی از حدود ۳۰ میلیارد دلار به ۱۰۳ میلیارد دلار افزایش یافت؛ یعنی بیش از سه برابر شد[4] و مالزی از یک اقتصاد متکی بر کالاهای اولیه به سمت صنعتیشدن و جذب سرمایه خارجی حرکت کرد.بنابراین نمیتوان بهسادگی گفت: «هر جا رتوریک دینی وارد سیاست شد، توسعه و حکمرانی شکست خورد.» واقعیت بسیار پیچیدهتر از این است. نکته اینجاست که جامعه ایرانی اساساً تا حد زیادی از مرحله بحث و پژوهش درباره این موضوع عبور کرده و وارد مرحله جبههگیری سیاسی شده است. برای بخشی از فضای عمومی، دیگر مهم نیست که یک نظام سیاسی با رتوریک اسلامی دقیقاً چه سیاست اقتصادی یا مدل حکمرانیای دارد؛ صِرف استفاده از الهیات اسلامی در سیاست به نشانهای منفی تبدیل شده است. نتیجتا این واقعیت که در آمریکا، اسرائیل، هند، روسیه، ترکیه، عربستان سعودی، قطر و بسیاری از کشورهای دیگر، اَشکال مختلفی از الهیات سیاسی، هویت مذهبی، محافظهکاری دینی، و پیوند دین با مشروعیت سیاسی همچنان فعالاند نیز اهمیتی ندارد. پس شاید نزاع واقعی بر سر این نباشد که «آیا الهیات میتواند وارد سیاست شود؟» بلکه بر سر این باشد که: «آیا الهیات اسلامی (شیعی) حق دارد وارد سیاست شود؟» و این تفاوت بسیار مهمی است. اگر الهیات سیاسی مسیحی، یهودی یا حتی الهیات سیاسی باستانی ایران موضوعی قابل مطالعه و تحلیل تاریخی تلقی شود[5]، اما صرفاً با شنیدن «اسلام سیاسی» واکنشی سلبی و سیاسی شکل بگیرد، دیگر با یک مناقشه صرفاً علمی مواجه نیستیم؛ با یک جبههگیری سیاسی و هویتی مواجهیم. از این منظر، شریعتی فقط میدان نبرد است. مسئله اصلی، امکان یا عدم امکان حضور الهیات سیاسی شیعی در عرصه عمومی و قدرت سیاسی است. اقتصاد شریعتی، نسبت او با مارکسیسم و حتی نقش او در انقلاب اسلامی همه میتوانند موضوعات جدی بحث باشند؛ اما شور و حرارتی که امروز پیرامون آنها شکل گرفته، تا حد زیادی از یک مسئله بزرگتر تغذیه میکند: نفی یا پذیرش امکان الهیات سیاسی اسلامی در ایران امروز. و شاید به همین دلیل است که شریعتی، پنجاه سال پس از مرگش، هنوز میتواند چنین حساسیتی ایجاد کند. مسئله واقعاً فقط خود شریعتی نیست؛ مسئله چیزی است که شریعتی نمایندگی میکند.ـــــــــارجاعات:[1]. نک. تحلیل ثانویه پیمایش های ملی ایرانیان در حوزه دین داری از سال 1352 تا 1402: ume.la/vz21Lp[2]. ume.la/TAEo6Qutm_source=chatgpt.com[3]. ume.la/lu1t1M[4]. Reducing Poverty on a Global Scale, p.40, Ed. Blanca Moreno-Dodson, Washington: The World Bank, 2005.[5]. پیوند دین و دولت یکی از مضامین مهم ایران عهد ساسانی بوده است. برای مثال نک: نامه تنسر به گشتسب، ص53،136،137، تصحیح مجتبی مینوی، انتشارات خوارزمی، چـ2، 1354. ✍️عدنان فلاحیt.me/AdnanFallahi
📚 چهره انسانی پیامبر ✍️ نویسنده: خالد محمد خالد 🖋 مترجم: کیومرث یوسفی 🏛 ناشر: نشر نگاه آیا تا به حال به این فکر کردهاید که پیامبر اسلام (ص) را نه از پشت ویترین تاریخ، بلکه از دریچه «اخلاق و رفتار روزمره»اش بشناسید؟ کتاب «چهره انسانی پیامبر» یک سیرهنویسی صرفاً تاریخی یا مدحنامهای ماورایی نیست، بلکه یک «پرتره عمیق و انسانی از محمد (ص)» است. خالد محمد خالد، نویسنده و متفکر برجسته مصری، در این اثر با رویکردی علمی و تاریخی، بهجای تأکید صرف بر ابعاد معنوی و خارقالعاده، بر «انسانیت» پیامبر تمرکز کرده و نشان میدهد که چگونه ایشان در عین اتصال به وحی، یک «انسان کامل» بود. این کتاب با چیدمان دقیق احادیث و مواقف نبوی، تصویری زنده و ملموس از مهربانی، عدالت، مدارا با مخالفان و حمایت از محرومان ارائه میدهد. نویسنده تلاش کرده با تکیه بر منابع اصیل، از تحلیلهای ذوقی پرهیز کرده و با زبانی ساده و نافذ، خواننده را به کشف «محمد انسان» دعوت کند. اگر به دنبال الگویی عملی از انسانیت، عدالت و مهربانی در تاریخ اسلام هستید، این کتاب را از دست ندهید. 🔗 لینک خرید: igbookshop.com/Book/2304
اینجاجرم اصلی نه نوشتن استو نه حتی خواندن!ما مجرمیم چون میاندیشیم...@kiwmars
عاشق نشدهایم،اگر میخواهیم هر معرفت اخلاقی به عمل اخلاقی متناسب با آن بینجامد، باید عاشق شده باشیم. عشق است که این شکاف را پر میکند.استاد مصطفی ملکیان⚡📚 آنچه واقعاً اسپینوزا میگفتبا محوریت کتاب:«روح اسپینوزا؛ شفای جان»با تدریس:استادمصطفی ملکیان گرانقدربه جهان فکری اسپینوزا نزدیک میشویم و با نگاهی دقیقتر، اندیشههای او را بررسی میکنیم.🌻میزبان دوره:اسرین حسامی📅 شروع دوره: ۳ شهریور🗓 روز برگزاری: سهشنبهها⏰ ساعت: ۱۹ تا ۲۱💻 محل برگزاری: فضای آنلاین اسکایروم✍برای ثبت نام به این ایدی در تلگرام پیام بدید؛@nezhyarvan95🙏کسب اطلاعات بیشتردایرکت اینستاگرام@nezhyarvan_و شماره تماسهای087_3324776609358715505
پاڵەوانی تۆ کێیە..؟دایکممثل یە زن بودن کار دشواریە@kiwmars