🔺ایران ۱۲۰ سال پس از مشروطیتامروز، چهاردهم مرداد، درست ۱۲۰ سال از صدور فرمان مشروطیت گذشت؛ رخدادی س…
انتشار: 2026/08/05 20:38 UTCدریافت: 2026/08/06 18:17 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/06 18:17 UTC
🔺ایران ۱۲۰ سال پس از مشروطیتامروز، چهاردهم مرداد، درست ۱۲۰ سال از صدور فرمان مشروطیت گذشت؛ رخدادی سرنوشتساز که پس از سالها مبارزه، فداکاری و جانفشانی به دست آمد. ایران از نخستین کشورهای آسیا و جهان اسلام بود که جنبشی فراگیر برای آزادی، حاکمیت قانون، استقلال دستگاه قضایی و محدود کردن قدرت سیاسی را تجربه کرد. با این همه، برخلاف بسیاری از کشورها، این تلاش تاریخی هنوز به تمامی به مقصد نرسیده است.۱۲۰ سال پیش شمار دولتهای مستقل جهان بسیار کمتر از امروز بود. بخش بزرگی از آسیا و آفریقا یا مستقیماً زیر سلطه قدرتهای استعماری قرار داشت یا جزئی از امپراتوریهای چندملیتی، مانند عثمانی، روسیه تزاری و اتریش-مجارستان، به شمار میرفت. ایران، با وجود نفوذ گسترده قدرتهای خارجی، استبداد قاجار و عقبماندگی مزمن، از معدود کشورهای منطقه بود که دستکم استقلال سیاسی خود را حفظ کرده بود.در چنین جهانی، پیدایش و پیروزی جنبش مشروطه در ایران رویدادی استثنایی بود. از منظر تاریخ ایران، میتوان آن را همسنگ تحولاتی چون منشور ماگناکارتا در انگلستان یا انقلاب کبیر فرانسه دانست؛ رخدادهایی که با وجود شکستها، عقبگردها و فرازونشیبهای فراوان، سرانجام راه را برای استقرار حکومت قانون هموار کردند.از این منظر، ناکامیهای نخستین مشروطه یا انحراف آن از برخی آرمانهای اولیه، به خودی خود ناامیدکننده نبود. تجربه بسیاری از کشورها نشان میدهد که توسعه سیاسی و اقتصادی، فرآیندی تدریجی است؛ مسیری که با پیشروی و عقبنشینی، زمین خوردن و دوباره برخاستن همراه است.اما در دهههای بعد، رهیافت دیگری بر تحلیل مشروطه غلبه یافت. تحت تأثیر الگوهای نظری مارکسیسم شوروی، مشروطه «انقلاب بورژوا-دموکراتیک» نامیده شد؛ نه به این معنا که هدف نهایی آن تحقق حکومت قانون باشد، بلکه به عنوان مرحلهای گذرا در مسیر انقلاب سوسیالیستی. در این روایت، مشروطه باید با توسعه سرمایهداری و تقویت طبقه کارگر، زمینه را برای انقلاب نهایی فراهم میکرد.این نگاه، از دهه ۱۳۳۰ به بعد، بر ذهن و زبان بخش مهمی از نیروهای سیاسی ایران سایه افکند. همزمان، تهی شدن قانون اساسی مشروطه از بخش مهمی از کارکردهای واقعی خود در دوران پهلوی نیز بر این روند افزود.اما تاریخ ایران راه دیگری پیمود. اگر فاصله میان انقلاب ۱۹۰۵ روسیه و انقلاب اکتبر تنها دوازده سال بود، در ایران میان انقلاب مشروطه و انقلاب ۱۳۵۷ بیش از هفتاد سال فاصله افتاد. در این مدت، جامعه ایران دگرگون شد، مشارکت سیاسی گسترش یافت، اما سرانجام نه انقلاب سوسیالیستی، بلکه انقلاب اسلامی به پیروزی رسید.امروز، پس از ۱۲۰ سال، بسیاری از مسائل بنیادین مشروطه همچنان پابرجاست: محدود کردن قدرت، استقلال قوه قضائیه، استقرار حکومت قانون و مسئله مشروعیت سیاسی، هنوز در کانون منازعات ایران قرار دارند.در کنار اینها، توسعه نیز همچنان مسئلهای اساسی است. گرچه در سال ۱۲۸۵ هنوز مفهوم «توسعه» به معنای امروزی آن شکل نگرفته بود، اما احساس عقبماندگی ایران در برابر اروپا و ضرورت نوسازی، از مهمترین انگیزههای مشروطهخواهان به شمار میرفت.در یک قرن گذشته و بالاخص در دوره پهلوی، اصلاحات اقتصادی و سیاستهای توسعهگرایانه را میتوان از مهمترین دستاوردهای ایران پس از مشروطه دانست؛ دستاوردهایی که غالباً از سوی نیروهای انقلابی، با برچسبهایی چون «سرمایهداری وابسته» یا «صنعت مونتاژ» کماهمیت جلوه داده میشد. این در حالی بود که حتی در اتحاد شوروی، بهویژه پس از استالین، موفقیت نظام بیشتر با شاخصهای اقتصادی و رفاه عمومی سنجیده میشد.شاید تلخترین ناکامی مشروطه، نه شکست یک انقلاب، بلکه ناتوانی در نهادسازی بود. انقلاب ۱۳۵۷ بیتردید گسستی بزرگ در تاریخ معاصر ایران پدید آورد، اما اگر پیش از آن نهادهایی مستقل، پایدار و ریشهدار ــ مانند یک دادگاه قانون اساسی یا دیگر نهادهای حافظ قانون ــ شکل گرفته و تثبیت شده بودند، شاید مسیر تحولات بعد از ۱۳۵۷ متفاوت میشد.امروز، از منظر فقر نهادی، گاه چنین مینماید که هنوز بسیاری از آرزوهای ۱۴ مرداد ۱۲۸۵ تحقق نیافتهاند. شاید بزرگترین درس مشروطه این باشد که توسعه و آزادی، بیش از آنکه محصول انقلابها باشند، حاصل نهادهاییاند که بتوانند از دولتها و حکومتها عمر بیشتری داشته باشند.#صلاح_الدین_خدیو @sharname1
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 5 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — زەوی سهخت و ئاسمان دوور
حمله دو پهپاد ایرانی به دفتر نخستوزیر اقلیم کردستان عراقتلویزیون روداو به نقل از یگان ضد تروریسم کوردستان (CTG - هێزی دژە تیرۆری کوردستان) مدعی شد دو پهپاد که از مرزهای ایران وارد خاک اقلیم کردستان شده و به دفتر نخستوزیر اقلیم کردستان و نیز یکی از دفاتر این یگان حمله کردهاند اما هیچ کسی در این حملات کشته نشده است!لازم به ذکر است هنوز در تهران هیچ مقام و رسانه رسمی درباره این حمله و ادعا واکنشی نشان نداده است.اردشیر پشنگ | دوشنبه ۱۴۰۵.۵.۲۶
📿شریعتی و الهیات سیاسی شیعی بله! د. خدیو درست میگوید: شریعتی بهانه است، اسلام سیاسی نشانه است!نتیجهی پیمایشهای ملی نشان میدهد که ایرانیان طی چند دهه گذشته از حیث دینداری و نسبت عاطفی و فکری با دین روندی نزولی را پیمودهاند[1]. اسباب و دلایل چنین روندی البته محل بحث نیست اما اینکه «اسلام سیاسی چه میگوید؟» برای بخشهای بزرگی از جامعه توده و روشنفکر بیاهمیت شده است. از این جهت، این منازعه را نمیتوان کاوش یا پژوهشی بر سر کارآمدی دانست. اگر معیار، کارآمدی حکومتها و احزاب دارای رتوریک اسلامی باشد، نمونههای نقض کم نیستند: ترکیه تحت رهبری اردوغان نمونه بسیار مهمی است. البته نباید مشکلات اقتصادی سالهای اخیر، اقتدارگرایی و خطاهای سیاست خارجی دولت وی را نادیده گرفت؛ اما نمیتوان دستاوردهای دوره او را نیز حذف کرد. بانک جهانی میگوید رشد واقعی GDP ترکیه در فاصله ۲۰۰۲ تا ۲۰۲۲ بهطور متوسط ۵.۴ درصد در سال بوده و درآمد سرانه واقعی در این دوره تقریباً دو برابر شده است؛ GDP ترکیه نیز در سال ۲۰۲۴ به حدود ۱.۳۲ تریلیون دلار رسید و کشور در شمار اقتصادهای بزرگ جهان قرار دارد[2]. در حوزه قدرت نیز ترکیه اردوغان صرفاً یک تجربه اقتصادی نیست. آنکارا در این دوره سرمایهگذاری عظیمی در صنایع دفاعی و توان نظامی داخلی انجام داد و در کنار قدرت سخت، دامنه قدرت نرم خود را از طریق تجارت، کمکهای توسعهای، بسط چشمگیر توریسم، مراکز فرهنگی و حضور دیپلماتیک در بالکان، خاورمیانه، آفریقا و آسیای مرکزی گسترش داد. اندیشکده کارنگی از افزایش قابلتوجه قدرت نرم ترکیه و توسعه همزمان صنایع تسلیحاتی و ظرفیت نظامی آن سخن میگوید[3]، ضمن اینکه ترکیهی اردوغان گامهای بی نظیری هم در راستای حل مسألهی کُردی برداشته که اسلاف عموما کمالیست وی از انجام آن عاجز بودند. نمونه دیگر مالزیِ مهاتیر محمد است. سیاست او آشکارا با هویت اسلامی و پروژه مدرنیزاسیون یک جامعه مسلمان پیوند داشت. در دو دهه زمامداری او، بنا بر دادههای بانک جهانی، GDP مالزی از حدود ۳۰ میلیارد دلار به ۱۰۳ میلیارد دلار افزایش یافت؛ یعنی بیش از سه برابر شد[4] و مالزی از یک اقتصاد متکی بر کالاهای اولیه به سمت صنعتیشدن و جذب سرمایه خارجی حرکت کرد.بنابراین نمیتوان بهسادگی گفت: «هر جا رتوریک دینی وارد سیاست شد، توسعه و حکمرانی شکست خورد.» واقعیت بسیار پیچیدهتر از این است. نکته اینجاست که جامعه ایرانی اساساً تا حد زیادی از مرحله بحث و پژوهش درباره این موضوع عبور کرده و وارد مرحله جبههگیری سیاسی شده است. برای بخشی از فضای عمومی، دیگر مهم نیست که یک نظام سیاسی با رتوریک اسلامی دقیقاً چه سیاست اقتصادی یا مدل حکمرانیای دارد؛ صِرف استفاده از الهیات اسلامی در سیاست به نشانهای منفی تبدیل شده است. نتیجتا این واقعیت که در آمریکا، اسرائیل، هند، روسیه، ترکیه، عربستان سعودی، قطر و بسیاری از کشورهای دیگر، اَشکال مختلفی از الهیات سیاسی، هویت مذهبی، محافظهکاری دینی، و پیوند دین با مشروعیت سیاسی همچنان فعالاند نیز اهمیتی ندارد. پس شاید نزاع واقعی بر سر این نباشد که «آیا الهیات میتواند وارد سیاست شود؟» بلکه بر سر این باشد که: «آیا الهیات اسلامی (شیعی) حق دارد وارد سیاست شود؟» و این تفاوت بسیار مهمی است. اگر الهیات سیاسی مسیحی، یهودی یا حتی الهیات سیاسی باستانی ایران موضوعی قابل مطالعه و تحلیل تاریخی تلقی شود[5]، اما صرفاً با شنیدن «اسلام سیاسی» واکنشی سلبی و سیاسی شکل بگیرد، دیگر با یک مناقشه صرفاً علمی مواجه نیستیم؛ با یک جبههگیری سیاسی و هویتی مواجهیم. از این منظر، شریعتی فقط میدان نبرد است. مسئله اصلی، امکان یا عدم امکان حضور الهیات سیاسی شیعی در عرصه عمومی و قدرت سیاسی است. اقتصاد شریعتی، نسبت او با مارکسیسم و حتی نقش او در انقلاب اسلامی همه میتوانند موضوعات جدی بحث باشند؛ اما شور و حرارتی که امروز پیرامون آنها شکل گرفته، تا حد زیادی از یک مسئله بزرگتر تغذیه میکند: نفی یا پذیرش امکان الهیات سیاسی اسلامی در ایران امروز. و شاید به همین دلیل است که شریعتی، پنجاه سال پس از مرگش، هنوز میتواند چنین حساسیتی ایجاد کند. مسئله واقعاً فقط خود شریعتی نیست؛ مسئله چیزی است که شریعتی نمایندگی میکند.ـــــــــارجاعات:[1]. نک. تحلیل ثانویه پیمایش های ملی ایرانیان در حوزه دین داری از سال 1352 تا 1402: ume.la/vz21Lp[2]. ume.la/TAEo6Qutm_source=chatgpt.com[3]. ume.la/lu1t1M[4]. Reducing Poverty on a Global Scale, p.40, Ed. Blanca Moreno-Dodson, Washington: The World Bank, 2005.[5]. پیوند دین و دولت یکی از مضامین مهم ایران عهد ساسانی بوده است. برای مثال نک: نامه تنسر به گشتسب، ص53،136،137، تصحیح مجتبی مینوی، انتشارات خوارزمی، چـ2، 1354. ✍️عدنان فلاحیt.me/AdnanFallahi
📚 چهره انسانی پیامبر ✍️ نویسنده: خالد محمد خالد 🖋 مترجم: کیومرث یوسفی 🏛 ناشر: نشر نگاه آیا تا به حال به این فکر کردهاید که پیامبر اسلام (ص) را نه از پشت ویترین تاریخ، بلکه از دریچه «اخلاق و رفتار روزمره»اش بشناسید؟ کتاب «چهره انسانی پیامبر» یک سیرهنویسی صرفاً تاریخی یا مدحنامهای ماورایی نیست، بلکه یک «پرتره عمیق و انسانی از محمد (ص)» است. خالد محمد خالد، نویسنده و متفکر برجسته مصری، در این اثر با رویکردی علمی و تاریخی، بهجای تأکید صرف بر ابعاد معنوی و خارقالعاده، بر «انسانیت» پیامبر تمرکز کرده و نشان میدهد که چگونه ایشان در عین اتصال به وحی، یک «انسان کامل» بود. این کتاب با چیدمان دقیق احادیث و مواقف نبوی، تصویری زنده و ملموس از مهربانی، عدالت، مدارا با مخالفان و حمایت از محرومان ارائه میدهد. نویسنده تلاش کرده با تکیه بر منابع اصیل، از تحلیلهای ذوقی پرهیز کرده و با زبانی ساده و نافذ، خواننده را به کشف «محمد انسان» دعوت کند. اگر به دنبال الگویی عملی از انسانیت، عدالت و مهربانی در تاریخ اسلام هستید، این کتاب را از دست ندهید. 🔗 لینک خرید: igbookshop.com/Book/2304
اینجاجرم اصلی نه نوشتن استو نه حتی خواندن!ما مجرمیم چون میاندیشیم...@kiwmars
عاشق نشدهایم،اگر میخواهیم هر معرفت اخلاقی به عمل اخلاقی متناسب با آن بینجامد، باید عاشق شده باشیم. عشق است که این شکاف را پر میکند.استاد مصطفی ملکیان⚡📚 آنچه واقعاً اسپینوزا میگفتبا محوریت کتاب:«روح اسپینوزا؛ شفای جان»با تدریس:استادمصطفی ملکیان گرانقدربه جهان فکری اسپینوزا نزدیک میشویم و با نگاهی دقیقتر، اندیشههای او را بررسی میکنیم.🌻میزبان دوره:اسرین حسامی📅 شروع دوره: ۳ شهریور🗓 روز برگزاری: سهشنبهها⏰ ساعت: ۱۹ تا ۲۱💻 محل برگزاری: فضای آنلاین اسکایروم✍برای ثبت نام به این ایدی در تلگرام پیام بدید؛@nezhyarvan95🙏کسب اطلاعات بیشتردایرکت اینستاگرام@nezhyarvan_و شماره تماسهای087_3324776609358715505
پاڵەوانی تۆ کێیە..؟دایکممثل یە زن بودن کار دشواریە@kiwmars