غده سرطانی وفاق (یک از دو)واژه وفاق چیزی نبود که در دوران رقابت انتخاباتی از زبان مسعود پزشکیان شنی…
انتشار: 2026/06/25 12:04 UTC
غده سرطانی وفاق (یک از دو)واژه وفاق چیزی نبود که در دوران رقابت انتخاباتی از زبان مسعود پزشکیان شنیده باشیم؛ برخلاف سازندگی، آزادی، عدالت و اعتدال که در مسیرهای منتهی به پاستور، ورد زبان اکبر هاشمی رفسنجانی، سید محمد خاتمی، محمود احمدینژاد و حسن روحانی بود. واژهی وفاق -به معنای زد و بند- بعد از پیروزی توسط خیمهشببازان سیاست در ادبیات آقای پزشکیان کاشته شد. مساله مذکور با اینکه نشان میدهد نامبرده تا چه حد بدوی، تصادفی و خالیالذهن بوده، به هیچ وجه از اهمیت و ژرفای «پروژه وفاق» در شکستهای سیاسی-امنیتی ایران نمیکاست.حذف جریان انحرافی از معادلات قدرت در آغاز دههی نود، بیاعتمادی رهبر شهید به آقای احمدینژاد و شکست پروژه «هویت ایرانی» در دولت دهم، زمینه را برای ائتلاف ساختاری اصلاحطلبان و اصولگرایان فراهم و از سوی دیگر جریان بزرگ حزباللهی را هم با مشکل تفرقه، بحران نمایندگی و انفعال سیاسی در برابر رقیب مواجه کرد. اکنون ائتلافی که در دههی نود توسط حسن روحانی و مرحوم علی لاریجانی رهبری میشد، در قرن جدید با مسعود پزشکیان و محمد باقر قالیباف شناخته میشود.ائتلاف اصلاحطلبان و اصولگرایان پس از شکست برجام به شکل قابل توجهی تضعیف شد؛ مسالهای که میتوان آن را در روی کار آمدن مرحوم رئیسی و سپس جایگزینی بازیگران دست اولی چون روحانی و لاریجانی با عناصر نابلد و سرگرمکنندهای چون پزشکیان و قالیباف -که ترامپ آنها را رهبران باهوش ایران مینامد- تماشا کرد. اما برخلاف انتظار رهبر شهید و جمیع مخالفان برجام، تجربه تلخ آن خسارت محض نتوانست کشور را برای همیشه بیمه کند و در فرصت حاصل از غیبت آیتالله سید علی خامنهای، بلافاصله در قالب یادداشت تفاهم با آمریکا بازتولید شد.این که کشور همچنان سرپاست، مایه افتخار است اما ابدا نباید به آن دلخوش کرد. آثار ترور سپهبد شهید قاسم سلیمانی در سال ۹۸، بلافاصله آشکار نشد و در افق میانمدت به حمله تمام عیار آمریکا انجامید. همچنان که رئیسجمهور آمریکا به درستی تصریح کرده که حذف حاج قاسم، اضمحلال معماری امنیتی و فروپاشی بازدارندگی ایران را ممکن کرد، این نیز از نتایج سحر است و حذف آیتالله خامنهای هم به طریق اولی و با گذر زمان، عواقب پلید خود را نشان خواهد داد. برنامه فروپاشی کمی عقبافتاده اما تغییر نکرده. دشمن از داستان دیپلماسی، صرفا برای پر کردن فضای خالی در عرصه سیاست جهانی استفاده میکند. برای اینکه بدانیم کشور با چه خطر بزرگی روبهروست، باید یک مولفهی دیگر را در قیاس میان برجام روحانی و یادداشت تفاهم پزشکیان لحاظ کرد. در دههی نود، با گفتمانسازی موفق انگلیسیها، پشتیبانی از ایدهی معاملهی هستهای، مستظهر به پشتیبانی اکثریت مردم شد. اما امروز نه تنها خبری از آن مطالبهی اجتماعی نیست، بلکه بیاعتمادی به آمریکا و مخالفت با توافق در دو سر طیف سیاسی ایران با مخالفت جدی روبهروست؛ جنبش مسلحانه ۱۹ دی توافق را به مثابه خیانت آمریکا به خون جاویدنامان تلقی میکند و جریان حزباللهی هم که تکلیف روشنی دارد. با این حال سازوکارها و روابط برجامی بهتر از قبل کار میکند.@Ravi_Heydari