نوآوری در صنایع غذایی

#پشت_صحنه_یک_تصمیم_در_صنعت_غذا|قسمت دومیکی از سوژه های همیشگی سمینارهای کسب‌وکار، زندگی بنیان‌گذاران صنعت غذاست.روایت آدم‌هایی که از یک کارگاه کوچک شروع کردند، اولین خط تولید را راه انداختند، اولین مشتری را به دست آوردند و سال‌ها جنگیدند تا برندی بسازند. این روایت‌ها ارزشمندند، چرا که بخشی از تاریخ صنعت غذای این کشور را همین آدم‌ها ساخته‌اند.اما فصلی از این داستان هست که کمتر روایت شده؛ فصلی که در آن قهرمان ماجرا دیگر در کارخانه حضور ندارد و مالکیت را به نسل بعد واگذار کرده است!چند سال پیش، در بازدید از یک کارخانه، بنیان‌گذارش با افتخار می‌گفت: «اولین محصولی که از خط تولید خارج می‌شود، پیش از رفتن به آزمایشگاه را خودم ارزیابی می‌کنم؛ بعد نتیجه آزمایش را با تشخیص خودم مقایسه می‌کنیم.»بیش از آنکه این جمله برایم تحسین‌برانگیز باشد، به این فکر افتادم که چند دهه تجربه، در ذهن یک نفر جمع شده است؛ تجربه‌ای که نه در هیچ دستورالعملی نوشته شده و نه هیچ دستگاهی می‌تواند جای آن را بگیرد.همان‌جا با خودم فکر کردم: اگر روزی این آدم در کارخانه نباشد، آیا این تجربه در سازمان باقی می‌ماند، یا همراه خودش از در کارخانه بیرون می‌رود؟به گمانم از یک جایی به بعد، سؤال اصلی این نیست که کارخانه چقدر بزرگ شده؛ سؤال این است که آیا سازمان هم به همان اندازه بالغ شده است.در بسیاری از شرکت‌های خانوادگی، بنیانگذار بزرگترین سرمایه‌ی سازمان است. اما گاهی همین سرمایه‌ی ارزشمند، بی‌آنکه کسی بخواهد، به بزرگ‌ترین وابستگی سازمان بدل می‌شود؛ آن‌جا که مهم‌ترین تصمیم‌ها فقط با حضور او گرفته می‌شود، مدیران پیش از تصمیم‌گیری منتظر نظر او می‌مانند، و تجربه به‌جای آنکه در سازمان جریان پیدا کند، در ذهن یک نفر باقی می‌ماند.شاید به همین دلیل است که بسیاری از کسب‌وکارهای خانوادگی، در واگذاری به نسل بعد، روزهای دشواری را از سر می‌گذرانند؛ نه لزوماً چون نسل بعدی توانمند نیست، بلکه چون قرار بوده چیزی فراتر از سهام و مالکیت منتقل شود. قرار بوده تجربه، قضاوت و شیوه‌ی تصمیم‌گیری بنیانگذار نیز بخشی از حافظه‌ی سازمان شود.به باور من، بزرگ‌ترین دستاورد یک بنیانگذار، تنها ساختن یک کارخانه نیست؛ ساختن سازمانی است که حتی در نبود او، همان کیفیت تصمیم، همان استاندارد و همان مسیر را ادامه دهد.و شاید هر بنیانگذاری، دیر یا زود، باید از خودش یک سؤال بپرسد: اگر فردا نباشم، آیا چیزی که ساخته‌ام، بدون من هم زنده خواهد ماند؟مربم عطااللهی تحلیگر و مشاوره توسعه صنایع غذایی

#پشت_صحنه_یک_تصمیم_در_صنعت_غذاروایت‌هایی از تصمیم‌های واقعی در کسب‌وکارهای صنعت غذا |قسمت اولهفته گذشته، در یکی از جلسات، موضوع توسعه سبد محصولات مطرح شد.قرار بود درباره راه‌اندازی خط تولید کرم‌ شکلات صحبت کنیم. حتی بحث جانمایی دستگاه‌ها و انتخاب تجهیزات هم روی میز بود.قبل از اینکه جلسه جلوتر برود، فقط یک سؤال مطرح کردم.اگر همین امروز بتوانید بیزنسی را بخرید که سال‌هاست کرم‌کاکائو تولید می‌کند، باز هم انتخابتان ساختن از صفر است؟چند ثانیه سکوت شد.چون مسیر فکر کردن همه عوض شده بود.سال‌هاست عادت کرده‌ایم وقتی از توسعه حرف می‌زنیم، اولین تصویر ذهنی‌مان ساختن یک خط تولید جدید باشد.اما شاید همیشه لازم نباشد چرخ را از نو اختراع کنیم.امروز، در بازار، کسب‌وکارهایی هستند که محصول خوبی دارند، مشتری‌هایشان را حفظ کرده‌اند و سال‌ها برای ساختن اعتبارشان زمان گذاشته‌اند؛ اما فشار نقدینگی و شرایط پرریسک بازار، ادامه مسیر را برایشان سخت کرده است.در طرف مقابل، شرکت‌هایی هستند که می‌خواهند محصولی را به سبد خود اضافه کنند و زمان، برایشان به همان اندازه سرمایه اهمیت دارد.شاید اینجا، به جای ساختن از صفر، باید به حفظ آنچه از قبل ساخته شده هم فکر کرد.در چنین شرایطی، ما فقط یک خط تولید را نمی خریم یک تیم را حفظ می کنیم و‌ یا اعتماد مشتریان را حفظ می کنیم.حفظ تجربه‌ای که طی سال‌ها شکل گرفته است.بعضی دارایی‌ها را می‌شود خرید؛ اما سال‌هایی را که صرف ساختن آن‌ها شده، نه.من هنوز هم فکر می‌کنم ساختن، یکی از ارزشمندترین مسیرهای رشد است.اما همیشه اولین انتخاب نیست.بعضی وقت‌ها، قبل از اینکه درباره خرید دستگاه، جانمایی تجهیزات یا سرمایه‌گذاری روی یک پروژه جدید تصمیم بگیریم، شاید بد نباشد یک سؤال ساده‌تر از خودمان بپرسیم:آیا چیزی که می‌خواهیم بسازیم، امروز در همین بازار وجود دارد و فقط به یک فرصت تازه برای ادامه مسیر نیاز دارد؟مریم عطااللهی تحلیگر و‌مشاور توسعه صنایع غذایی@food_innovation