✔️ پاسخ نوید محبی و بهنام بنطالبلو به اظهارات ونس در وال استریت جورنال هشدار جیدی ونس درباره تغی…
انتشار: 2026/08/02 21:56 UTCدریافت: 2026/08/14 12:31 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/14 12:31 UTC
✔️ پاسخ نوید محبی و بهنام بنطالبلو به اظهارات ونس در وال استریت جورنال هشدار جیدی ونس درباره تغییر رژیم، وارونه استاو همان اشتباهی را تکرار میکند که بسیاری در واشنگتن مرتکب شدهاند — فرض اینکه ایران منبع ثبات منطقهای است.نوشتهٔ نوید محبی و بهنام بنطالبلو وال استریت جورنال۳۰ ژوئیه ۲۰۲۶، ساعت ۲:۳۸ بعدازظهر به وقت شرقی آمریکاwsj.com/opinion/jd-vances-warning-about-r… رئیسجمهور اخیراً در پادکست جو روگان گفت که اگر ایالات متحده به دنبال تغییر رژیم باشد، ایران مانند لیبی پس از قذافی به آشوب کشیده خواهد شد و «۹۴ میلیون نفر مستأصل» را به سوی اروپا و آمریکا روانه خواهد کرد.این ادعا بیش از آنکه تحلیل جدی باشد، ترسافکنی است. آقای ونس مهاجرت گسترده را محتملترین پیامد سیاست تغییر رژیم معرفی میکند، در حالی که نادیده میگیرد چه چیزی نسلها ایرانی را به خارج از کشور رانده است: خود جمهوری اسلامی.در کانون تحلیل معاون رئیسجمهور اشتباهی نهفته است که بسیاری در واشنگتن مرتکب میشوند — یعنی جمهوری اسلامی را منبع ثبات در خاورمیانه میدانند. چهار دهه گذشته خلاف این را نشان میدهد.ایران کشور باثباتی نیست که با تغییر سیاسی بیثبات شود. رژیم تئوکراتیک نزدیک به نیمقرن است که پایههای اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی کشور را متزلزل کرده است. مدتها پیش از جنگ کنونی، ایران به سوی تبدیل شدن به دولتی ناکام پیش میرفت.پیامدهای منفی حاکمیت جمهوری اسلامی محدود به داخل ایران نیست. موجهایی از پناهندگان از مناطق درگیری که نیروهای ایرانی یا نیابتیهای آن در آنها حضور داشتهاند، گریختهاند. یک نمونه: میلیونها پناهندهای که از رژیم بشار اسد در سوریه فرار کردند؛ رژیمی که تهران تا آخرین حد از آن حمایت میکرد.تروریسم نیز حوزهای است که آقای ونس در آن منطق را وارونه کرده است. بعید است تغییر رژیم به ایجاد آنچه او «زیرساخت تروریستی» در خارج مینامد منجر شود، دقیقاً به این دلیل که رژیم همین حالا چنین شبکههایی را ساخته است. جمهوری اسلامی از سوی ایالات متحده بهعنوان مهمترین حامی دولتی تروریسم در جهان شناخته شده و از اقدامات تروریستی در دستکم چهار قاره حمایت کرده است. این رژیم بارها خواستار قتل رئیسجمهور ترامپ شده است.نگرانیهای آقای ونس درباره مهاجرت ایرانیان تنها پس از سقوط جمهوری اسلامی، علت پیدایش دیاسپورای بزرگ جهانی ایرانیان در دوران همین رژیم را پنهان میکند. شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور تعداد ایرانیان مقیم خارج را کمی بیش از چهار میلیون نفر برآورد میکند. برآوردهای گستردهتر که افراد با تبار ایرانی را نیز شامل میشود، دیاسپورای جهانی ایرانیان را بین پنج تا هشت میلیون نفر میداند.این خروج تنها مربوط به مخالفان سیاسی نیست. تعداد دانشجویان ایرانی در ۱۰ کشور اصلی مقصد مهاجران ایرانی در سال ۲۰۲۴ به حدود ۱۱۰ هزار نفر رسید؛ رقمی که در چهار سال پیش از آن بهشدت افزایش یافته بود. توصیف این گروه صرفاً بهعنوان افرادی که در خارج تحصیل میکنند، گمراهکننده است. برای بسیاری از جوانان ایرانی، پذیرش در دانشگاه امنترین مسیر قانونی برای خروج از کشوری شده است که چشمانداز شغلی و آزادیهای اجتماعی در آن پیوسته در حال کاهش است.در کنار مهاجرت تحصیلی و حرفهای، ایرانیان از طریق کانالهای پناهندگی و مسیرهای دیگر نیز کشور را ترک میکنند. بین ژانویه ۲۰۲۳ تا مارس ۲۰۲۴، اتباع ایرانی حدود ۲۰ هزار درخواست حمایت بینالمللی در اروپا ثبت کردند. این رقم تقریباً یکسوم بیشتر از ۱۵ ماه پیش از آن بود. درخواستهای ماهانه پس از اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» در سالهای ۲۰۲۲-۲۰۲۳ و سرکوب پس از آن افزایش یافت.هر بار که جمهوری اسلامی سرکوب داخلی را تشدید میکند، اثر آن در خارج، از جمله در نظام پناهندگی اروپا، احساس میشود.مشکلات زندگی در ایران فراتر از فقر و آزار سیاسی است. این مشکلات شامل قطع برق و فجایع زیستمحیطی است که فعالیت اقتصادی را مختل میکند و زندگی روزمره را طاقتفرسا میسازد. این مسائل توجه ملی ایرانیان را به خود جلب کرده و به تظاهراتی منجر شده که نه در پی اصلاح، بلکه در پی انقلاب علیه یک نظام سیاسی ناکام هستند. از اعتراضات سراسری که از دسامبر ۲۰۱۷ آغاز شد تا قیام آبان ۱۳۹۸ (نوامبر ۲۰۱۹)، از اعتراضات ۲۰۲۲-۲۰۲۳ تا تظاهرات ژانویه ۲۰۲۶، ایرانیان با وجود خطر بازداشت، شکنجه و مرگ به خیابانها آمدهاند.در وضعیت قطع پوشش اینترنتی، نیروهای امنیتی ایران — با کمک نیابتیهای تروریستی خود — در روزهای ۸ و ۹ ژانویه امسال کشتار دستهجمعی انجام دادند و هزاران معترض و رهگذر را قتلعام کردند. گزارشهای خبری تخمین میزنند که بیش از ۴۰ هزار نفر کشته شدهاند. آقای ترامپ به این آمارها استناد کرده است.مردمی که بارها جان خود را به خطر انداختهاند تا کشورشان را بازپس گیرند، منتظر نخستین فرصت برای ترک آن نیستند. ایرانیان برای حق ماندن، آزادانه زیستن و ساختن آینده در وطن خود جنگیدهاند.ایران از آشوب مصون نیست و هیچ مخالف جدی رژیم نباید خلاف این را ادعا کند. جمهوری اسلامی نهادهای امنیتی همپوشان متعددی برای حفظ بقای خود ساخته است. هرگونه تلاش برای سرنگونی رژیم بدون آمادگی برای آنچه ممکن است پس از آن رخ دهد، اوج حماقت خواهد بود.برعکس، سیاستهایی که بهجای چنین برنامهریزیای، با ارائهٔ تسهیلات تحریمی و دیپلماسی در پی تثبیت رژیم بودهاند، تاکنون نتوانستهاند جریان مهاجرت را متوقف کنند یا جمهوری اسلامی ملایمتری پدید آورند. دادن زمان، پول و مشروعیت بیشتر به این رژیم بدون مطالبهٔ تغییرات ساختاری، تنها همان موج مهاجرتی را تولید خواهد کرد که آقای ونس مدعی است میخواهد از آن جلوگیری کند.کسانی که نگران مهاجرت ایرانیان هستند، نباید تنها نگران روز پس از سقوط جمهوری اسلامی باشند. آنها باید از هر روز اضافهای که این رژیم در قدرت باقی میماند نیز نگران باشند — و اگر در موقعیت اقتدار قرار دارند، برای برنامهریزی گذار منظم تلاش کنند.@abdollahshahbazi