توهمِ تسلط بر هستی: علم به مثابه پستانکِ روانی برای سوژه‌های مضطربعلی اشکان نژادعلم مدرن، برخلافِ ا…

همه هنرها با معجزه رابطه نزدیک دارند.خداحافظ گاری کوپر@towardinside

به‌راستی می‌توانم به‌تنهایی از همه‌چیز مأیوس شوم؛ اما وقتی چنین می‌کنم، دیگر نمی‌توانم به‌تنهایی، خویشتن را بازیابم.«پی‌نوشت‌های ناعلمی پایانی بر پاره‌های فلسفی» - کی‌یرکگور@towardinside

به عرض رساندم، خاطر مبارک هست وقتی مصدق آن اندازه ما را در زحمت گذاشته بود، روز چهارم آبان برف می‌آمد، در رکاب مبارک با چه حالی به سعدآباد برگشتیم. آن‌جا هم آتش نبود. من عرض می‌کردم کودتا بفرمایید، همان کاری که ۹ ماه بعد شد. فرمودید، هنوز زود است. تمام در خاطر داشتند.امیر اسدالله علم، یادداشت‌های علم، ویرایش علینقی عالیخانی، جلد هفتم، چاپ اول، ۱۳۹۳، تهران، انتشارات کتاب‌سرا@towardinside

— شیفتۀ پیشرفت، عاشق سلطهماسکیسم چیست؟🔴  کتاب جدید کوئین اسلوبودیان و بن تارنوف، «ماسکیسم: راهنمایی برای سرگشتگان» می‌کوشد ایدئولوژی‌ای را توصیف کند که به ظهور ایلان ماسک انجامیده، نیروهای اجتماعی‌ای را بررسی کند که منجر به آن شده‌اند و آیندۀ هولناکی را شرح دهد که این ایدئولوژی در پی تحقق آن است. «ماسکیسم» صرفاً چیزهایی که ماسک می‌گوید، باور دارد یا انجام می‌دهد نیست. ماسکیسم ایدئولوژی‌ای است که پیرامون او شکل گرفته، از کسانی که تحت تأثیرش هستند تا کسانی که خودِ او دنبال می‌کند.🔴 چه نیروهایی ایلان ماسک را ساخته‌اند؟ نویسندگان می‌گویند: در اولین قدم، «آپارتاید» در آفریقای جنوبی؛ با اقتدارگراییِ ظاهراً «عقلانی» و تکنوکراتیکش که آمیزه‌ای بود از زندگی مرفه برای سفیدپوستان مهاجر، و نظارت خشن و خشونت دولتی برای اکثریت سیاه‌پوست.🔴 ایلان ماسک متولد آفریقای جنوبی است و اوج دوران آپارتاید هم‌زمان بود با اوج‌گیری رایانه‌های شخصی، دوره‌ای که رایانه‌ها و سپس مودم‌ها ارزان‌تر و قدرتمندتر می‌شدند و به سرعت گسترش می‌یافتند. این تحول به ماسک جوان امکان داد تا به جهانی فراتر از حباب فاشیستی آفریقای جنوبی دسترسی پیدا کند و جاه‌طلبی‌های جهانی پیدا کند. نزدیک‌تر که بیاییم، خانوادۀ ماسک را می‌بینیم: پدربزرگی متکبر و بی‌رحم که به برتری نژاد سفید باور داشت و به دلیل علاقه‌اش به آپارتاید و سلسله‌مراتب نژادی از کانادا به آفریقای جنوبی مهاجرت کرد، و پدری خشن و آزارگر.🔴 ماسکیسم گونه‌ای تازه از «اختیارگراییِ فناورانه» است. اختیارگرایی سنتی در پی برچیدن یا خروج از قلمرو دولت است، اما ماسکیسم در پی خروج از دولت نیست، بلکه می‌خواهد آن را تصرف و کنترل کند.🔴 البته ماسکیسم خواهان تضعیف دولت است، اما تنها آن بخش‌هایی از دولت که می‌توان آن‌ها را به مالکیت خصوصیِ ماسک منتقل کرد. از طرف دیگر، ماسکیسم طرفدار دولت بزرگ هم هست؛ اما دولتی بزرگ برای ماسک، نه برای دیگران. این نگرش تجسم همان اصل محافظه‌کارانه‌ای است که در «قانون ویلهویت» خلاصه شده است: «باید گروه‌هایی وجود داشته باشند که قانون از آنان حمایت کند، اما مقیدشان نسازد؛ و درمقابل، گروه‌هایی که قانون آنان را مقید کند، اما حمایتشان نکند». این اصل در سراسر رفتار ماسک دیده می‌شود.🔴 ماسک حق خود می‌داند که بدون پیامد حقوقی از قدرت دولت برای تحت فشار قراردادن یا تعطیل‌کردن کسب‌وکارهایی استفاده کند که به دلیل عملکرد نامطلوب پلتفرمش آن را تحریم کرده‌اند. و واقعاً می‌تواند پیروز هم بشود.🔴 ماسک با رمان‌های علمی‌تخیلی رشد کرده و ارجاع به این ژانر و الگوهای آن در کارهایش فراوان است؛ اما جهان‌بینی الهام‌گرفته از این ژانر در ذهن ماسک به نژادپرستی و سیاست‌های ارتجاعی رایج در آن محدود نمی‌شود. او شیفتۀ فیلم‌های ماتریکس است، بااین‌حال، نمی‌خواهد از ماتریکس خارج شود؛ می‌خواهد کنترل ماتریکس را در دست بگیرد. تارنوف و اسلوبودیان می‌نویسند این مسیر به مقصدی هولناک می‌رسد: نوعی پادآرمان‌شهر که به‌دست کسی اداره می‌شود که گمان می‌کند سلطۀ تام بر انسان‌ها، قدمی ضروری برای پیشرفت است.@towardinside

هر لحظه وحی آسمان آید به سر جان‌هاکاخر چو دردی بر زمین تا چند می‌باشی برآهر کز گران جانان بود چون درد در پایان بودآنگه رود بالای خم کان درد او یابد صفامولانا@towardinside

«ما انسان‌ها از چند هزار سال پیش تا کنون بر این اصرار داشته‌ایم که نام خود را متمدن بگذاریم؟ با وجود این، در تناقضی آشکار، هم‌زمان بر این باورِ وحشیانه نیز پای می‌فشاریم که دست‌کم گاهی اوقات باید اختلاف‌های خود را با کشتن یکدیگر حل‌وفصل کنیم.»والتر کرونکایت@towardinside