بسم الله #حدیث 🔸 حقوق #اخوت و برادری ایمانی در اتصال به ولایت الهی امام معصوم (علیه السلام) 🔹از اهت…

﷽ | #حدیث🔸احادیث حقوق اخوت و برادری ایمانی در اتصال به ولایت الهی امام معصوم (علیه السلام)🔻در مجموعه ١۵ حدیث✴️ «كُونُوا إِخْوَةً بَرَرَةً مُتَحَابِّينَ فِي اَللَّهِ، مُتَوَاصِلِينَ مُتَرَاحِمِينَ، تَزَاوَرُوا وَ تَلاَقَوْا وَ تَذَاكَرُوا وَ أَحْيُوا أَمْرَنَا» 👇👇👇🌐 t.me/SalehiBooks/6549%F0%9F%94%96 فایل Word و PDF👇🌐 t.me/SalehiBooks/6558#%D8%B3%D9%84%D9%88%… #عرفان_اجتماعی#اخوت #حب_فی_الله🔸@SalehiBooks @Salehi786

#PDF﷽ | #حدیث#Word🔸احادیث حقوق اخوت و برادری ایمانی در اتصال به ولایت الهی امام معصوم (علیه السلام)🔻در مجموعه ١۵ حدیث🔸✅ متن کامل مطلب در کانال، در بیان حقوق #اخوت و برادری ایمانی 👇🌐 t.me/SalehiBooks/6549%F0%9F%94%B8@SalehiB… @Salehi786

🔻 اوج وفاداری و ادای حق برادری، پیش‌دستی در برآوردن نیازهاست؛ شخصیتی تربیت‌یافته در مکتب اهل‌بیت (علیهم السلام) هرگز اجازه نمی‌دهد برادر مؤمنش به زحمتِ درخواست کردن و رو انداختن بیفتد: «لاَ تُحْوِجَهُ إِلَى أَنْ يَسْأَلَكَ وَ لَكِنْ تُبَادِرُ إِلَى قَضَاءِ حَاجَتِهِ» (حدیث ۱۲).🔻 مبارزه‌طلبی با خداوند در خلوت؛ انجام گناه در محضر پروردگار با علم به اینکه او بینا و شنواست، به معنای کوچک شمردن و پست‌ترینِ ناظران پنداشتنِ خداوند متعال است: «وَ إِنْ أَيْقَنْتَ أَنَّهُ يَرَاكَ ثُمَّ بَارَزْتَهُ بِالْمَعْصِيَةِ فَقَدْ جَعَلْتَهُ أَهْوَنَ اَلنَّاظِرِينَ إِلَيْكَ» (حدیث ۸).🔸🔻در حدیث دیگری از امام صادق (علیه السلام) می‌فرماید: «إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى‌ آخَى‌ بَيْنَ اَلْأَرْوَاحِ فِي اَلْأَظِلَّةِ»؛ یعنی ریشهٔ حقوق سنگین برادری که در احادیث پیشین (مانند احادیث ۱۱ و ۱۲) به عنوان فرایض الهی شمرده شد، صرفا یک توصیه و قرارداد اجتماعی نیست، بلکه ریشه تکوینی در پیوند «رَحِم ولایی» در عوالم پیشین (در عالم اظلّه) دارد. این پیوند «رَحِم ولایی» چنان اصالتی دارد که در عصر ظهور، معیار اصلی توارث قرار می‌گیرد و بر پیوند خونی غلبه می‌یابد. (من لا يحضره الفقيه، ج ۴، ص ۳۵۲) hadith.inoor.ir/fa/hadith/103742%F0%9F%94… که در احادیث پیشین بیان شد که کوچک‌ترین اهانت یا رد نیاز مؤمن موجب خروج از ولایت خدا می‌شود (احادیث ۲ و ۵)؛ در حدیث دیگری از امام سجاد (علیه السلام) می‌فرمایند: «إِذَا قَصَّرُوا فِي حُقُوقِ إِخْوَانِهِمْ ... يُسْلَبُ اَلْمَعْرُوفُ وَ يُسْلَخُ مِنْ دُونِهِ سَلْخاً»؛ در این حدیث هم حضرت تصریح دارند که کوتاهی در حقوق برادران، و محروم کردن آنان از اموال و احتکار کالای دنیا، موجب سلب توفیقِ معرفت و ابتلائات سخت دنیوی می‌گردد.(بحار الأنوار، ج ۲۶، ص ۸)hadith.inoor.ir/fa/hadith/234908%F0%9F%94… همان حدیث همچنین می‌فرمایند: «وَ لاَ يَغْتَمُّ لِشَيْءٍ مِنْ حُطَامِ اَلدُّنْيَا اَلْفَانِيَةِ إِلاَّ وَاسَاهُ»؛ لزوم مواسات مالی و شریک ساختن برادر مؤمن در امور پنهان و آشکار، تأییدکنندهٔ همان حقوق واجبی است که یاری رساندن با جان و مال را فریضه می‌داند (حدیث ۱۲) و تلاش برای رفع نیاز برادر را مایهٔ تقرب الهی می‌شمرد (حدیث ۴). البته همان‌طور که در احادیث ۱۳ تا ۱۵ ذکر شد، این ایثار تا جایی است که به اضرار قطعی و نابودی فرد منجر نشود.(بحار الأنوار، ج ۲۶، ص ۸)hadith.inoor.ir/fa/hadith/234908%F0%9F%94… نیز می‌فرمایند: «لِأَنَّ اَلْمُؤْمِنَ أَخُو اَلْمُؤْمِنِ لِأَبِيهِ وَ أُمِّهِ عَلَى‌ هَذَا اَلْأَمْرِ»؛ مؤمنان بر اساس محور ولایت، برادران تنی (پدری و مادری) یکدیگر محسوب می‌شوند. این حقیقت باطنی نشان می‌دهد که چرا دیدار مؤمنان و برآورده ساختن نیازهایشان، مستقیماً اتصال به ولایت اهل‌بیت (ع) و احیای امر ایشان است (احادیث ۹ و ۱۰) و بیگانگی با آنان، بیگانگی با خداست.(بحار الأنوار، ج ۲۶، ص ۸)hadith.inoor.ir/fa/hadith/234908(لینک متن کامل همراه با ترجمه این احادیث در ادامه آمده است)🔸🔸جمع‌بندی نهایی:این مجموعه احادیث، منظومه‌ای کامل از «حقوق برادریِ مبتنی بر ولایت» را ترسیم می‌کنند. در یک سوی این منظومه، پیوندهای عاطفی، مالی و معنوی مؤمنان چنان در هم تنیده است که کوچک‌ترین گسست در آن (حتی با یک کلمه یا اخم)، به گسست از ولایت الهی منجر می‌شود و هرگونه رسیدگی به نیازِ برادر مؤمن، معادل اتصال به ولایت پروردگار و احیای امرِ معصومین است. اما در سوی دیگر، با واقع‌بینیِ فقهی و اخلاقی (در احادیث پایانی)، حد و مرز این فداکاری‌ها مشخص شده است تا «ایثارِ ممدوح» به «اضرارِ به نفس» تبدیل نگردد و شخص به بهای نفعی اندک برای دیگری، خسارتی جبران‌ناپذیر بر خویشتن وارد نسازد. ⚡«إِنَّمَا اَلْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ وَ اِتَّقُوا اَللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ» (الحجرات، ۱۰)⚡درختِ دوستی بنشان که کامِ دل به بار آرد⚡نهالِ دشمنی بَرکَن که رنج بی‌شمار آرد(حافظ، غزل ١١۵)🔸📌 احادیث مرتبط دیگر:🔸لزوم رعایت حقوق برادران ایمانی و انسجام و وحدت اهل ایمان، برای اتصال به روح الهیِ امام 👇 (در حدیث خَیط)تلگرام🌐 telegram.me/SalehiBooks/4705ایتا🌐 eitaa.com/salehi786/4601 🔹🔸حکم ارث مطابق رحم ولایی در اخوت میان مؤمنان، بعد از ظهور امام زمان (عج)👇 (در ۴ حدیث)تلگرام🌐 telegram.me/SalehiBooks/4981ایتا🌐 eitaa.com/salehi786/4976 🔸@SalehiBooks @Salehi786

🔸مهمترین نکات احادیث:🔻 «قُرْبَةٌ إِلَيَّ» (حدیث ۱): معاشرت و دیدار مؤمنان، فراتر از یک تعامل اجتماعی، عاملی برای تقرب به ائمه معصومین (علیهم السلام) است.🔻 «إِذَا قَالَ اَلرَّجُلُ لِأَخِيهِ اَلْمُؤْمِنِ أُفٍّ خَرَجَ مِنْ وَلاَيَتِهِ» (حدیث ۲): کوچک‌ترین اهانت و ابراز انزجار نسبت به برادر دینی، موجب خروج از ولایت و عدم پذیرش اعمال می‌شود.🔻 «مُحَافَظَةٍ عَلَى اَلصَّلَوَاتِ... وَ اَلْبِرِّ بِالْإِخْوَانِ فِي اَلْعُسْرِ وَ اَلْيُسْرِ» (حدیث ۳ و ۴): دو معیار اصلی در سنجش یاران واقعی، پایبندی به نماز و حمایت مستمر از برادران دینی در تمام شرایط است.🔻 «رَحْمَةٌ مِنَ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ سَاقَهَا إِلَيْهِ» (حدیث ۵ و ۶): روی آوردن مؤمنِ نیازمند، در حقیقت تجلی رحمت الهی و پیام‌آور خدا به سوی فرد توانگر است که رد کردن او موجب قطع ولایت الله و تسلط عذاب می‌گردد.🔻 «أَكْثَرِ اَلنَّاسِ وِزْراً... مَنْ أَعَانَ عَلَى مُؤْمِنٍ بِفَضْلِ كَلِمَةٍ» (حدیث ۷): حتی همراهی در حد یک کلمه بر ضد مؤمن، بزرگ‌ترین بار گناه را در پی دارد و گشاده‌رو نبودن در برابر او، نشانه بی‌نصیبی از ایمان به خدا و پیامبر و امیرالمؤمنین است.🔻 «فَإِنَّ لَهُمَا سِرّاً وَ قَدْ سَتَرَهُ اَللَّهُ عَلَيْهِمَا» (حدیث ۸): عظمت مصافحه و دیدار خالصانه مؤمنان تا حدی است که خداوند اسرار آنان را حتی از فرشتگان کاتب اعمال نیز پوشیده می‌دارد.🔻 «فَإِنَّ لِقَاءَ بَعْضِهِمْ بَعْضاً فِي بُيُوتِهِمْ حَيَاةٌ لِأَمْرِنَا» (حدیث ۹ و ۱۰): دیدار در خانه‌ها، حمایت اغنیا از فقرا و مباحثه علمی، راهکارهای عملیِ احیای مکتب ولایت محسوب می‌شوند.🔻 «سَبْعَةُ حُقُوقٍ وَاجِبَةٍ مِنَ اَللَّهِ» (حدیث ۱۱ و ۱۲): حقوق برادری صرفاً توصیه‌های اخلاقی نیستند، بلکه فرایضی الهی‌اند که ترک آن‌ها خروج از ولایت خدا را در پی دارد؛ از ایثار مالی و جانی تا حفظ حرمت و پیش‌دستی در رفع حوائج.🔻 «لاَ تَبْذُلْ لِإِخْوَانِكَ مِنْ نَفْسِكَ مَا ضَرَرُهُ عَلَيْكَ أَكْثَرُ مِنْ نَفْعِهِ لَهُمْ» (حدیث ۱۳، ۱۴ و ۱۵): اسلام در عین تأکید شدید بر مواسات و ایثار، مرز اعتدال را مشخص می‌کند و اجازه نمی‌دهد فرد با پذیرش تعهدات خارج از توان (مثل پرداخت بدهی‌های سنگین دیگران که منجر به ورشکستگی خودش شود)، خود را به هلاکت بیندازد.🔸🔻 لزوم مسدود کردن راه‌های نفوذ شیطان با پرهیز از مجادلات بی‌فایده و تخریب شخصیت یکدیگر؛ چرا که دریدن حرمت و آبروی مؤمنان موجب گرفتاری به سخت‌ترین عذاب‌های الهی در دنیا می‌شود: «لاَ تَجْعَلُوا لِلشَّيْطَانِ عَلَى أَنْفُسِهِمْ سَبِيلاً... وَ لاَ يَشْغَلُوا أَنْفُسَهُمْ بِتَمْزِيقِ بَعْضِهِمْ بَعْضاً» (حدیث ۱).🔻 شرط قبولی اعمال، پاکیِ دل از کینه و سوءنیت نسبت به برادران دینی است؛ به گونه‌ای که حتی با وجود انجام اعمال نیک، داشتن نیت بد نسبت به مؤمن مانع پذیرش عبادات است: «لاَ يَقْبَلُ اَللَّهُ مِنْ مُؤْمِنٍ عَمَلاً وَ هُوَ مُضْمِرٌ عَلَى أَخِيهِ اَلْمُؤْمِنِ سُوءاً» (حدیث ۲).🔻 هشدار تکان‌دهنده به کسانی که توانایی رفع نیاز مؤمن را دارند اما او را ناامید برمی‌گردانند؛ تجسم برزخیِ این بی‌تفاوتی، به صورت ماری آتشین است که فرد را تا روز قیامت عذاب می‌دهد: «سَلَّطَ اَللَّهُ عَلَيْهِ شُجَاعاً مِنْ نَارٍ يَنْهَشُهُ فِي قَبْرِهِ» (حدیث ۵).🔻 کیفرِ تکوینیِ بی‌توجهی توانگران به مؤمنِ نیازمند، گرفتاریِ آن‌ها در دامِ هزینه‌های بیهوده برای اهل دنیا (مانند چاپلوسان) است که هیچ ثوابی در پی ندارد و نوعی تسلط شیاطین بر اموال آنان محسوب می‌شود: «فَلاَ يَرْضَوْنَ بِمَا عِنْدَهُ حَتَّى يَتَكَلَّفَ لَهُمْ يَدْخُلُ عَلَيْهِمُ اَلشَّاعِرُ... فَلاَ يُؤْجَرُ عَلَيْهِ» (حدیث ۶).🔻 گناهِ تحقیر، تکبر و عیب‌جویی از گفتار و کردار برادر مؤمن، از سنگین‌ترین گناهان شمرده شده و بیشترین سهم از معصیت را به خود اختصاص داده است: «مَنْ عَابَ عَلَيْهِ شَيْئاً مِنْ قَوْلِهِ وَ فِعْلِهِ أَوْ رَدَّ عَلَيْهِ اِحْتِقَاراً لَهُ وَ تَكَبُّراً عَلَيْهِ» (حدیث ۷).🔻 بهانه‌هایی نظیر ترس از شهرت، انگشت‌نما شدن یا حفظ جایگاه اجتماعی، توجیهِ پذیرفته‌شده‌ای برای طرد نیازمندان شیعه نیست و موجب روی‌گردانی و غضب اولیای الهی می‌گردد: «خَشِيتُ اَلشُّهْرَةَ عَلَى نَفْسِي... تَغَيُّرُكَ عَلَى اَلْمُؤْمِنِينَ» (حدیث ۸).🔻 تأکید بر همبستگی و پیوند متقابل طبقات مختلف جامعه اسلامی؛ به گونه‌ای که اغنیا و اقویا شرعاً و اخلاقاً موظف‌اند توانمندی‌های مالی و قدرتیِ خود را برای حمایت از فقرا و ضعفا به کار گیرند: «أَنْ يَعُودَ غَنِيُّهُمْ عَلَى فَقِيرِهِمْ وَ قَوِيُّهُمْ عَلَى ضَعِيفِهِمْ» (حدیث ۱۰).

⚡ فَإِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ بِهِ وَصَلْتَ وَلاَيَتَكَ بِوَلاَيَتِهِ وَ وَلاَيَتَهُ بِوَلاَيَةِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ.⚡ پس هرگاه این کارها را با او انجام دادی، ولایت خود را به ولایت او، و ولایت او را به ولایت خداوند عزوجل متصل ساخته‌ای.🔸🔸 حدیث سیزدهم🔸 رعایت اعتدال: پرهیز از فداکاری‌هایی که ضررش بیش از نفع آن برای برادر دینی استجامع الاحادیثhadith.inoor.ir/fa/hadith/101586%D9%85%D9… لا يحضره الفقيه، ج ۳، ص ۱۶۸شناسه حدیث: ۱۰۱۵۸۶قائل: امام رضا (علیه السلام)---🔻 وَ قَالَ اَلرِّضَا (عليه السلام):⚡ و امام رضا (علیه السلام) فرمود:🔻 «لاَ تَبْذُلْ لِإِخْوَانِكَ مِنْ نَفْسِكَ مَا ضَرَرُهُ عَلَيْكَ أَكْثَرُ مِنْ نَفْعِهِ لَهُمْ».⚡ «از جانب خود چیزی به برادرانت نبخش که ضرر آن برای تو، بیشتر از نفع آن برای آنان باشد.»🔸🔸 حدیث چهاردهم🔸 توصیه به پرهیز از الزام حقوق سنگین بر خویش و اجتناب از ضررهای بزرگترجامع الاحادیثhadith.inoor.ir/fa/hadith/110017%D8%A7%D9… ج ۴، ص ۳۳شناسه حدیث: ۱۱۰۰۱۷قائل: امام باقر یا امام صادق (علیهما السلام)---🔻 عدة من أصحابنا عن سهل بن زياد عن علي بن أسباط عن الحسن بن علي الجرجاني عمن حدثه عن أحدهما (عليهما السلام) قال:⚡ از یکی از دو امام [امام باقر یا امام صادق] (علیهما السلام) روایت شده است که فرمود:🔻 لاَ تُوجِبْ عَلَى نَفْسِكَ اَلْحُقُوقَ وَ اِصْبِرْ عَلَى اَلنَّوَائِبِ⚡ حقوق را بر خود واجب مساز، و بر مصیبت‌ها و سختی‌ها شکیبا باش،🔻 وَ لاَ تَدْخُلْ فِي شَيْءٍ مَضَرَّتُهُ عَلَيْكَ أَعْظَمُ مِنْ مَنْفَعَتِهِ لِأَخِيكَ.⚡ و در کاری وارد نشو که ضرر آن برای تو، بزرگ‌تر از سود آن برای برادرت باشد.🔸🔸 حدیث پانزدهم🔸 تعیین حد مرز در ایثار مالی: پرهیز از پرداخت بدهی دیگران به بهای نابودی اموال خویشجامع الاحادیثhadith.inoor.ir/fa/hadith/110015%D8%A7%D9… ج ۴، ص ۳۲شناسه حدیث: ۱۱۰۰۱۵قائل: امام صادق (علیه السلام)---🔻 محمد بن يحيى عن أحمد بن محمد بن عيسى عن محمد بن سنان عن حذيفة بن منصور عن أبي عبد الله (عليه السلام) قال:⚡ از حذیفه بن منصور روایت شده است که امام صادق (علیه السلام) فرمود:🔻 لاَ تَدْخُلْ لِأَخِيكَ فِي أَمْرٍ مَضَرَّتُهُ عَلَيْكَ أَعْظَمُ مِنْ مَنْفَعَتِهِ لَهُ⚡ به نفع برادرت در کاری وارد نشو که ضرر آن بر تو، بزرگ‌تر از منفعت آن برای او باشد.🔻 قَالَ اِبْنُ سِنَانٍ:⚡ ابن سنان گفت:🔻 يَكُونُ عَلَى اَلرَّجُلِ دَيْنٌ كَثِيرٌ وَ لَكَ مَالٌ فَتُؤَدِّي عَنْهُ فَيَذْهَبُ مَالُكَ وَ لاَ تَكُونُ قَضَيْتَ عَنْهُ.⚡ [به عنوان مثال] مردی بدهی فراوانی دارد و تو مالی داری، پس از جانب او پرداخت می‌کنی، در نتیجه مال تو از بین می‌رود و بدهی او را هم [به طور کامل] نپرداخته‌ای.🔸🔸🔸

⚡ مؤمن بر مؤمن هفت حق واجب از جانب خداوند عزوجل دارد: بزرگ داشتن او در چشم خویش، و دوستی با او در سینه خویش، و یاری رساندن و شریک کردن او در مال خویش، و اینکه غیبت کردن از او را حرام بدارد، و اینکه در بیماری‌اش به عیادت او برود، و اینکه جنازه‌اش را تشییع کند، و اینکه پس از مرگش درباره او جز نیکی نگوید.🔸🔸 حدیث دوازدهم🔸 تبیین تفصیلی هفت حق قطعی مؤمن که تخطی از آن‌ها موجب خروج از ولایت الهی استجامع الاحادیثhadith.inoor.ir/hadith/264626%D8%A8%D8%AD… الأنوار، ج ۷۱، ص ۲۲۴شناسه حدیث: ۲۶۴۶۲۶قائل: امام صادق (علیه السلام)---🔻 أبي عن سعد عن محمد بن عبد الجبار عن ابن فضال عن تغلبة عن بعض أصحابنا عن المعلى بن خنيس قال: قلت لأبي عبد الله (عليه السلام):⚡ از معلی بن خنیس روایت شده است که گفت: به امام صادق (علیه السلام) عرض کردم:⚡ مَا حَقُّ اَلْمُؤْمِنِ عَلَى اَلْمُؤْمِنِ؟⚡ حق مؤمن بر مؤمن چیست؟⚡ قَالَ سَبْعُ حُقُوقٍ وَاجِبَاتٍ مَا فِيهَا حَقٌّ إِلاَّ وَ هُوَ عَلَيْهِ وَاجِبٌ إِنْ خَالَفَهُ خَرَجَ مِنْ وَلاَيَةِ اَللَّهِ وَ تَرَكَ طَاعَتَهُ وَ لَمْ يَكُنْ لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِيهِ نَصِيبٌ.⚡ فرمود: هفت حق واجب است که هیچ حقی در آن‌ها نیست جز اینکه بر او واجب است؛ اگر با آن مخالفت کند، از ولایت خداوند خارج شده و طاعت او را ترک کرده است، و برای خداوند عزوجل در او هیچ بهره‌ای نخواهد بود.🔻 قَالَ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ حَدِّثْنِي مَا هُنَّ؟🔻 راوی گفت: عرض کردم: فدایت شوم، برایم بیان کن که آن‌ها چه هستند؟⚡ قَالَ: يَا مُعَلَّى إِنِّي شَفِيقٌ عَلَيْكَ أَخْشَى أَنْ تُضَيِّعَ وَ لاَ تَحْفَظَ وَ تَعْلَمَ وَ لاَ تَعْمَلَ.⚡ فرمود: ای معلی! همانا من بر تو مهربان و دلسوزم؛ می‌ترسم که ضایع کنی و نگه نداری، و بدانی و عمل نکنی.🔻 قُلْتُ «لاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللَّهِ» (الکهف، ۳۹).⚡ عرض کردم: «هیچ نیرویی جز به خداوند نیست» (الکهف، ۳۹).🔸 قَالَ:⚡ فرمود:⚡ ۱. أَيْسَرُ حَقٍّ مِنْهَا أَنْ تُحِبَّ لَهُ مَا تُحِبُّ لِنَفْسِكَ وَ تَكْرَهَ لَهُ مَا تَكْرَهُ لِنَفْسِكَ.⚡ ۱. آسان‌ترین حق از آن‌ها این است که برای او دوست بداری آنچه را برای خود دوست می‌داری، و برای او ناخوشایند بداری آنچه را برای خود ناخوشایند می‌داری.🔻 ۲. وَ اَلْحَقُّ اَلثَّانِي أَنْ تَمْشِيَ فِي حَاجَتِهِ وَ تَبْتَغِيَ رِضَاهُ وَ لاَ تُخَالِفَ قَوْلَهُ.⚡ ۲. و حق دوم این است که در مسیر برآوردن نیاز او گام برداری و خشنودی او را بجویی و با سخن او مخالفت نکنی.🔻 ۳. وَ اَلْحَقُّ اَلثَّالِثُ أَنْ تَصِلَهُ بِنَفْسِكَ وَ مَالِكَ وَ يَدِكَ وَ رِجْلِكَ وَ لِسَانِكَ.⚡ ۳. و حق سوم این است که با جان و مال و دست و پا و زبان خود به او بپیوندی [و یاری‌اش کنی].🔻 ۴. وَ اَلْحَقُّ اَلرَّابِعُ أَنْ تَكُونَ عَيْنَهُ وَ دَلِيلَهُ وَ مِرْآتَهُ وَ قَمِيصَهُ.⚡ ۴. و حق چهارم این است که چشم او و راهنمای او و آینه‌ی او و پیراهن او باشی.🔻 ۵. وَ اَلْحَقُّ اَلْخَامِسُ أَنْ لاَ تَشْبَعَ وَ يَجُوعُ وَ لاَ تَلْبَسَ وَ يَعْرَى وَ لاَ تَرْوَى وَ يَظْمَأُ.⚡ ۵. و حق پنجم این است که تو سیر نباشی در حالی که او گرسنه است، و نپوشی در حالی که او برهنه است، و سیراب نشوی در حالی که او تشنه است.🔻 ۶. وَ اَلْحَقُّ اَلسَّادِسُ أَنْ تَكُونَ لَكَ اِمْرَأَةٌ وَ خَادِمٌ وَ لَيْسَ لِأَخِيكَ اِمْرَأَةٌ وَ لاَ خَادِمٌ أَنْ تَبْعَثَ خَادِمَكَ فَتَغْسِلَ ثِيَابَهُ وَ تَصْنَعَ طَعَامَهُ وَ تَمْهَدَ فِرَاشَهُ فَإِنَّ ذَلِكَ كُلَّهُ إِنَّمَا جُعِلَ بَيْنَكَ وَ بَيْنَهُ.⚡ ۶. و حق ششم این است که اگر تو همسر و خدمتکار داری و برادرت همسر و خدمتکار ندارد، خدمتکارت را بفرستی تا لباس‌هایش را بشوید و غذایش را آماده کند و بسترش را بگسترد؛ زیرا همانا تمام این‌ها تنها میان تو و او قرار داده شده است.🔻 ۷. وَ اَلْحَقُّ اَلسَّابِعُ أَنْ تُبِرَّ قَسَمَهُ وَ تُجِيبَ دَعْوَتَهُ وَ تَشْهَدَ جَنَازَتَهُ وَ تَعُودَهُ فِي مَرَضِهِ وَ تُشْخِصَ بَدَنَكَ فِي قَضَاءِ حَاجَتِهِ وَ لاَ تُحْوِجَهُ إِلَى أَنْ يَسْأَلَكَ وَ لَكِنْ تُبَادِرُ إِلَى قَضَاءِ حَاجَتِهِ⚡ ۷. و حق هفتم این است که سوگندش را نیکو شماری [و تصدیق کنی] و دعوتش را اجابت کنی و در تشییع جنازه‌اش حاضر شوی و در بیماری‌اش به عیادتش بروی و پیکر خود را در برآوردن نیازش به حرکت درآوری، و او را نیازمند نسازی که از تو درخواست کند، بلکه به سوی برآوردن نیازش پیش‌دستی نمایی.