نگاهی به آئین همدلی و همراهی اهالی روستا و همسایگان در سال های قبل از دهه ۶۰....نوشته: آقای لطیف حق…
انتشار: 2026/07/29 15:01 UTCدریافت: 2026/08/02 16:52 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/02 16:52 UTC
نگاهی به آئین همدلی و همراهی اهالی روستا و همسایگان در سال های قبل از دهه ۶۰....نوشته: آقای لطیف حقی همولایتی گرامی از روستای قارلوق از بام روستا صدایی به گوش می رسید: آهای اهل آوادانوگ آهای اهل آوادانوگ، اهای اهالی روستا! فلانی به رحمت خدا رفته است. با شنیدن این خبر، همه اهالی به تکاپو می افتادند، از مردان روستا، عده ای برای کندن و آماده کردن قبر و تعدادی نیز برای تهیه و کشتن احشام و هماهنگی با صاحب متوفی اقدام می کردند؛ چند نفری هم برای شستشو و غسل کفن می رفتند و خانم های روستا هم از پخت نان و حلوا تا ساییدن کشک برای آش «ماستافا» (یا همان آش «ماست و آب» که ریشه اش به بروجرد و آن اطراف برمی گردد.) فعالیت می کردند.بعد از تشییع و خاک سپاری، زنان همسایه طبقهایی از خوراکی و نان آماده میکردند تا صاحب عزا در فکر خورد و خوراک خانواداش نباشد و به جای آن، مشغول عزاداری برای عزیز از دست رفته باشند؛ این زنان به منزل متوفی می رفتند.... فراموش نمی کنم کودک بودم چنین اتفاقی افتاد و من در کوچه همراه هم سن و سال هایم درحال بازی بودیم که زنده یاد مادر مرحوم بنده، به اتفاق چند تن از همسایه ها، که الان همگی رخ در نقاب خاک کشیده اند، سینی بر سر رد می شدند.یکی از هم بازی ها رو به مادرش که در آن جمع بود، گفت: ننه جان این خوراکی ها را کجا می برید؟ که مادر جواب داد: مگه نمی دونی؟ مادر فلانی فوت شده، خانه آنها می بریم.که بلافاصله آن کودک با ذوق و شوق گفت: ننه جان پدر من کی خواهد مرد؟! که با خنده خانمهای همسایه روبرو شد. برای فرد فوت شده مراسم ختم و خیرات می گرفتند و با دو نوع غذا پذیرایی میکردند، یکی آب گوشت و دیگری «ماستافا». برای پذیرایی هم معمولا فرستاده ای از طرف خانواده مرحوم می رفت به روستاهای همجوار و از بزرگان و آشنایان برای اطعام دعوت می کرد. به راستی که یادش بخیر؛ در چنین موقعیتی همه احساس وظیفه می کردند و همدرد بودند و نه درد.از هر خانه معمولا پدر خانواده و در نبود پدر پسر بزرگتر در مراسم احسان غذا بعد از خاکسپاری شرکت می کرد، و با وجودی که از چندین روستا میهمان می آمد، اما جمعیت بیشتر از ۳۰۰ نفر نمی شد.از رفتار های خوب اجتماعی آن زمان رعایت آداب مجالس بود، افراد خانواده متوفی به روی قبر خاک نمی ریختند؛ اما امروز با وجودی که جمعیت فراوانی برای مشایعت می آیند، اما معمولا همگی سرگرم گوشی هستند یا در اکیپ های چند نفره صحبت می کنند و گاهی خانواده و فرزندان مرحوم باید خاک روی عزیز خود بریزند؛ یا جمعیت فراوانی داخل مسجد می شوند، اما معمولا رغبت چندانی به خواندن قرآن نشان نمی دهند، در صورتی که در آن زمان اصل بر ختم قرآن توسط اهالی و بستگان بود و بعد از پذیرایی هم دعای سفره خوانده می شد که این روزها خیلی خبری از آن نیست و مردم آن قدر عجله دارند که معمولا نصف بیشتر مردم قبل از دعا، سفره احسان را ترک می کنند. آن زمان ها با وجودی که هیچ کسی سواد کلاسیک نداشت، اما مناعت طبع و چشم دل سیری بود و از هر خانه یک نفر بر سر سفره احسان متوفی حضور پیدا می شد، آن هم برای احترام به تازه درگذشته نه صرفا خوردن غذا ادامه دارد
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 3 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — سامانم آرزوست
آگهی 🔔فروش ۶ قطعه زمین در روستای سامان۶ قطعه زمین در روستای سامان، شامل:🔹 ۳ قطعه در قلعه پایینواقع در کوچه مسجد، بعد از منزل آقای مهدی هوشنگی• ۲ قطعه به متراژ ۵۰۰ متر• ۱ قطعه به متراژ ۴۰۰ متر🔹 ۳ قطعه در قلعه بالا• هر قطعه به متراژ ۵۰۰ متر📞 جهت کسب اطلاعات بیشتر و هماهنگی برای بازدید، با شماره زیر تماس بگیرید:۰۹۱۲۴۶۶۳۲۹۶آگهی 🔔فروش ۶ قطعه زمین در روستای سامان۶ قطعه زمین در روستای سامان، شامل:🔹 ۳ قطعه در قلعه پایینواقع در کوچه مسجد، بعد از منزل آقای مهدی هوشنگی• ۲ قطعه به متراژ ۵۰۰ متر• ۱ قطعه به متراژ ۴۰۰ متر🔹 ۳ قطعه در قلعه بالا• هر قطعه به متراژ ۵۰۰ متر📞 جهت کسب اطلاعات بیشتر و هماهنگی برای بازدید، با شماره زیر تماس بگیرید:۰۹۱۲۴۶۶۳۲۹۶
⬛️⬛️⬛️⬛️⬛️ به نام پروردگار یگانهفَسُبْحَانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ﴿٨٣﴾پاك است كسی كه ملكوت هر چيزي به دست اوست و به سوی او بازگردانده میشويد.(آيه آخر 83 – سورهی يس)به اطلاع می رساند که آقای منصور فرمانی فرزند غلامعلی و برادر شهید امیرفرمانی دعوت حق را لبیک گفته و به دیار باقی رخت بر بسته است. مراسم تشییع و خاکسپاری آن مرحوم روز یکشنبه ۲۵ مرداد ساعت ۱۱ در بهشت زهرا برکزار خواهد شد.به این وسیله این مصیبت را به خانواده گران قدر و بستگان تسلیت میگوییم و برای آن تازه درگذشته از پروردگار مهربان و بخشایشگر، مهر بیکران و برای بازماندگان و خانواده محترمش، شکیبایی و طول عمر با عزت خواستاریم. برای شادی روح تازه در گذشته شادروان منصور فرمانی بخوانیم فاتحهای با یک صلوات
چراغ میزدن...شبا به گردن تیرچوبی آویزونم میکردن تا دور و اطراف رو روشن کنم...تا کسی راه گم نکنه یا پاش تو چاله چولههای کوچه پیچ نخوره...با کلاسیام اونجایی بود که،شعرا تو شعر، دستمایهام میکردن و هنوز هم میکنن...بی آنکه تو را بیابمگم شدمکسی فانوس به راهم نیاویخته بود.مرا که بجوییباران ها را نشانت می دهند و پیر می شوند رهگذران...#رسولیونانولی مظلومیتم وقتی بود که منو با خودشون، دستبهآب میبردن، مجبورم میکردن، دلگیری های اون سر حیاط، پشت اون دیوار نیمه با پردهی آویزون، که ظهر، زیر آفتاب داغ، تفت داده شده و شب تازه رایحه پخش میکرد رو تحمل کنم...خلاصه که ما فانوسها، تو دلمون قصههای زیادی، از دل شبهای تاریک، برای تعریف داریم.توضیح تکمیلی: فانوسهای نفتی یا ال چراغی تا شاید ۶ دهه پیش پیش و پیش از گسترش شبکه برق، خیلی در ایران رایج بودند و روشنایی شبهای بیبرق را تأمین میکردند. اما شاید خیلی ها ندونید که واژهی «فانوس» در اصل از واژه یونان باستان phanós به معنای «مشعل و چراغ» وارد عربی شد و سپس به فارسی رسید. در ایران این چراغها نهتنها وسیلهی روشنایی، بلکه نماد گرما، جمع خانوادگی و آیینهای شبانه بودند؛ به همین دلیل هنوز هم در خاطرات نسلهای پیشین جایگاه ویژهای دارند.شما خاطره ای از این «فانوس» یا «ال چراغی» دارید؟
#قصه_فانوس (از زبان خود فانوس😁) نوشته بانو ربابه حسینی (دختر زنده یاد محمدولی) (عکس تزئینی است)اون سالهایی که برق نبود، ما چراغ نفتیها، زحمت روشنایی شب رو میکشیدیم.وظیفه هرکدوممون، نانوشته معلوم بود.چراغ زنبوری که با اون کلاه قرمزش، با کلاسمون بود، برای مهمونخونه، گردسوز و لامپا، روی کرسی، پای دار قالی، پای درس و مشق بچهها و مهمتر، حکم آرامپز خونه رو داشت. این جوری که یه سهپایهی فلزی بالاش میذاشتن تا قابلمه غذا روش قرار بگیره و آروم آروم غذا جا بیفته.اما اداییترین چراغ، من بودم، چراغ دستی (که بهش میگفتن: ال چراغی!) یا همون فانوس!...تو شبهای ظلمانی، حکم عینک دودی تو ظهر تابستون رو داشتم...مارک بودم،اونم چه مارکی، انگلیسی!!... (آدم یاد کیف انگلیسی میفته)حکم کیف خانما رو هم داشتم، که اگه چیزی هم نداشته باشن توش بذارن ، بازم با خودشون اینور و اونور میبرن، شبا دست منو میگرفتن و با خودشون اینور و اونور میبردن ...موقع آبیاری، وقت رفتن به شبنشینی، سرکشی به آغل و ....یه جورایی هم حکم چراغ ماشین رو داشتم، از دور ما رو دستشون تکون میدادن و برای هم چراغ میزدن...😂
