❇️✴️ چرا اصرار دارید اصلاح اقتصادی را همیشه از جیب مردم آغاز کنید؟✍ مجید رئوفمهراین چه داستانی است…
انتشار: 2026/08/16 07:30 UTCدریافت: 2026/08/18 08:25 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/18 08:25 UTC
❇️✴️ چرا اصرار دارید اصلاح اقتصادی را همیشه از جیب مردم آغاز کنید؟✍ مجید رئوفمهراین چه داستانی است که در سیاستگذاریهای اقتصادی، برخی تجربهها نه برای آموختن، که گویی برای تکرار شدناند؟ سالهاست کارشناسان تأکید میکنند در جامعهای با مختصات امروز ایران، هیچ تصمیم مهم اقتصادی را نمیتوان بدون «پیوست اجتماعی» و محاسبهٔ آثار آن بر معیشت، انتظارات و اعتماد عمومی اجرا کرد؛ ضرورتی که در شرایط دشوار اقتصادی، نااطمینانی سیاسی و بهویژه وضعیت جنگی، اهمیتی دوچندان دارد.با این وصف، بحث بر سر این نیست که قیمت حاملهای انرژی باید تا ابد ثابت بماند. اقتصاددان نمیتواند نسبت به ناترازی انرژی، مصرف غیرمتعارف، قاچاق، اتلاف منابع و فاصلهٔ قیمتها بیاعتنا باشد. مسئله اما جای دیگری است؛ در منظومهٔ اصلاحات اقتصادی، معمولاً متغیری زودتر «اصلاح» میشود که هزینهاش سریعتر به خانوار منتقل میشود.اهمیت این ملاحظه زمانی روشنتر میشود که بدانیم سوخت کالایی معمولی نیست. چهبسا آثار ناشی از افزایش قیمت آن از حملونقل آغاز میشود، اما در همین فقره محدود نمیماند؛ هزینهٔ جابهجایی کالا و خدمات، انتظارات تورمی و نهایتاً هزینهٔ زندگی را متأثر میکند. از همین رو، مسئلهٔ بنزین را نمیتوان به یک محاسبهٔ سادهٔ «قیمت فعلی ـ قیمت مطلوب» فروکاست.در امتداد همین بحث، ماجرای کارت آزاد جایگاهها نمونهٔ قابل تأملی است. این کارتها فقط برای خودروهای صفرِ فاقد کارت سوخت نیستند؛ مسافران و افرادی که به دلایل مختلف نیاز دارند سهمیهٔ کارت شخصی خود را برای مواقع ضروری حفظ کنند نیز از آنها استفاده میکنند.محدود شدن دسترسی به کارت جایگاه، در برخی مسیرها به شکلگیری صفهای طولانی انجامیده است. مصرفکننده در چنین وضعیتی عملاً میان تحمل صف و اتلاف وقت برای دریافت بنزین ارزانتر یا پرداخت نرخ بالاتر و رهایی از معطلی قرار میگیرد.پیامد چنین وضعیتی صرفاً به معطلی در جایگاه محدود نمیشود. به جای اقناع جامعه دربارهٔ ضرورت اصلاح قیمت، این شائبه شکل میگیرد که رفتار مصرفکننده با افزایش هزینهٔ زمانی و دشوار کردن دسترسی به نرخ قبلی، به سمت پذیرش نرخ بالاتر هدایت میشود. اگر نتیجهٔ یک سیاست، عادت دادن تدریجی جامعه به قیمت جدید از مسیر محدود کردن گزینهٔ قبلی باشد، مرز میان سیاستگذاری و مهندسی رفتار مصرفکننده باریک میشود؛ روشی که میتواند بیش از منابعی که ایجاد میکند، اعتماد عمومی را مصرف کند.این ملاحظه، آنچه در استان کرمان رخ داده را نیز قابل تأملتر میکند؛ از محدودیت کارتهای آزاد جایگاهها و تغییر در سهمیهٔ نرخ دوم سههزار تومانی گرفته تا اضافه شدن نرخ سوم پنجهزار تومانی و اکنون هم اعلام نرخی دیگر تحت عنوان نرخ آزاد پالایشگاهی، معادل ۷۸ هزار و ۲۰۰ تومان برای هر لیتر برای خودروهایی که به هر دلیل فاقد کارت سوخت هستند که البته دستکم فعلاً دولت از اجرایی شدن آن عقب نشسته است.دامنهٔ ابهام البته به اصل اعلام این نرخ ختم نمیشود. فارغ از مبنای حقوقی و جزئیات اجرایی آن، یک خودرو ممکن است به دلیل صفر بودن، مفقودی یا خرابی کارت و طی شدن فرایند صدور المثنی موقتاً فاقد کارت باشد.قرار گرفتن مصرفکننده در چنین وضعیتی در معرض قیمتی با این فاصله از نرخهای متعارف، خود نیازمند توضیح و توجیهی روشن از سوی سیاستگذار است.وجه دیگری که در ارزیابی این تصمیم نباید از نظر دور بماند، دامنهٔ اثرگذاری آن است. سیاستی که جغرافیای اجرایش استانی است، الزاماً جغرافیای اثرش استانی نیست. کرمان جزیرهای جدا از شبکهٔ حملونقل کشور نیست. مسافر، خودرو و ناوگان حملونقل از سراسر کشور وارد استان میشوند یا از آن عبور میکنند. بنابراین آثار چنین تصمیمی بالقوه از مرزهای یک استان فراتر میرود و نمیتوان آن را صرفاً یک تصمیم محلی تلقی کرد.در کنار ماهیت و دامنهٔ تصمیم، شیوهٔ مواجهه با افکار عمومی نیز اهمیت کمتری ندارد. در چنین شرایطی، ادبیات مسئولان نیز بخشی از خود سیاست است.اگر سخنان مقام اجرایی استان محل اجرای طرح این تصور را ایجاد کند که حفظ بخشی از امکانات یا اعطای یک تسهیل، لطفی از جانب مدیریت استان به مردم بوده، نهتنها کمکی به اقناع عمومی نمیکند، بلکه حساسیت جامعه را افزایش میدهد. مسئول اجرایی مالک منابع عمومی نیست که برخورداری مردم از آن را امتیازی اعطایی معرفی کند؛ مسئولان امانتدار منابع مردماند، نه صاحبان آن.با عبور از نحوهٔ اجرا و ادبیات مواجهه با مردم، باید به منطق اصلی این سیاست نیز پرداخت. مسئلهٔ بنیادیتر، کارکرد و هدفی است که برای این مجموعه اقدامات تعریف شده است. اگر یکی از استدلالها مقابله با قاچاق سوخت است، ابتدا باید میان قاچاق خُرد ناشی از سوءاستفاده از سهمیهها و قاچاق عمده و سازمانیافته تمایز گذاشت.✅ #سیاست_شناسی 🆔 @Politicology
پستهای تلگرام — سیاست شناسی
نرخ دلار در عربستان ۴۰ سال است ثابت ماندهدر امارات حدود ۳۰ سال است که تغییر نکردهدر قطر هم بیش از ۲۵ سال بدون تغییر بودهو در ایران، طی ۴۷ سال، ۲۷ هزار برابر شده است!این فقط داستان سقوط یک واحد پولی نیست؛روایت تباه شدن عمر و زندگی چندین نسل به پای بلاهت اقلیتی نابخرد است!✅ #سیاست_شناسی 🆔 @politicology
✴️🔼 ریال؛ بازنده بزرگ جنگ ارزهای ۲۰۲۶ در حالی که بخشی از ارزهای جهان در برابر دلار تقویت شدهاند، ریال ایران با افت ۴۷ درصدی در یک سال، در قعر جدول قرار گرفته است. بر اساس دادههای منتشرشده، پزو کلمبیا با رشد ۱۹.۲ درصدی بهترین عملکرد را داشته و در مقابل، حتی ارزهایی مانند وون کره جنوبی و ین ژاپن که بهترتیب ۱۲.۶ و ۱۱.۳ درصد افت کردهاند، فاصله زیادی با سقوط ریال دارند.این یعنی کاهش ارزش پول ملی در ایران دیگر صرفاً بخشی از نوسانات معمول بازار ارز نیست؛ شکافی جدی با روند بسیاری از اقتصادهای دیگر ایجاد شده است. شکافی که ترجمه آن برای مردم ساده است: قدرت خرید کمتر، هزینه واردات بیشتر و فشار مضاعف بر زندگی روزمره. وقتی ارزش پول ملی تقریباً نصف میشود، مسئله فقط بازار ارز نیست؛ بخشی از توان اقتصادی هر شهروند هم همراه آن آب میرود.✅ #سیاست_شناسی 🆔 @politicology
❇️✴️ چرا ایران پیروز نخواهد بودبا وجود تغییرات عمدهای که در جابهجایی تصمیمسازان کلیدی تهران رخ داده، احتمال تغییر اهداف استراتژیک جمهوری اسلامی ناچیز است. از سوی دیگر، فراز و نشیب کشمکش و جنگ، فرآیندی نیست که با چنین تغییراتی بهکلی دگرگون شود.امروزه روز، جنگ تنها با معیار آرایش قدرت صرفا مادی سنجیده میشود. تصویری که امروز از میدان نبرد جاری در دست است، نه نشانه ی توازن، که نشانه فرسایشی یکطرفه است؛ فرسایشی که در پوسته مقاومت تاکتیکی پنهان مانده و پنهانگر بطن و متن استراتژی کشمکش است.نخست به رویکرد متحدان ایران بنگرید. روسیه و چین، بهرغم بیانیههای حمایتی و کمکهای اطلاعاتی و فناورانه، از ورود آشکار به میدان امتناع میورزند و همچنان خواهند ورزید. تحلیلگران بیپرده بیان میکنند: مشارکت استراتژیک تهران-پکن، فاصله ی بعیدی با تعهد نظامی دارد. روسیه نیز، گرفتار در جنگ اوکراین و محاسبات منفعتمحور خود، جنگ ایران را نه میدان همبستگی، که فرصتی برای تخلیه منابع رقیب میبیند. ایران، برخلاف آمریکا که با شبکهای از پیمانهای دفاعی و ائتلافهای نهادینه وارد میدان شده، تنها با شراکتهایی بیتعهد و غیر استراتژیک پدافندی روبهروست.دومین نشانه، در اقتصاد سیاسی نهفته است: تنگه هرمز.اختلال در این گذرگاه، بیتردید بزرگترین شوک بازار نفت در تاریخ را رقم زده و بهای برنت را در کوتاهمدت بهشدت افزایش داده است. ولی همین شوک، بهجای آنکه ایران را در موضع چانهزنی برتر بنشاند، محرک بیسابقهای برای بازآرایی زیرساخت جهانی انرژی شده است. کشورهای خلیجفارس اکنون با شتابی که پیش از جنگ متصور نبود، شبکهای از خطوط لوله جایگزین میسازند تا تا پایان این دهه، بیش از نیمی از صادرات پیشازجنگ خود را از گزند هرمز مصون سازند. ایران با بهکارگیری اهرم خود، انگیزه نابودی همان اهرم را در دشمنانش برانگیخته است. هر روز که این پروژهها به بهرهبرداری نزدیکتر میشوند، ارزش استراتژیک تهدید ایران کاهش مییابد، درحالیکه هزینه سیاسی و اقتصادی آن همچنان بر دوش تهران سنگینی میکند.سومین نشانه، در نامتقارن بودن ظرفیت انطباقپذیری دو طرف است. آمریکا و متحدان منطقهایاش، بهموازات ساخت زیرساخت جایگزین، توان ضد مین دریایی و اقدامات دفاعی خود را نیز تقویت کردهاند. حتی ابزار عملیاتی ایران. ولی رفتهرفته با تدبیرهایی روبهرو میشود که اثربخشی آن را کاهش میدهند. در چنین آرایشی، تکرار همان تاکتیک، بازده نزولی دارد: هر دور از اختلال، هزینه بیشتری بر ایران تحمیل میکند و سود کمتری نصیبش میسازد.چکیدهاز دل این سه نشانه، یک نتیجه بیرون میآید، نه یک احتمال: ایران میتواند در میدان نبرد ضربات موثر بزند، تلفات به دشمن تحمیل کند، کشورهای عرب را در مخمصه اندازد،حتی گذرگاهی حیاتی را موقتا فلج سازد؛ ولی در عین حال، همین حالا، نه فردا، در سطح استراتژیک در حال باختن باشد. زیرا پیروزی استراتژیک را نه شمار ضربات، که توان شکلدادن به نظم پس از جنگ تعیین میکند؛ و در همین لحظه، در آرایش موجود قدرت، ایران نه شریکی استراتژیک دارد که تعهد آورد، نه اهرمی که ارزشش را در طول زمان حفظ کند، و نه ظرفیتی برای همگامی با انطباقپذیری دشمن.آنچه امروز بهعنوان مقاومت جلوه میکند، در غیاب یک «نظریه شکست» روشن، همان زنجیرهای است که هر پیروزی تاکتیکی امروز را به سنگبنای شکستی استراتژیک فردا بدل میکند؛ نه بهشرط تحقق آن در آینده، بلکه بهمثابه فرآیندی که هماینک در جریان است.#یدالله_کریمیپور ✅ #سیاست_شناسی 🆔 @Politicology
✴️🔼 ایدئولوژی چگونه مغز ما را تصرف میکند؟➖خلاصه کتاب مغز ایدئولوژیک➖نوشته لیوور زمیگراد، دانشمند عصبشناس در ➖دانشگاه کمبریج انگلستان➕بی پلاس || علی بندری youtu.be/48AWC25R0f8?si=LTJuibeZgV5DCG_z%… #سیاست_شناسی 🆔 @politicology
✴️❇️ معجزه اقتصاد آزاد در آژانتین✍🏼محمد حسین مصباح🔴بسیاری از اقتصاددان ها دردنیا وضعیت ارژانتین را برای سنجش کارایی "اقتصاد بازار" تحت نظر داشتند!🔴نتایج اجرای سیاست های "نسبتا آزاد" میلی در ارژانتین نشان میدهد این کشور که با اجرای سیاست های سوسیالیستی فرناندز به تورم ۲۱۱٪ و نرخ فقر ۴۱٪ و کاهش ۱۰ برابری ارزش پزو به فروپاشی رسیده بود، چگونه ظرف دوسال در تمامی شاخص ها موفقیت خیره کننده داشته و از منجلاب درامده و به سمت بهبود حرکت کرده!-تورم ماهانه از ۲۵٪ دسامبر ۲۰۲۳ به ۱/۹ ٪ در ژوئن ۲۰۲۶-نرخ فقر از ۴۱/۷٪ دسامبر ۲۰۲۳ به ۲۸٪ در نیمه دوم ۲۰۲۵-نرخ فقر شدید از ۱۸٪ به ۶٪ -تورم سالانه از ۲۱۱٪ به ۳۱٪ 🔴اینموفقیت بزرگ در اجرای سیاست های بازار ازاد میتوانست الگوی کشور ما باشد که با تلفیق رانتخواران و سفلهگان دلارزدا تا به امروز انجام نشده!پ.ن۱:برخی از سیاست های البرتو فرناندز که تشابه زیادی با سیاست های پیاده شده در ایران دارد:-دولت بزرگ و مداخله زیاد در اقتصاد-یارانه گسترده برای انرژی، حملونقل و خدمات عمومی-کنترل قیمتها برای بعضی کالاها و خدمات-کنترل شدید بازار ارز و محدودیت خرید دلار-افزایش مالیات، از جمله مالیات بر خرید ارز و برخی صادرات-تلاش برای حفظ قدرت خرید مردم از طریق سیاستهای حمایتیپ.ن۲: راه اصلاح مشخص است ولی منافع عده ای قدرت طلب و رانتخوار مانع از انجام آن است.پ.ن۳: ایران با داشتن اهرم انرژی سالیانه ۲۰۰میلیارددلار به راحتی میتواند اثرات تحریمرا خنثیکند که امروز با مفت فروشی منابع خود باعث ناترازی شده! /پیام اقتصاد✅ #سیاست_شناسی 🆔 @Politicology
❇️✴️ چرا ایدئولوژی داشتن اینقدر جذاب است؟ ضررهای ایدئولوژی اندیشی چیست؟✍ مصطفی ملکیان🔺ایدئولوژی یعنی باور داشته باشیم که برای هر سؤال، فقط یک پاسخ وجود دارد؛ برای هر مسئله، تنها یک راهحل؛ و برای هر مشکل، فقط یک راه رفع. گویی حقیقت از پیش کشف شده و دیگر نیازی به اندیشیدن، پرسیدن یا جستوجو نیست.اما چرا انسانها جذب ایدئولوژی میشوند؟ زیرا جهان بسیار پیچیدهتر از آن چیزی است که دوست داریم. زندگی سرشار از ابهام، شک، تناقض و عدم قطعیت است و انسان، به طور طبیعی، از چنین وضعیتی رنج میبرد. او دوست دارد جهان را روشن، منظم و قابل پیشبینی ببیند.ایدئولوژی دقیقاً همین نیاز را هدف میگیرد. وعده میدهد که همهچیز را روشن میکند؛ به همهی پرسشها پاسخ میدهد، برای همهی مشکلات راهحل دارد و انسان را از سرگردانی و ابهام نجات میدهد. به همین دلیل، همواره برای بسیاری از انسانهای ساده اندیش جذاب بوده است.اما این آرامش، بهایی سنگین دارد. 🔰ضررهای ایدئولوژی:1⃣ نخستین هزینه، کنار گذاشتن عقل شخصی است. وقتی پاسخ همهی پرسشها از قبل آماده باشد، دیگر نیازی نیست خودت بیندیشی؛ دیگران به جای تو فکر کرده اند!2⃣دومین هزینه، از دست دادن مسئولیت شخصی است. وقتی تصمیمها را دیگری میگیرد، مسئولیت آن تصمیمها نیز از دوش تو بعنوان انسان مستقل برداشته میشود و جایگاه برده فکری میگیری3⃣ سومین هزینه، از دست رفتن آزادی و اختیار است. انسان ایدئولوژیک دیگر انتخاب نمیکند؛ بلکه اطاعت میکند. جای پرسش را فرمانبری میگیرد و جای «چرا؟» را «به چشم».4⃣و سرانجام، خطرناکترین وضعیت زمانی است که ایدئولوژی در اختیار قدرت سیاسی قرار بگیرد. در این حالت، صاحبان قدرت خود را صاحبان حقیقت نیز معرفی میکنند. دیگر فقط بر رفتار مردم حکومت نمیکنند، بلکه تعیین میکنند حقیقت چیست، جهان را چگونه باید دید و چه چیزی درست یا نادرست است. از اینجا به بعد، قدرت تنها بر زندگی انسانها مسلط نیست؛ بلکه بر حقیقت نیز ادعای مالکیت میکند.📖 بخشی از سخنرانی معرفی کتاب «قدرت بی قدرتان»✅ #سیاست_شناسی 🆔 @Politicology