یک میلیون سال تولیدمثل بدون آمیزش جنسی، سامانهای زیستی را از بین نبرده استپژوهشگران دانشگاه بانگور در پژوهشی تازه دریافتند که برخی حشرات چوبکسان از جنس تیمِما Timema، با وجود بیش از یک میلیون سال تولیدمثل بدون آمیزش جنسی، همچنان سامانهای ژنتیکی را حفظ کردهاند که دیگر ظاهرا برای تولیدمثل آنها ضروری نیست.این حشرات در غرب ایالات متحده زندگی میکنند و برخی گونههای آنها از طریق بکرزایی تولیدمثل میکنند؛ یعنی جنین از تخمکِ لقاحنیافته شکل میگیرد و برای تولیدمثل به اسپرم نر نیاز نیست. این گروه از تیمِما طولانیترین دوره شناختهشده تولیدمثل غیرجنسی در میان حشرات را دارند.پژوهشگران انتظار داشتند که در چنین شرایطی، سازوکارهای ژنتیکی مرتبط با کروموزومهای جنسی بهتدریج از بین رفته باشند. دلیل این انتظار، یک فرض مهم در زیستشناسی تکاملی است که میگوید اگر یک ویژگی زیستی دیگر مزیت قابلتوجهی ایجاد نکند و هزینه حفظ آن نیز وجود داشته باشد، انتخاب طبیعی میتواند به مرور آن را تضعیف یا حذف کند.یکی از این سازوکارها جبران دوز ژنی (dosage compensation) است. در بسیاری از جانداران دارای کروموزومهای جنسی متفاوت، تعداد نسخههای ژنهای روی کروموزوم X میان نرها و مادهها یکسان نیست.برای مثال، در سامانه XX/XY، ماده معمولا دو کروموزوم X و نر یک X دارد. ازاینرو جانداران سازوکارهایی تکامل دادهاند تا میزان بیان ژنهای مرتبط با X میان دو جنس متعادل شود.اما در تیمِما هایی که بدون لقاح تولیدمثل میکنند، دیگر برای تولیدمثل مادهها نیازی به مشارکت نر وجود ندارد. بنابراین انتظار میرفت سازوکار جبران دوز ژنی که با تفاوتهای جنسی مرتبط است، در طول زمان تحلیل برود.نتیجه خلاف انتظار بود.پژوهشگران با بررسی بیان ژن در نرهای نادر این حشرات دریافتند که سازوکارهای جبران دوز ژنی همچنان بهطور کامل فعال و کارآمد باقی ماندهاند؛ حتی پس از بیش از یک میلیون سال که ظاهرا دیگر نیازی به آنها وجود نداشته است.این یافته یک فرض ساده درباره تکامل را به چالش میکشد؛ اینکه هر ویژگیای که دیگر مورد نیاز نباشد، الزاما بهسرعت حذف یا فرسوده میشود.در واقع، انتخاب طبیعی لزوما تمام ویژگیهای غیرضروری را حذف نمیکند. اگر حفظ یک سامانه هزینه زیادی نداشته باشد، یا این سامانه با عملکردهای دیگری در شبکه ژنتیکی مرتبط باشد، ممکن است حتی در غیاب فشار انتخابی مستقیم نیز برای مدت بسیار طولانی باقی بماند.از این منظر، اهمیت پژوهش فقط در بکرزایی این حشرات نیست؛ بلکه نشان میدهد تکامل همیشه یک فرایند بهینهسازی فعال نیست که هر چیزی را که دیگر لازم نیست فورا دور بریزد. برخی ویژگیهای زیستی میتوانند به دلیل هزینه پایین نگهداری، محدودیتهای ژنتیکی یا وابستگی به سایر فرایندهای سلولی، مدت بسیار طولانی پس از از دست دادن کارکرد اولیه خود باقی بمانند.البته این یافته به معنای آن نیست که تکامل هیچچیز غیرضروری را حذف نمیکند. چنین برداشتی افراطی خواهد بود. بسیاری از ویژگیها واقعا تحت اثر جهش و انتخاب طبیعی در طول زمان تغییر میکنند یا از بین میروند. نکته این پژوهش این است که سرعت و میزان این فرسایش به شرایط زیستی و هزینه حفظ آن سامانه بستگی دارد و نمیتوان صرفا از روی بلااستفاده شدن یک ویژگی، انتظار حذف سریع آن را داشت.🚀 @ofoghroydad🔗Proceedings of the National Academy of Sciences (2026).
آیا سونا و حمام یخ میتوانند بر باروری مردان اثر بگذارند؟شواهد علمی نشان میدهد که گرمای شدید و مکرر میتواند بهطور موقت کیفیت اسپرم را کاهش دهد، اما شواهدی وجود ندارد که حمام یخ یا غوطهوری در آب سرد بتواند باروری مردان را افزایش دهد. در عین حال، نباید میان افزایش تستوسترون و افزایش باروری اشتباه گرفت؛ این دو الزاماً همجهت نیستند.بیضهها خارج از حفره بدن قرار گرفتهاند، زیرا تولید طبیعی اسپرم در دمایی پایینتر از دمای مرکزی بدن انجام میشود. در یک پژوهش بزرگ در سال ۲۰۲۴ که بیش از ۱۵ هزار مرد چینی و بیش از ۲۸ هزار نمونه مایع منی را بررسی کرد، قرار گرفتن در معرض دماهای شدید با کاهش غلظت، تعداد کل و تحرک اسپرمها ارتباط داشت.این پژوهش بهتنهایی ثابت نمیکند که استفاده از سونا همین اثر را ایجاد میکند، اما با شواهد فیزیولوژیک درباره حساسیت اسپرم به گرما سازگار است.شواهد مستقیم درباره سونا نیز قابل توجهاند.در یک پژوهش طولی(یعنی پژوهشی که یک گروه از افراد را در طول زمان دنبال میکند و در چند مقطع زمانی از آنها داده میگیرد) روی ۱۰ مرد سالم، شرکتکنندگان به مدت سه ماه، هفتهای دو بار و هر بار ۱۵ دقیقه در سونای فنلاندی با دمای ۸۰ تا ۹۰ درجه سانتیگراد قرار گرفتند. در پایان دوره، تعداد و تحرک اسپرمها کاهش یافت و تغییراتی در عملکرد میتوکندری و بستهبندی DNA اسپرم مشاهده شد. نکته مهم این بود که این تغییرات پس از توقف استفاده از سونا برگشتپذیر بودند و طی شش ماه برطرف شدند.از سوی دیگر، شواهد درباره حمامهای داغ و احتمال بارداری پیچیدهتر است. یک پژوهش روی زوجهایی که برای بارداری تلاش میکردند نشان داد استفاده از وان آب داغ یا جکوزی بهتنهایی تأثیر آشکاری بر نرخ بارداری نداشت، اما قرار گرفتن بیشتر مردان در معرض چندین منبع گرما با کاهش متوسط احتمال بارداری همراه بود.(منابع گرما به تنهایی روی اسپرم اثر ضعیفی دارند ولی چندین منبع گرما آن هم به طور مکرر؟ این قابل توجه است و کیفیت و تعداد اسپرم را کاهش میدهد: شرت تنگ، لپتاپ، سونا، وان آب داغ، حمام آب داغ، گرمای خود محیط، و نوع نشستن/سام)اما از این یافته بالا نمیتوان نتیجه گرفت که هرچه بدن سردتر شود، باروری بیشتر خواهد شد. مرورهای نظاممند درباره غوطهوری در آب سرد نشان دادهاند که این روش ممکن است برای کاهش درد عضلانی و ریکاوری کوتاهمدت پس از ورزش مفید باشد و شواهد محدودی نیز از اثرات احتمالی آن بر استرس، خواب و کیفیت زندگی وجود دارد؛ اما تاکنون شواهد قانعکنندهای نشان ندادهاند که حمام یخ باعث افزایش تستوسترون، بهبود کیفیت اسپرم یا افزایش احتمال بارداری شود.حتی پژوهشهایی که خنکسازی مستقیم کیسه بیضه را برای درمان ناباروری بررسی کردهاند، با حمام یخ تمامبدن قابل مقایسه نیستند. بنابراین نمیتوان از آنها نتیجه گرفت که غوطهور شدن در آب سرد یا گذاشتن یخ روی بدن پس از سونا، آسیب احتمالی گرما به اسپرم را خنثی میکند.نکته مهم دیگر، تفاوت تستوسترون و باروری است. تستوسترون برای عملکرد طبیعی دستگاه تولیدمثل مردان ضروری است، اما افزایش سطح تستوسترون خون به معنای تولید اسپرم بیشتر نیست. حتی مصرف تستوسترون خارجی میتواند تولید اسپرم را سرکوب کند؛ به همین دلیل انجمن اورولوژی آمریکا و انجمن پزشکی باروری آمریکا مصرف درمانی تستوسترون را برای مردانی که قصد باروری فعلی یا آینده دارند توصیه نمیکنند.در مورد زنان، وضعیت علمی حتی نامشخصتر است. پژوهش درباره اثر گرما بر عملکرد تولیدمثل زنان هنوز محدود است و بخش قابل توجهی از پژوهشهای مربوط به سرما و دستگاه تولیدمثل بر پژوهشهای حیوانی متکی است. بنابراین فعلاً نمیتوان درباره تأثیر حمام یخ یا سونا بر تخمکگذاری، کیفیت تخمک یا احتمال بارداری در زنان نتیجه قطعی گرفت.سونا و حمام یخ را نباید «ترفند افزایش باروری» دانست.گرمای شدید و مکرر، بهویژه در مردان، میتواند کیفیت اسپرم را موقتاً مختل کند؛ اما شواهد فعلی نشان نمیدهد که سرما بتواند این اثر را معکوس کند یا بهطور مستقل باروری را افزایش دهد. سونا ممکن است برای آرامش و خواب مفید باشد و حمام سرد نیز ممکن است در ریکاوری ورزشی کاربرد داشته باشد، اما نباید مزایای عمومی این روشها را به مزایای اثباتنشده برای باروری تعمیم داد.نکته علمی ظریف اینجاست که «دمای پایینتر برای اسپرم مناسبتر است» به معنای «هرچه سردتر، بهتر» نیست. این دقیقا همان جهشی در استدلال است که بسیاری از توصیههای شبکههای اجتماعی مرتکب میشوند.🚀 @ofoghroydad🔗medicalxpress
🔴پستهای شنبه ۱۵ آگوست⬅️ شهرهای تخیلی گِرد یا دایرهای که در انیمهها میبینید در ایران واقعی بودند⬅️ آیا سونا و حمام یخ میتوانند بر باروری مردان اثر بگذارند؟⬅️ اجماع خودجوش؛ وقتی هزار عامل هوش مصنوعی بدون دستور کسی با هم همنظر شدند⬅️ رونمایی از نقشه جدید جهان🔴پستهای هفتهی گذشته :⬅️ میل طبیعی کاربران به متفاوت و متمایز بودن نیز میتواند بهتدریج گفتوگوها را به سمت منفیگرایی سوق دهد.⬅️ شرم و انگ اجتماعی؛ موانع اصلی کمکخواهی مردانِ قربانیِ خشونتِ شریکِ عاطفی🎥 دانلود ۳ استندآپ کمدی از ریکیجرویز با زیرنویس چسبیده ⬅️ دنیسووانها از همعصران خود بلندقدتر بودند و گوشت زیادی میخوردند⬅️ فسیل ۲۳۶ میلیونساله، روایت تکامل زندهزایی در دودمان پستانداران را به چالش میکشد؛ زمان گذار تکاملی از تخمگذاری به زندهزایی در اجداد تکاملی ما⬅️ پژوهش ۲۱کشوری: اوقات فراغت بدون نظارت، احتمال رفتار خشونتآمیز در نوجوانان را افزایش میدهد 🎥 بحثی در مورد آتئیسم ،هیتلر، کمونیسم و ... بین دوکینز و ریکی جرویس 🎥 جرج کارلین: میدونین بهشت کجاست؟⬅️ پاسخ علم به تجربههای عجیب؛ بخش چهارم: دژاوو یا آشناپنداری⬅️عندر ستایش زنستیزان⬅️ در مورد مردستیزی در ایران و تفاوتش با زنستیزی⬅️ آیا باید با هوش مصنوعی ازدواج کرد؟ مسئلهای فراتر از عشق و فناوری ⬅️شیوه نوشتن در هنگام چت و یا شیوه حرف زدن بیمعنی نیست، بلکه سرنخهایی از شخصیت فرد به دست میدهد⬅️ تماس چشمی چگونه به یادگیری زبان در نوزادان کمک میکند؟⬅️ آیا حیات سلولی دو بار آغاز شد؟ مطالعه جدید به دو خاستگاه مستقل اشاره دارد⬅️ مزیت های دوزبانه بودن، در سطح مغز و اجتماعی⬅️ رنگ آبی مصری در ایرانِ عصر آهن؛ نشانهای از ارتباطات دوردست جهان باستان⬅️یک میلیون سال تولیدمثل بدون آمیزش جنسی، سامانهای زیستی را از بین نبرده است⬅️پال اِردوش؛ مردی که تقریبا همهچیز را کنار گذاشت تا ریاضیات را دنبال کند⬅️پاسخ علم به تجربههای عجیب؛ بخش سوم: رویای شفاف ⬅️ پاسخ به حرفهای ترامپ در مورد واکسن و اوتیسم⬅️ فقط رژیم غذایی مادر مهم نیست؛ عادات غذایی پدر هم ممکن است بر رشد جنین اثر بگذارد⬅️ تنهایی ممکن است بیش از انزوای اجتماعی به سلامت آسیب بزند⬅️ دوره مجردی، میتواند فرصتی برای رشد فردی باشد⬅️ گذر به جهان آینهای: ذرات به رشتههایی شبحگون تبدیل میشوند و معمای تکقطبی مغناطیسی حل میشود.⬅️ پاسخ علم به تجربههای عجیب؛ بخش اول: وقتی احساس میکنیم کسی اینجاست ولی نیست؛ علم چه توضیحی برای «احساس حضور» دارد؟⬅️ پنجمین انتشار محرمانه اسناد:پنتاگون ویدئوهای تازهای از اشیا و پدیدههای ناشناس منتشر کرد⬅️ منطقی رفتار کردن لزوما به معنای اخلاقی رفتار کردن نیست و برعکس.(چرا نوشتید رژیم در فلان مورد منطقی یا عاقلانه رفتار کرده؟ پس هوادار رژیم هستید!)⬅️ فرهنگسازی: خشونت را با جنسیت نسنجیم؛ با انسانیت بسنجیم⬅️ تحقیقی جدید و جالب: میراث نئاندرتالها؛ ژنی باستانی از نئاندرتالها در ما که برخی انسانهای امروز را بلندقدتر و عضلانیتر میکند به ویژه مردم آسیای شرقی را⬅️ عادیسازی کثافتی به نام هیتلر⬅️ پیچیدهگویی و عقده توجه⬅️ ترویج علم و فلسفه و ارتباط آن با پیچیدهگویی و اصطلاحات تخصصی⬅️ پاسخ علم به تجربههای عجیب؛ بخش دوم: تجربه خروج از بدن
شهرهای تخیلی گِرد یا دایرهای که در انیمهها میبینید در ایران واقعی بودند.مشهورترین نمونه فیروزآباد ساسانی است. تصویر بالا سمت چپ و راست مقایسه زمان گذشته و حال است.فیروزآباد ساسانی (اردشیر خورَه؛ شکوه اردشیر یا فرّ اردشیر) به شکل یک دایره طراحی شده بود. شهر دارای حلقههای متحدالمرکز و محورهای شعاعی بود که از مرکز به سمت بیرون میرفتند.در مرکز شهر، یک مجموعه حکومتی قرار داشت و ساختار شهر به شکلی بسیار هندسی سازماندهی شده بود.این شهر احتمالا از مشهورترین نمونههای شهرسازی کاملا هندسی و دایرهای در جهان باستان است.داستان فیروزآباد از خودِ تاسیس امپراتوری ساسانی جدا نیست.اردشیر بابکان در آغاز قرن سوم میلادی علیه اردوان پنجم، آخرین شاه اشکانی شورید. دشت فیروزآباد برای او موقعیتی فوقالعاده داشت؛ از چند طرف با کوهها احاطه شده بود و راههای ورود به آن محدود و قابل دفاع بودند.اردشیر در همین منطقه پایگاه خود را ایجاد کرد و شهری ساخت که نامش اردشیرخوره بود. شواهد باستانشناختی نشان میدهد که ساخت شهر احتمالاً حتی پیش از نبرد نهایی اردشیر و اردوان در ۲۲۴ میلادی آغاز شده بود.فیروزآباد از همان ابتدا فقط یک شهر نبود؛ یکی از نخستین صحنههای فیزیکی تولد امپراطوری ساسانی بود.🔗 Unesco🚀 @ofoghroydadنمونه دیگر دارابگرد و نمونههای قدیمیتر هگمتانه است. بعدا شهر بغداد امپراطوری عباسی از همین شهرهای ایرانی الگو گرفتند.
تحلیلی خوبی هست از والاستریتژورنال چهار فرض اشتباه واشنگتن درباره جنگ ایرانمتن کامل فارسی:https://jjs.pub/19550 ➡️➖➖➖دقیقا میخواستم در همین زمینه بنویسم اینکه الان سلاح دو طرف چیست و چه جنگ ناپیدایی در جریان است اما رغبت نکردم(حال نداشتم).در جنگ ایران، اینک پرسش اصلی این است: چه کسی زیر فشار اقتصادی «زودتر» عقبنشینی میکنداز والاستریتژورنال متن کامل فارسی:https://jjs.pub/19561 ➡️
شرم و انگ اجتماعی؛ موانع اصلی کمکخواهی مردانِ قربانیِ خشونتِ شریکِ عاطفیپژوهشی از دانشگاه جرج میسون نشان میدهد که شرم، انگ اجتماعی، ترس از واکنش خشونتآمیز و نگرانی از باور نشدن از مهمترین عواملی هستند که مردان قربانی خشونت شریک عاطفی را از درخواست کمک بازمیدارند.این پژوهش با بررسی نزدیک به ۱۲۰۰ مرد آمریکایی، یکی از نخستین پژوهشهای گستردهای است که موانع کمکخواهی را در میان مردان سیاهپوست غیرلاتین، لاتینتبار و سفیدپوست مقایسه کرده است.پژوهشگران تاکید کردهاند که کمبود پژوهشهای متمرکز بر تجربه مردان میتواند باعث شود خدمات حمایتی، نیازهای واقعی این گروه را بهدرستی پوشش ندهند.در هر سه گروه، خصوصی تلقی کردن خشونت رایجترین مانع کمکخواهی بود؛ یعنی بسیاری از مردان خشونت در رابطه را مسئلهای شخصی میدانستند که نباید درباره آن با دیگران صحبت کنند.با این حال، تفاوتهایی میان گروهها مشاهده شد. مردان لاتینتبار بیشتر از سایر گروهها شرم و خجالت را مانع درخواست کمک میدانستند. مردان سیاهپوست کمتر نگرانی از «باور نشدن» را گزارش کردند، در حالی که مردان سفیدپوست بیشتر در تشخیص و نامگذاری تجربه خود بهعنوان «خشونت یا سواستفاده» مشکل داشتند.پژوهشگران معتقدند این یافتهها ضرورت ایجاد خدمات حمایتی فراگیر، حساس به تروما و از نظر جنسیتی بیطرف را نشان میدهد؛ خدماتی که خشونت شریک عاطفی را صرفاً مسئلهای مربوط به زنان تلقی نکنند و بتوانند تجربههای متفاوت مردان را نیز پوشش دهند.نکته مهم این است که یافتهها به معنای برابری میزان یا الگوی خشونت علیه زنان و مردان نیست؛ بلکه نشان میدهد مردان قربانی نیز با موانع خاصی برای شناسایی خشونت و دسترسی به حمایت مواجهاند و نادیده گرفتن این گروه میتواند بخشی از مسئله خشونت شریک عاطفی را پنهان نگه دارد.🚀 @ofoghroydadPsychology of Men & Masculinities (2026).