«کلماتی که در آینه خندیدند»؛ در سوگ #پرویزشاپور۱۵ مرداد به مناسبت سالروز خاموشی معمار کاریکلماتوردر…
انتشار: 2026/08/06 08:54 UTCدریافت: 2026/08/07 19:35 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/07 19:35 UTC
«کلماتی که در آینه خندیدند»؛ در سوگ #پرویزشاپور۱۵ مرداد به مناسبت سالروز خاموشی معمار کاریکلماتوردر تاریخ ادبیات معاصر، گاهی ظهور یک «ژانر»، نه یک اتفاق، که یک انقلابِ مینیاتوری است. پرویز شاپور، با ابداع «کاریکلماتور»، نه تنها واژگان را از قفس تعاریف کلاسیک رهانید، بلکه به کلمات آموخت که چگونه در آینه، به خود بخندند. امروز که در سالروز وفات او میایستیم، دیگر از «طنز» حرف نمیزنیم؛ از «فلسفهی فشرده» سخن میگوییم.شاپور، با نگاهی که انگار از دریچهی یک دوربین عکاسی سوررئال به جهان مینگریست، پیچیدهترین مفاهیم زیستی را به چنگِ ایجاز کشید. او به ما آموخت که میتوان با چند کلمهی ساده، هستی را به مسلخ پرسش برد؛ آنجا که نوشت: «فقط در سایه است که میتوان به آفتاب فکر کرد» یا «به خاطر آنکه دست معشوقه به دستم برسد، دست به دعا برداشتم»او در کاریکلماتورهایش، تضادهای ناپیدای زندگی روزمره را چون نگاتیوهایی که در ظهور ذهنی به تصویر درمیآیند، آشکار میکرد. کار شاپور، آغشته به «شطحیات مدرن» است؛ همان چیزی که او را از هجوپردازان مرسوم جدا میکند. او با واژه، «شوخی» نمیکرد؛ او با واژه، «ریاضیات ذوق» را پیریزی میکرد.امروز، میراث شاپور تنها در کتابهایش نیست؛ او در شیوهی نگاه ما به جهان، در درک کوتاهی عمر و در جستوجوی معنا در پسِ پردهی کلمات ساده، زنده است. او به ما یاد داد که گاهی برای بیان عمیقترین دردهای بشر، نیازی به اطناب نیست؛ کافی است کلمات را کنار هم بنشانیم تا با یکدیگر، حقیقت را زمزمه کنند.یاد پرویز شاپور، که کلمات را از بند تکمعنایی رهانید و به آنها «حق خندیدن» داد، در تاریخ ادبیات فارسی مدرن، همواره جاویدان خواهد بود. او خود، کاریکلماتوری بود که در کتاب زندگی، با ایجازی غریب، بیشترین «حضور» را از خود بر جای گذاشت.✍️ #اصغر_رضاییگماری #کاریکلماتور #پرویزشاپور #پرویز_شاپور #پرویزشاپورC᭄𝄞 @GaleryeTasavireAdabi♡჻ᭂ࿐✰⊰━━━━─
