💠 رشد اسنپ؛ پیروزی اقتصاد پلتفرمی یا شکست بازار کار؟✍ دکتر عباس علوی راد ◽️ گزارش عملکرد سالانه گرو…
انتشار: 2026/08/10 19:28 UTCدریافت: 2026/08/15 02:35 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 02:35 UTC
💠 رشد اسنپ؛ پیروزی اقتصاد پلتفرمی یا شکست بازار کار؟✍ دکتر عباس علوی راد ◽️ گزارش عملکرد سالانه گروه اسنپ در سال ۱۴۰۴ نشان می دهد کاربران راننده ثبتشده در این پلتفرم به مرز ۱۰ میلیون نفر نزدیک شده است.▪️رشد چشمگیر تعداد کاربران راننده اسنپ را میتوان از دو زاویه دید. از یک منظر، اقتصاد پلتفرمی یک ظرفیت مثبت ایجاد کرده است: کاهش هزینه جستجوی شغل، ایجاد فرصت درآمدی سریع و افزایش انعطاف بازار کار. این وجه میتواند نشانهای از نوآوری و سازگاری اقتصاد باشد.▪️اما از منظر تحرک اجتماعی، یک هشدار جدی وجود دارد. اگر بخش بزرگی از نیروی کار تحصیلکرده و فعال جامعه به سمت مشاغل پلتفرمی کم سرمایه، با امنیت شغلی محدود، بدون مسیر ارتقای مهارتی و با درآمد وابسته به ساعات کار طولانی حرکت کند، این میتواند نشانه جابجایی از مشاغل مولد و مسیرهای صعود اجتماعی به سمت اشتغال بقا باشد.▪️در شاخص تحرک اجتماعی جهانی، سه مؤلفه مهم بازار کار یعنی فرصتهای شغلی، دستمزد منصفانه و شرایط شغلی نقش تعیینکننده دارند. رشد اشتغالهای پلتفرمی در اقتصادی که همزمان با کاهش سرمایهگذاری، رشد پایین بهرهوری، نااطمینانی و فرسایش طبقه متوسط مواجه است، ممکن است بیشتر علامت کاهش کیفیت فرصتها باشد تا افزایش فرصتها.▪️به بیان دیگر، مسئله ۱۰ میلیون راننده نیست مسئله این است که آیا اقتصاد ایران میتواند از این افراد مسیر حرکت به سمت کارآفرینی، مهارت بالاتر، درآمد پایدارتر و مالکیت سرمایه ایجاد کند یا نه. اگر پاسخ منفی باشد، اقتصاد به جای تحرک اجتماعی، به سمت سازگاری با افول فرصتها حرکت میکند.◽️بنابراین رشد اقتصاد پلتفرمی در ایران را نمی توان صرفا نشانه توسعه فرصت های شغلی دانست؛ این رشد می تواند واکنش نیروی کار به کاهش فرصت های شغلی، نبود دستمزدهای منصفانه و شرایط شغلی نامناسب در بازار کار رسمی باشد.۱۹/مرداد/۱۴۰۵🇮🇷 نگاه اقتصادی





