🇮🇷 نگاه اقتصادی

💠 رشد اسنپ؛ پیروزی اقتصاد پلتفرمی یا شکست بازار کار؟✍ دکتر عباس علوی راد ◽️ گزارش عملکرد سالانه گروه اسنپ در سال ۱۴۰۴ نشان می دهد کاربران راننده ثبت‌شده در این پلتفرم به مرز ۱۰ میلیون نفر نزدیک شده است.▪️رشد چشمگیر تعداد کاربران راننده اسنپ را می‌توان از دو زاویه دید. از یک منظر، اقتصاد پلتفرمی یک ظرفیت مثبت ایجاد کرده است: کاهش هزینه جستجوی شغل، ایجاد فرصت درآمدی سریع و افزایش انعطاف بازار کار. این وجه می‌تواند نشانه‌ای از نوآوری و سازگاری اقتصاد باشد.▪️اما از منظر تحرک اجتماعی، یک هشدار جدی وجود دارد. اگر بخش بزرگی از نیروی کار تحصیل‌کرده و فعال جامعه به سمت مشاغل پلتفرمی کم‌ سرمایه، با امنیت شغلی محدود، بدون مسیر ارتقای مهارتی و با درآمد وابسته به ساعات کار طولانی حرکت کند، این می‌تواند نشانه جابجایی از مشاغل مولد و مسیرهای صعود اجتماعی به سمت اشتغال بقا باشد.▪️در شاخص تحرک اجتماعی جهانی، سه مؤلفه مهم بازار کار یعنی فرصت‌های شغلی، دستمزد منصفانه و شرایط شغلی نقش تعیین‌کننده دارند. رشد اشتغال‌های پلتفرمی در اقتصادی که همزمان با کاهش سرمایه‌گذاری، رشد پایین بهره‌وری، نااطمینانی و فرسایش طبقه متوسط مواجه است، ممکن است بیشتر علامت کاهش کیفیت فرصت‌ها باشد تا افزایش فرصت‌ها.▪️به بیان دیگر، مسئله ۱۰ میلیون راننده نیست مسئله این است که آیا اقتصاد ایران می‌تواند از این افراد مسیر حرکت به سمت کارآفرینی، مهارت بالاتر، درآمد پایدارتر و مالکیت سرمایه ایجاد کند یا نه. اگر پاسخ منفی باشد، اقتصاد به جای تحرک اجتماعی، به سمت سازگاری با افول فرصت‌ها حرکت می‌کند.◽️بنابراین رشد اقتصاد پلتفرمی در ایران را نمی توان صرفا نشانه توسعه فرصت های شغلی دانست؛ این رشد می تواند واکنش نیروی کار به کاهش فرصت های شغلی، نبود دستمزدهای منصفانه و شرایط شغلی نامناسب در بازار کار رسمی باشد.۱۹/مرداد/۱۴۰۵🇮🇷 نگاه اقتصادی

💠 کدام استان ها وارد نرخ تورم سالانه سه رقمی گروه خوراکی ها و آشامیدنی ها شدند؟▪️شرح تصویر: نرخ تورم سالانه شاخص گروه خوراکی ها و آشامیدنی ها کل کشور و ده استان با بالاترین نرخ در تیرماه ۱۴۰۵ (منبع: مرکز آمار ایران)▪️بررسی ها نشان می دهد در خرداد ۱۴۰۵ از ۳۱ استان کشور فقط استان خراسان شمالی با نرخ تورم سالانه سه رقمی در گروه خوراکی ها و آشامیدنی ها مواجه بوده است. حالا در تیر ماه ۱۴ استان دیگر اضافه شده اند.▪️نرخ تورم سالانه (با حافظه ۲۴ ماهه در محاسبه) سه رقمی در گروه خوراکی ها و آشامیدنی ها نشان دهنده استمرار فشار بیشتر تورم این گروه بر هزینه سبد مصرفی خانوارها نسبت به تورم عمومی است.علوی راد / کانال نگاه اقتصادی    ۷/مرداد/۱۴۰۵✅ @AlaviRad_Economics

◽️داده جدید UNCTAD نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری اعلام‌ شده در دیتاسنترها در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ معادل ۲۳۵ میلیارد دلار افزایش یافته است.▫️در واقع بیش از یک‌ پنجم ارزش پروژه‌های greenfield جهان را تشکیل داده است. در عین حال، کل FDI جهان فقط 6% رشد کرده و رشد عمدتاً در تعداد محدودی پروژه عظیم مرتبط با AI متمرکز بوده است.📌پیام اصلی این است که سرمایه‌گذاری خارجی در حال تغییر جهت جدی به سمت زیرساخت‌های مرتبط با هوش مصنوعی و اقتصاد دیجیتال است. بدین معنا، سرمایه جهانی دارد ظرفیت فیزیکی لازم برای اقتصاد AI را می‌سازد.▫️در اقتصاد ایران علاوه بر موانع عمومی جذب سرمایه گذاری خارجی، در زمینه دیتاسنترها، پنج چالش اساسی و جدی وجود دارد:▪️تامین برق مورد نیاز▪️اینترنت و ارتباطات بین‌المللی ▪️تحریم ها و دسترسی به تجهیزات▪️ریسک مقررات اینترنت و مراکز داده▪️ریسک سرمایه گذاری در شرایط تورمیعلوی راد / کانال نگاه اقتصادی    ۵/مرداد/۱۴۰۵✅ @AlaviRad_Economics