♻️ - پیمان مکّه بهجای پیمان سنتو:- شاید برخی علت پیمان مکّه را ضعف آمریکا در دفاع از همپیمانانش ب…
انتشار: 2026/08/08 08:12 UTCدریافت: 2026/08/12 20:27 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/12 20:27 UTC
♻️ - پیمان مکّه بهجای پیمان سنتو:- شاید برخی علت پیمان مکّه را ضعف آمریکا در دفاع از همپیمانانش بدانند، ولی اول اینکه سیاست آمریکا در منطقه پس از جنگ دوم جهانی همیشه ایجاد موازنه توسط کشورهای منطقه بوده و دوم اینکه دکترین ترامپ هم واگذاری نقش پایگاههای آمریکایی به دولتهای منطقه است.- از سال ۱۹۵۵ با پیشنهاد سفیر واشنگتن که در سال ۱۹۴۷ و آغاز جنگ سرد طرح شده بود، برای سد نفوذ شوروی در منطقه با پیشدستی پادشاهی عراق و جمهوری ترکیه و شرکت انگلستان #پیمان_بغداد شکل گرفت.- "نوری سعید" نخستوزیر عراق در مصاحبهای هماهنگ با غرب، ایران و پاکستان را نیز عضو این پیمان دانست.و دولت ایران را در کار انجام شده قرار داد، و سرانجام ایران در سال ۱۳۳۴ پس از مقاومت مقابل فشارها با تصویب مجلس شورای ملی و امضای محمدرضا شاه به این پیمان پیوست و "حسین اعلاء" نخستوزیر وقت در مجلس علت تصویب آنرا چنین بیان کرد:« در صورت کنارهگیری ایران از روش همسایگان خود، این کشور خلاء سیاسی یعنی جزیره محصوری میشد که از هر طرف راه برایش مسدود میشد.»💢 - پاکستان هم که با کمکهای پادشاهی ایران استقلالش را حفظ کرده بود و حتی بعد به دستور محمّدرضا چند اسکادران فانتوم به پاکستان برای مقابله با تهدیدات هندوستان اهداء شده بود، به تبعیت ایران به پیمان پیوست که بعد #پیمان_سنتو نامیده شد و با همکاریهای اقتصادی و پول نفت ایران این پیمان امنیتی رونق یافت.- باید واقع بین بود که ایران پس از انقلاب ۵۷ نقش شاه در حمایت مالی و سیاسی از #پاکستان را بازی نکرد، بلکه پاکستان از بیم صدور انقلاب و کمکها به اسلامگرایان مخالف دولت در مقاطعی معارض ایران هم شد.- پس پاکستان فقیری که همیشه از جانب هند قدرتمند تهدید میشود، و حاکمیت ایران هم او را به دلیل همپیمانی با شاه مزدور آمریکا میدانست، چارهای جز دوستی با عربستان نفتخیز و هماهنگی با آمریکا برای خود نمیدید، و در مقاطعی هم به ایران نزدیک شد با هزینهی لو رفتن پدر هستهای پاکستان در تجهیز هستهای ایران توسط مسئولانی به سقوط دولت حامی ایران در اسلامآباد منجر شد.- البته اصل جدایی پاکستان از هندوستان را هم میتوان سیاست استعماری دانست که بعید نیست که به تحریک انگلستان بودهباشد.چون تنش همیشگی هند و پاکستان و بنگلادش مانع قدرتگیری هندوستان بزرگ شد و در کنار کشور بزرگ شیعی ایران هم یک کشور بزرگ سنّی که قبائلی افراطی هم دارد را شکل داد، ولی دوستی دولتها و ملتها میتوانست مانع به نتیجه رسیدن این دسیسه شود که از آن هم غفلت شد.- پس جای خالی ایران را عربستان با نفوذ عقیدتی و سیاسی و پول پاشی و نفت گرفت، و ...- اگرچه #سنتو با کودتای چپها در عراق و خروج آن به هالهای از ابهام فرو رفت، و شاه نگران از کودتای چپها از اینکه اعضاء آن و آمریکا و انگلیس، پادشاهی عراق را خلاف پیمان از سقوط نجات ندادند، خواستار عضویت و تضمین آمریکا در آن پیمان شد، ولی با عدم پاسخ آمریکا متوجه شد که پیمان فقط برای حفظ منافع آمریکا و انگلیس است نه حفظ تمامیت ارضی و نظام کشورها!- و سرانجام این پیمان با انقلاب ۵۷ بدون گرفتن امتیاز از شوروی با خروج ایران انقلابی به تاریخ پیوست ...- بنابراین #پیمان_مکه در منطقهای که بحرانی است و ایران پساجنگ اخیر، اغلب همسایگان جنوبی را به دلیل پایگاه دادن به آمریکا هدف مشروع میداند، -اگرچه ترکیه که بزرگترین پایگاه را در اینجرلیک به آمریکاییها داده و یا آذربایجان از این قاعده استثناء شدهاند-، ولی در دیدگاه آنان ایران در این روند در دوراهی سرنوشتساز تثبیت قدرت و یا تجزیه است، لذا از سالها قبل ترکیه با این پیشبینی بزرگترین دیوار بتنی مرزی را با ایران و عراق ساخت.- در نگاهی دیپلماتیک کشورهای پیمان مکّه که احتمالا بر آنان افزوده خواهند شد، نخست برای جلوگیری از نفوذ حاکمیت ایران و تخاصم آن و حتی برای مقابله با تهدیدات اسرائیل به این پیمان نیاز دارند.- چون عبرت از وضعیت ایران و همپیمانانش در مواجه با اسرائیل افسارگسیخته آنان را به موازنه مثبت با آمریکا و اسرائیل هم واداشته، به امید اینکه این پیمانهای منطقهای کشورهای بزرگ را از تجاوز و تجزیه حفظ کنند، چون جنگ اخیر جسارت بیشتری به صهیونیستها داده که حتی تا حذف کادر رهبری یک کشور پیش میروند، و از طرفی نظامایران هم با تقابل سنگین علیه کشورهای ضعیف منطقه و عدم ارتباط دیپلماتیک سازنده با همسایگان در جنگ حیثیتی خود و حتی با دلخور کردن میانجیها، خود را غیرقابل پیشبینی و غیرقابل مهار نشان داده، پس آمریکا و ناتو هم از این فرصتِ ایرانهراسی برای نیابتی قرار دادن آنان تمام استفاده را میکنند...@shafieikia