*تشکیل کارگروه نجات نقش رستم؛ میراث جهانی در آستانه فروپاشی*در تازهترین اقدام برای نجات محوطه جهان…
انتشار: 2026/07/15 17:35 UTCدریافت: 2026/08/15 04:59 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 04:59 UTC
*تشکیل کارگروه نجات نقش رستم؛ میراث جهانی در آستانه فروپاشی*در تازهترین اقدام برای نجات محوطه جهانی نقش رستم از بحران فرونشست، «کارگروه پایش جامع تهدیدات زیستمحیطی و اثرات آن بر پایداری نقش رستم (دشت مرودشت)» تشکیل شده است. این کارگروه که زیر نظر *«دبیرخانه اجرایی نشان اپوش»* فعالیت میکند، با هدف تولید دادههای علمی مستقل برای پیگیری حقوقی و مطالبه از دستگاههای مسئول شکل گرفته است.*شکافهای ۷۰ سانتیمتری در ۱۰ متری کعبه زرتشت*بحران فرونشست در دشت مرودشت به نقطه هشدار رسیده است. بر اساس اعلام مریم دهقانی، عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز، لبه فرونشست به فاصله ۱۰ تا ۱۵ متری نقش رستم رسیده و شکافهایی به پهنای نیم متر تا ۷۰ سانتیمتر در این محوطه ایجاد شده است . در برخی نقاط، شکافها تا عمق ۳ متر نیز نفوذ کردهاند .علیرضا عسکری چاوردی، مدیر پایگاه میراث جهانی تختجمشید، با اشاره به ۳۰۲ متر فروچاله و فروشست در این محوطه، هشدار داده که در صورت ادامه روند کنونی، «آسیبهای غیرقابلجبرانی» به کعبه زرتشت و آثار مدفون وارد خواهد شد .*پاسخهای متناقض میراث فرهنگی؛ از «ایمنی» تا «نیاز به ۱۰ میلیارد تومان*در حالی که سازمان میراث فرهنگی در پاسخ به پیگیری های دبیر اجرایی نشان اپوش ، اعلام کرده «فرونشست تاکنون موجب ناپایداری سازهای نشده است»، اما در پاسخ دیگر به صراحت اذعان کرده که برای پایش و رصد این محوطه، اعتباری بالغ بر ۱۰ میلیارد تومان نیاز است که تاکنون تأمین نشده است.این تناقض آشکار، نشاندهنده غفلت چندساله از نصب دستگاههای پایش و اسکن در یکی از مهمترین محوطههای جهانی ایران است؛ در حالی که به گفته کارشناسان، «اگر هرچه زودتر برای جبران خسارتها اقدام نکنیم، دیگر از نقش رستم و تخت جمشید اثری باقی نخواهد ماند» .*کشت برنج در حریم میراث جهانی؛ ریشه بحران*بر اساس گزارشهای زمینشناسی، عامل اصلی فرونشست، برداشت بیرویه آبهای زیرزمینی برای کشت محصولات پرآببر مانند برنج و ذرت در دشت مرودشت است. چاههای کشاورزی تا عمق ۳۰۰ متر نیز حفر شده و این برداشت، سفرههای آب زیرزمینی را به خشکی کشانده است .کارشناسان تأکید دارند که تا زمانی که الگوی کشت در حریم این محوطه جهانی اصلاح نشود، هرگونه اقدام حفاظتی فقط «مسکن» خواهد بود.*دادههای ماهوارهای برای مطالبه حقوقی*کارگروه تازهتشکیلشده با استناد به ماده ۸ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات، از دستگاههای مسئول از جمله وزارت نیرو، جهاد کشاورزی، سازمان محیط زیست و میراث فرهنگی خواسته است تا گزارشهای کامل خود در خصوص برنامه های اجرایی دستگاه ها متولی برای نجات میراث ملی ایران را ارائه دهند. همچنین مقرر شده با بهرهگیری از توان شرکتهای دانشبنیان، نقشههای دقیق فرونشست، الگوی کشت و سهم هر یک از منابع آلاینده در تخریب این محوطه جهانی تهیه شودaposhlog.ir/%d8%aa%d8%b4%da%a9%db%8c%d9%8…
