⭕️ نماز و نیاز بیر – بیرینی تماملاندێـراندیرلار. ✍️ یازان: #حمید_احمدزاده – استانبول«نماز» آللاهێـن…
انتشار: 2026/08/08 20:56 UTCدریافت: 2026/08/13 02:41 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/13 02:41 UTC
⭕️ نماز و نیاز بیر – بیرینی تماملاندێـراندیرلار. ✍️ یازان: #حمید_احمدزاده – استانبول«نماز» آللاهێـن حقّینی خاطێـرلاماق و ادا ائیلهمک و «نیاز» انسانێـن حقّینی نماز صاحیبیندن دیلهمکدیر. تـۆرک مفکورهسی و میتوْلوژیسینده، اسلامدان اؤنجه ده «نیاز» وارایدی. شاید او زامانلار، انسانی «کـؤتـۆ» (پیس، سوچ، گناه) ایشلردن قـوْرویان، اوْنون «نیاز» قاورامێـنا (موضوع، مفهوم) سێـغیندیغی ایدی. نیازین ذاتێـندا، قارشێ طرفه کی بیر غیبی نیرودور، استغاثه واردێـر، بوجۆر بیر باور و ایناملاردا، بیزیم بابالارێـمیزین تک آللاها اعتقادلاری اوْرتایا گلیر. یعنی اسکی تـۆرکلرین ایناملارێـندا یاتان «تک آللاه»لێـق اعتقادیدێـر.او اۆزدن بو دۆنیادا تـۆرک ملّتی بیر چـوْخ ملّتدن اؤنجه تک آللاهلێـلیغا اعتقادی وارایدی. او اۆزدن اسلام دینی ظهور ائدرکن، تـۆرکلر هر ملّتدن اؤنجه و آرتێـق، اسلام دینینی منیمسهییبلر. چـوْخ آیدین سؤیلهییم، اسلام تاریخینده هئچ ملّت تـۆرکلر قدر عذاب چکمهیيب و تـۆرکلر قدر شهید وئرمهییب و شاهلێـغا و حاکمیته مالک دڲـیلدی. فضولی بغدادی، کربلا صحنهسینده غلام تـۆرکون شهید اوْلماسێـندان خبر وئریر. تقریباً امام هادی(ع) زمانی یعنی حدوداً ۲۲۲ هجری ایلینده، تـۆرکلر تماماً شبه جزیرهٔ عرب و بـۆتون تـۆرک دۆنیاسی و تـۆرک دۆنیاسێـندا اوْلان ال آلتی ملّتلره حاکمیتلرین ثبت ائیلهمیشدیرلر. «بوغای کبیر»، «آشیناس»،«زیرک تـۆرک» و... او حاکیملردن اؤرنکدیرلر کی، هر هانسینێـن آدێـنی «گوگل»ده سئرچ ائیلهسهنیز، بیر بـوْللو منبع و قایناقلارا راست گلرسینیز. محمد جرير طبری، تاریخ طبری کتابێـندا، اسلام اوْردوسوندا، 90 مین نفرینه اشاره ائدیر. او زامان «جاحظ» عرب شاعری و یازاری بیر کتاب یازێـر «تـۆرکون فضیلتلری» آدێـندا. او زمانلار، تـۆرکلر، بغداد و بصرهنی بنا ائدیرلر.تام ۲۵۰ هجریدن اعتباراً تـۆرک پادشاهلاری داها خلیفهنین دستورونا قاتلاشمایێـب، استقلال فیکرینه دۆشوبلر. او پادشاهلاردان بیری، قشقایی تـۆرکو سایێـلان «سوبکی»دیر کی او منطقه، یعنی «کرمان» تـۆرکو تانێـنماقدادیر. تام او ایللرده «یعقوب لیث صفاری» یـۆز مینلر تـۆرکو، سیستان، کرمان، شیراز، اصفهان و طبرستاندا قتل عام ائدیب، اسیر ائتمیشدی. تاریخی قایناقلاردا دییرلر او زامان تقریباً ۲۵۰ هجری ایلینده، یعقوب لیث صفاری او قدر گناهسێـز انسان اؤلدۆردو کی، یئر – گؤڲ قان آغلایێـردی. بو قتل عاملاری آنلایان بغداد خلیفهسی، یعقوب لیث صفارینی عزل و اوْنو بو قتل و غارتلره گؤره کافر اعلان ائیلهییر. آللاه و طبيعت ده یعقوب لیث صفارییه قهر ائیلهیب، طبرستاندا، قێـرخ گۆن – قێـرخ گئجه یاغێـش و دوْلو و آردێـنجا قار یاغێـر. بو مصیبتلردن سوْنرا «یعقوب لیث صفاری»نین قێـرخ مینلیک لشکری تقریباً تار و مار اوْلور، بو زامان یعقوب لیث صفارییه اسیر دۆشن بیر کرمانلی تـۆرک «سوبکی» آدێـندا تـۆرکلری باشێـنا تـوْپلایێـب، اؤز حاکمیتینی بیلدیریب، یعقوب لیث صفارینی تماماً آرادان گـؤتـۆرور. آردێـنجا یعقوب قاچێـر خوزیستاندا ظاترا قولونج مرضی ایله، شرّین تـۆرکلرین باشێـندان سـوْوور. بو ساواشلار او گـۆنکو جغرافیالاردا اوز وئرن زمان، بو گـۆنکو ایران سایێـلان نجدده، هله «فردوسی»نین دۆنیایا گلمهڲـینه ١٠٠ ایلدن چـوْخ و شاهنامه کتابێـنی تـۆرک پادشاهی «سلطان محمود غزنوی»نین حضورنا تقدیم ائیلمهڲـینه ۱۷٠ ايل قالێـردی. یعنی او زمان، هله دری (هندو، تاجیکی، افغانی، فارسی) دیلینین ایلک شاعری، بو گـۆنکو افغانستاندا «رودکی» حالا دوْغولمامێـشدی کی، بو گۆنکو ایراندا و عربستاندا و عراقدا، تـۆرکلر حاکمیتده ایدیلر . #دوامێ_آشاغێـدا...👇 @SancaqDergisihttps://t.me/Sancaq_media/8339
