📜 حکم نمازهای سنت برای کسی که نماز قضا دارد (بر اساس مذهب امام شافعی رحمهالله)❓سؤال: اگر کسی نماز…
انتشار: 2026/07/30 08:37 UTCدریافت: 2026/08/02 10:52 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/02 10:52 UTC
📜 حکم نمازهای سنت برای کسی که نماز قضا دارد (بر اساس مذهب امام شافعی رحمهالله)❓سؤال: اگر کسی نمازهای فرض قضا بر ذمه داشته باشد، آیا میتواند نمازهای سنت و نافله مانند ضحی، تهجد، اوابین و... را بخواند؟📖 نصّ فقهیدر فتح المعين و شرح آن إعانة الطالبين آمده است:«وَيُبَادِرُ مَنْ مَرَّ بِفَائِتٍ وُجُوبًا إِنْ فَاتَ بِلَا عُذْرٍ، فَيَلْزَمُهُ الْقَضَاءُ فَوْرًا. قال شيخُنا أحمدُ بنُ حجرٍ رحمه الله تعالى: والَّذي يَظهَرُ أنَّه يَلزَمُهُ صَرْفُ جميعِ زَمَنِهِ للقضاءِ ما عدا ما يحتاجُ لصرفِهِ فيه لا بُدَّ منه، وأنَّه يَحرُمُ التَّطَوُّعُ. ويُبادِرُ به نَدبًا إن فات بعذرٍ كنومٍ لم يتعدَّ به ونسيانٍ كذلك.»🔹 ترجمه:هر کس نمازی را بدون عذر شرعی از دست داده باشد، واجب است فوراً آن را قضا کند.علامه ابن حجر هیتمی رحمهالله میفرماید:«آنچه ظاهر است این است که بر او واجب است تمام اوقات خود را ـ جز زمانی که ناگزیر باید صرف امور ضروری زندگی شود ـ به قضای نمازهای فوتشده اختصاص دهد، و اشتغال او به نمازهای نافله و تطوع حرام است.»اما اگر نماز به سبب عذر شرعی، مانند خوابِ بدون تقصیر یا فراموشی فوت شده باشد، تعجیل در قضا مستحب است، نه واجب.اما قضا نمودن آن نماز همچنان واجب است. 📌 نتیجه فقهیبنابراین، اگر کسی نمازهای فرض را عمداً یا بر اثر کوتاهی ترک کرده و اکنون نماز قضا بر ذمه دارد، وظیفه شرعی او این است که پس از انجام نیازهای ضروری زندگی، مانند کسب معاش، خوردن، آشامیدن، استراحت لازم و سایر امور اجتنابناپذیر، تمام اوقات فراغت خود را به قضای نمازهای فوتشده اختصاص دهد و خود را به نمازهای نافله مشغول نسازد.بر همین اساس، اگر چنین شخصی در زمانی قرار گرفت که خواندن نماز نافله مستحب است، بهتر و موافق وظیفه شرعی او این است که به جای نیت نافله، نیت قضای یکی از نمازهای فرض را بیاورد.برای مثال:اگر وقت نماز ضحی فرا رسید، به جای نیت سنت ضحی، دو رکعت قضای نماز صبح یا هر نماز فرضی را که بر ذمه دارد بخواند.اگر در دل شب برای تهجد برخاست، به جای نیت تهجد، نمازهای فرض فوتشده خود را قضا کند. مثلا اول یک نماز صبح را قضا کند و سپس یک نماز ظهر را و به همین ترتیب ... اگر خواست در وقتهای مستحب، چند رکعت نماز نافله بخواند، همان رکعات را با نیت قضای نمازهای فرض ادا کند.به این ترتیب، هم در زمانی که اهل عبادت و نماز بوده است، نماز خوانده و وقت خود را با ذکر و عبادت آباد کرده است، و هم بزرگترین تکلیف شرعی خود، یعنی ادای فرضهای فوتشده را انجام داده است.بدون تردید، ادای یک واجب نزد خداوند از هر عمل مستحبی برتر و محبوبتر است؛ زیرا نافله برای تکمیل واجبات تشریع شده است، نه برای آنکه جای واجبات را بگیرد.بنابراین، کسی که نماز قضا بر ذمه دارد و در عین حال علاقهمند به نمازهای سنت است، نباید این علاقه را ترک عبادت بداند؛ بلکه کافی است همان زمانی که میخواست نماز سنت بخواند، نیت قضای یکی از نمازهای فرض خود را بیاورد. در این صورت، هم به عبادت مشغول شده، هم ذمه خود را از یک فرض الهی سبک کرده و هم به مقتضای کلام فقهای مذهب امام شافعی عمل نموده است.📚 برگرفته از: فتح المعين، باب قضاء الفوائت؛ إعانة الطالبين، همان باب، ذیل عبارت: «وأنه يحرم التطوع».🎙️ #صدای_اهل_سنت📚 راهی به سوی رشد و آگاهی#باماباشیدبیشتربدانید📱 @sedaye_ahle_sonnathttps://t.me/sedaye_ahle_sonnat