نقد ،با مفهومی امروزی که ما با الهام از دنیای شهرنشینان (متمدن )، در کتاب های ترجمه شده خوانده ایم…
انتشار: 2026/08/05 08:15 UTCدریافت: 2026/08/15 03:03 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 03:03 UTC
نقد ،با مفهومی امروزی که ما با الهام از دنیای شهرنشینان (متمدن )، در کتاب های ترجمه شده خوانده ایم ، خاص دنیای شهری (مدنی) است !وهیچ مناسبتی با زندگی قبایلی و عشیره ای ندارد !این مشکل امروز ما است ، که در یک تناقض تاریخی گیر مانده ایم .ذهنی انباشته از ارزش های کهنه و گاه غیر ضرور و عصبیت های طایفه ای و تفاخر پیشا تمدنی ،از یک سو و هجوم سیل آسای مفاهیم و مظاهر دنیای تمدن جدید که بخشی از مردم دنیا از آن بهره مند شده و بخشی در حال حرکت از گذشته به سوی آینده هستند .اما ما فقط با دیدن خوبی های تمدن جدید ،با هیجان دست دراز می کنیم ،که ما هم می خواهیم!غافل از اینکه توان ذهنی و بدنی ما از حمل باری که مربوط به گذشته است ،خسته و درمانده است ، تا بخشی از بقچه ی گذشته را از دوشمان زمین نگذاریم ، بار امروز و فردا (آینده ) را نمی توانیم بردوش بگیریم . قوه قضاوت صحیح ،که لازمه ی آن آگاهی ، انصاف ، شکیبایی و جامعه محوری و دوری از خودخواهی و طایفه محوری است، هنوز جایی در ذهن ما ندارد.هنوز قانون فرهنگی گپ په هدا بجن! لتت په برات ! در اذهان ما حاکم است !در دهه ۶۰ پدیده ی خوبی در هیاهوی افکار سوسیالیستی در بلوچستان پیش آمد ،که بسیاری از هواداران گروه های چپ گرا ، با جسارت از پدران و پدریزرگان خود ، به نفع زحمت کشان (به اصطلاح ) نقد کردند ،و راه خود را با گذشتگان خود جدا کردند !امروز حق و باطل در هم آمیخته است ، پدر و پدر بزرگ ،با عنوان مولانا ، حاجی ، سردار ، خان ، ریش سفید ، بزرگ شده ی پول گازوییل ، تریاک ، اسلحه داری دیگران ، آدم فروشی ، قلم به مزدی ، منبر به مزدی ، عضویت شورا ، نمایندگی مردم در مجلس ، نمایندگی شورای نگهبان در مجلس ، نماینده ی شورای نگهبان و مجلس در میان مردم ، همه و همه منسوب به یک طایفه ،قبیله و پدر ، برادر و خویشاوند کسانی هستند ، که نقد آن ها را بر نمی تابند !علاوه بر تابو بودن نقد ، یک قدم جلوتر گذاشته ، این و آن را بدون هیچ مناسبت و استدلالی بابای بلوچستان و قهرمان و مبارز و.....هم می نامند !نقد فرهنگ خاص خودش را می طلبد که ما سال ها از ان فاصله داریم.ما هنوز جسارت معرفی حقوق بگیران کمپانی شرقی و کنسولگری انگلیس در نصیر اباد (زابل ) و همسایه ی آن کنسولگری تزار روس را در دو قرن گذشته ،را در بلوچستان (خراسان ، سیستان ، فراه ، هرات ، کرمان ) را پیدا نکرده ایم !که شامل صدها خان ، سردار ، ملا ، درویش و صوفی و مباشر و کارپرداز قلعه می شود .در حالی که سرنوشت شوم و وضعیت گریه آوری که بلوچان امروز گرفتار آن هستند ، بخشی از آن نتیجه ی نا آگاهی ، بی سوادی ، خود خواهی و گاهی خیانت آگاهانه ی تعدادی از همین عوامل است !و......عبدالعزیز دولتی بخشان ، تهران ، ۱۲- ۵ - ۱۴۰۵@rabeydaan_publications
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 1 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — ربيدان شنگکاری
دستونکتئی مَلابِس کہ ھَریراں نَدراں من تئی عشق ءِ پکیراں نَدراں تئی مِستاگی ءَ سَد جان دئے آں پیر منی قولاں بِہ زیراں نَدراں اگاں کائے منی چمانی سر ءَمنی دین ئے من کَھیراں نَدراں مَکھیں ڈیھاں پہ دُنبالاں زَراں چو کہ بولان اِنت پَہ بیراں نَدراں چوشیں اُمیت نَہ داشتگ گیراں ترا اَمبازاں بِہ زیراں نَدراں تَھلیاں من وتی زندے گْوازینتزَراں اَنگت پَہ زھیراں نَدراںتئی اِھوالاں سَمین ءَ پُرساں سَک تو نَزّیک ئے ، من دیراں نَدراں بِیکاں ساھیل من ءَ لَھڑ ءَ کُشتبِہ کن دلگوش اے پکیراں نَدراں چو حمید ءَ وتی ڈیھ ءِ شان ءَ مَرگے ھَنچیں کتگ میران نَدراں دَشتی تو ھِیشی سر ءَ زیان کن ئے وش بِہ کن شاہ ءِ وزیراں نَدراںکریم دشتی@rabeydaan_publications
*صدا ءُ سیما ءِ سِرتگین باجیگ**✒️ع۔مراد*زاھدان ءِ مرکز ءِ صدا ءُ سیما ءَ گوستگین ھپتگ ءَ وتی مَنّ ءَ مزنین ٹاھے جتگ ءُ کارے کتگ.بلوچی زبان ءَ مان تلویزیون ءَ ھالانی شنگ کنگ ءِ جار جتگ.اے وَ بلوچی زبان ءِ بنیادی حق بیتگ کہ چہ ھما اول ءَ بایداَت دیگ بیتین.البت صدا ءُ سیما ءِ اِے کار ءَ جوانین وشّاتک ءُ پَسّوے ھم نہ گپت.منی ھیال ءَ اے ملک ءَ، ءُ خاص مئے استان ءَ ھما وھد ءَ ملک ءِ باشندھانی(شھروند)حق دیگ بیت کہ دگہ آیانی دل ءِ گور ءَ نہ کپ اِیت ءُ چو بہ گوش کہ پنڈگے مردم ءَ دینت نہ حقّ ءُ حساب،ادا چہ بُندر ءَ ھنچو بیتگ ءُ پیداگ اِنت ویدئو ءَ ھما وھد ءَ آزات کن اَنت کہ دگہ کس ویدئو نہ چاراِیت ءُ ویدئو اَبید ماھوارہ ءَ وتی دور جتگ ءُ کُٹینتگ.فلمانی چارگ ءَ ھما وھد ءَ مجوز دیگ بیت کہ مردمان سالانی سال اِنت کہ آ فلم چاراِتگ اَنت.بلوچی کتابانی چاپ کنگ ءَ ھما وھد ءَاجازت دینت کہ دگہ نہ وانوکے پَشت کپتگ نَے کہ نبیسّوکے.بلوچی زبان ءَ چنت دَمان ءَ ھال ءُ ھبرانی شنگ کنگ ھم یک ھنچین کسّھے کہ "سِرتگین باجیگ"گوشگ بیت.بے پردہ پوشی ءَ گوشان کہ صدا ءُ سیما ءِ ماتوئی سلوک گون مئے زبان ءُ فرھنگ ءَ کہ مزنین راجے مڈّی ءُ میراث اَنت کنگ اِنت ءُ اے سیاست"چَمّے ھاک ءُ چمّے سرومگ" ھجبر کْٹّگ نہ زانت.اگان واقعی صدا ءُ سیما ءِ دل گون ما پھک اِنت ءُ چو اِے دگہ جھان ءِ رادیو تلویزیونان الکاپین وڑے مراگش ءُ برنامہ جوڑ بہ کنت.لھتے شور ءُ صلاح پہ- بلوچی رادیو ءُ تلویزیون ءِ مراگشان-کہ من دلجمان عمل نہ بنت،پیش کنان. اے ھاتر ءَ اے دلپروشین گپّ ءَ کنان کہ صدانی گِند ءُ نند گون صدا ءُ سیما ءِ منصب داران گوستگین سالان ما کتگ ءُاَنگت ھچ پیمین پَسّوے نہ گپتگ.1-پہ اے مراگش ءِ اَلکاپ بیگ ءَ بلوچ قلمکار،شاعر،رجانکار ءُ ازمگران دعوت دیگ بہ بیت ءُ اے کار ءِ مردم کہ ھمیش اَنت صدا ءُ سیما ءَ استخدام ءُ کار ءَ دارگ بہ بنت.2-اے مراگش ءِ کارمستر ءُ چار ءِ بیچار کنوک بلوچ بہ بنت کہ بلوچی ءَ زان اَنت ءُ سرپد ءُ پوہ بنت.3-بلوچی زبان ءِ ھر کتاب ءُ فلم ءُ ساز ءُ زیملے کہ ھست،اے مچّ یک جوانین وڑے چو پیش چہ انقلاب ءَ چِنگ ءُ نَزّآرگ بہ بنت ءُ یک جوانین آرشیوے جوڑ کنگ بہ بیت.پہ بژن ءُ اَپسوز گوشان کہ پیش چہ انقلاب ءُ حتی رند چہ انقلاب ءِ لھتے الکاپ ءُ جوانین بلوچی مراگشانی آرشیو بے پَد کنگ بیتگ.4-نوکین بلوچی مراگشانی تولید کنوک چو پیش چہ انقلاب ءَ ھدامرزی استاد پیرمحمدملازھی،دکترملک طوقی،استاد اشرف سربازی،گل محمدصالح زئی،غلام رسول دینارزئی،شاہ محمدلاشاری،کریم بکش داوودی ءُ ...وڑین ادیب،شاعرندکار ءُ مزنین ازمکار بہ بنت ءُ نَے کہ چار چوریگ ءُ ھچ مزانت کہ بلوچی زبان ءَ کندگی ءُ کلاگی بہ کن اَنت.بلوچی بَتلے گوش اِیت کہ:"*سِرتگین باجیگ مان دل ءَ زَپّ اِیت*"19مرداد1405چھبار،بلوچستان@rabeydaan_publications
📚 تازهترین اثر ربیدان منتشر شدنشر ربیدان با خرسندی، انتشار کتاب «قلمی شکسته در سایه نخل»، اثر اکبر شفیعی را به دوستداران فرهنگ و جامعه بلوچستان اعلام میکند.این کتاب مجموعهای از یادداشتهای کوتاه نویسنده درباره فرهنگ، جامعه و مسائل اجتماعی بلوچستان است؛ یادداشتهایی که از دل دغدغههای فکری و اجتماعی برآمدهاند و با نگاهی تأملبرانگیز، خواننده را به اندیشیدن درباره برخی از مهمترین مسائل فرهنگی، اخلاقی و اجتماعی دعوت میکنند.«قلمی شکسته در سایه نخل» بیش از آنکه در پی ارائۀ یک پژوهش باشد، تلاشی است برای ثبت اندیشهها، طرح پرسشها و گشودن باب گفتوگو درباره موضوعاتی که با زندگی و فرهنگ مردم بلوچستان پیوند خوردهاند.نشر ربیدان امیدوار است انتشار این اثر، زمینهای برای تأمل، گفتوگو و توجه بیشتر به مسائل فرهنگی و اجتماعی این سرزمین باشد و مورد استقبال پژوهشگران، علاقهمندان و همه دوستداران فرهنگ بلوچستان قرار گیرد.#قلمی_شکسته_در_سایه_نخل#اکبر_شفیعی#نشرربیدان #ربیدان_شنگکاری #بلوچستانبا ما همراه باشید 👇rabeydaan@gmail.com@rabeydaan_publications
ربيدان شنگکاری pinned a photo
ربيدان شنگکاری pinned a photo
📚 «بلوچی کسه» چاپ ءُ شنگ بوتگ💠 ربیدان شنگکاری ءِ نیمگ ءَ گوں مزنیں پھرے بلوچی زبان، ادب ءُ ربیدگ ءِ دوزواھاں روسی نامداریں رودرتکزانت ءِ کتاب "بلوچی کسہ" (قصههای بلوچی) ءِ چاپ ءُ شنگ گوں کریم ریگی ءِ پارسی رجانک ءِ ھمراھی ءَ پیش کنگ بیت۔🔸 اے کتاب بلوچی گیدی کسھانی رد ءُ بندے کہ پیسری سدی ءَ چہ ترکمنستان ءِ جاھمنندیں بلوچانی زبان ءَ گرگ ءُ یکجاہ نزارگ بوتگاَنت ءُ مروچی ایشاں ادبی بستار ءَ ابید، زبانزانتی، مردمزانتی ءُ بلوچی دود ءُ ربیدگ ءِ یکے چہ دلجمترین ءُ مھمتریں آسار زانگ بنت۔🔸 ایشی ءِ پیشگال ءِ تہ ءَ رجانکار ءَ بلوچانی تہ ءَ گیدی کسھانی جاگاہ ءِ پریچ ءَ ابید، اے روایتانی پژدر ءُ ترکمنستان ءِ بلوچانی زندگی ءُ پروپیسر زاروبین ءِ کرد ماں بلوچی زبان ءِ پٹ ءُ پولانی بابت ءَ ھم جْوانیں سرپدی داتگ۔🔸 اے بلوچی ءُ پارسی دوزبانہئیں کتاب ءِ چاپ ءُ شنگ بلوچانی ادبی ءُ ربیدگی میراس ءِ پجار ءِ واستا دگہ نوکیں گامگیجے کہ چہ ربیدان شنگکاری ءِ نیمگ ءَ گلیں وانوکان ءُ بلوچی ءِ پولکاران ءُ دوزواھاں پیش کنگ بیت۔#قصه_های_بلوچی#ایوان_ایوانوویچ_زاروبین#کریم_ریگی#نشرربیدان #ربیدان_شنگکاری مئے ڈس ءُ نشان 👇rabeydaan@gmail.com@rabeydaan_publications