روایت رحلت پیامبر اکرم(ص) در قصصالانبیایی فارسی از سدۀ ششممتبحران علوم اخبار ـ أنارالله برهانهم ـ…
انتشار: 2026/08/12 14:44 UTCدریافت: 2026/08/14 07:54 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/14 07:54 UTC
روایت رحلت پیامبر اکرم(ص) در قصصالانبیایی فارسی از سدۀ ششممتبحران علوم اخبار ـ أنارالله برهانهم ـ چنین روایت کردهاند که چون یازده روز از ماه ربیعالاول سال دهم برگذشت، بامداد دوازدهم ماه همای همایون جان مهتر از نشیمن قالب مبارکش قصد آشیان آسمان کرد. در حجرهٔ امالمؤمنین عایشه ـ رضیالله عنها و عن ابیهاـ آمد و بَضعهٔ میمونهٔ خود، فاطمه زهرا را ـ رضیالله عنهاـ از حال انقراض عمر و انقطاع اسباب حیات معهود اعلام داد. بتول در صحبت میمون ابن عمّ رسول بر سر بالین مشتری فلک رسالت آمد. زهرهٔ چهرهٔ گلدستهٔ بستان شریعت را متغیّر یافت. به کلید تاوّه درِ تلهّف و تأسّف و تحیّر برگشاد و سرشک خونین از دامن مردم دیده بر جیب و گریبان خود باران کرد. مهندس لوح وحی و دانندهٔ اشکال و رقوم اصطرلاب شریعت صحیفۀ سرّ صفیر آخرت خواندن گرفت. نالهٔ دلخستگان از حریم حرمت سیّدالمرسلین به فرق فرقد رسید. بلال حبشی که منهی میقات صلوات بودی بر عادت سلف به در حجرهٔ خواجۀ ثقلین آمد و ندای «الصلاة الصلاة» در داد. صدف دُرّ حصافت و دُر صدف فصاحت ـ علیهالصلوة و السلام ـ جواب داد که ای بلال آن علوّ همت که خطابِ ﴿طه مَا أَنزَلْنَا عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لِتَشْقَى﴾ به وسیلت ملازمت عبودیت نازل گشت قابل فتور و نقصان نیامده است، امّا سابقهٔ تصرّف عزرائیل خاصیت قوی و قدر و دواعی اقتدار و امکان را از اطراف اعضاء متلاشی گردانیده است. {22} سابق اهل ایمان، صدیق اکبر، مقدم اولیا را بگو تا امام قوم گردد. بلال را ناظر این تألم و توجع از پیش اندیشه گشاده گشت. گفت کاشکی که از حیّز عدم به مرحلهٔ وجود نیامده بودمی تا به تجرّع این شربت هایل که سمّ افعی از تلخی آن متخوّف بود مبتلا نگشتمی. بر در مسجد آمد و مراسم قامت را اقامت کرد. مشاهیر صحابه چون محراب را از شمع جمع انبیا خالی دیدند، به دست اضطرار جامه سلوت و استنامت را چاک زدند، هر یک نعرهٔ بیهوشانه را از مشکات عالم سفلی به گوش طلیعه فلک رسانیده و آواز خروس خروش ایشان عنقای مغرب طهارت را از حالت اضطجاع مستوفر گردانید. برخاست و دست در گردن هژبر بیشهٔ شهامت، علی بن ابیطالب ـ رضی الله عنه ـ آورد. به تکلّف و تنوّق، خود را به جماعت حاضر گردانید و از پس صدیق شفیق نماز گزارد و بعد از اداء فرایض و مکتوبات بازنمود که مضمونِ ﴿الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ﴾ سرِّ «الله بلّغک الامالی کلّها»، به سمع جانم رسانیده است. نصیحت «الصلاة و ماملکت أیمانکم»، به گوش دل استماع کنید و به حقیقت دانید که مردان راه دین جامۀ تن را از دنس معاصی به خون دیده حسن اعتقاد شویند و در نهار بهارِ عشق خاصیت رَوح گل از نوک خار مغیلان جویند. به نفسی چند معدود مغرور مباشید که خاتمت نامهٔ حیاتْ ممات است و ثمرهٔ شجرهٔ زندگانی مرگ.{23} بعد از انتظام این درر نصیحت و لآلی وعظ به حجرهٔ مبارک باز خرامید. مستأصل نهال امانی و آمال قابض ارواح ـ علیهالسلام ـ بر صورت اعرابی به درِ بارگاه صاحب شریعت آمد و به انامل اخلاص حلقه بر سندان زد و آواز آن به مسامع ساکنان رسید. فاطمه ـ رضی الله عنها ـ به در آمد گفت: ای آینده، قدوهٔ زمرهٔ انبیا حامل عرض مرض گشته است حالی در آمدن را مجالی نیست. مهتر ـ علیهالسلام ـ زبان برگشاد و گفت: ای نور دیدهٔ محمّد قریشی در بگشای که او آن بدوی نیست که به اعتذار بازگردد بلکه بیخ محبّت اولاد از مغرس دل آبا و امهات دست تصرّف او قلع میکند. نقطهٔ دایرهٔ انسان را که پدر بشر بود به آشنای جان پاک او بیگانه گردانید. پیر انبیا، ابراهیم خلیل ـ علیهالسلام ـ را وظیفهٔ نعمت حیات، او منغص کرد. گل بوستان خوبرویی کنعان به وسایل سموم قهر او قابل ذبول و جفاف شد. حلاوت نغمهٔ داود را که بلابل در سحرگاه از آن آواز مدهوش بودندی سعی وی از استقرار وعای مجوف مستمعان بازداشت. 👇
پستهای تلگرام — مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب
✨ تداوم حیات اسماعیلیان در کرمانروایتی پژوهشی از ماندگاری یک جامعه در گذر قرنهااسماعیلیان چگونه توانستند در کرمان، با وجود فراز و نشیبهای سیاسی و تاریخی، حضور و حیات خود را در طی قرون متمادی حفظ کنند؟ چه عوامل تاریخی، جغرافیایی، اقتصادی و سیاسی در تداوم حضور آنان نقش داشته است؟کتاب «تداوم حیات اسماعیلیان در کرمان» با رویکردی پژوهشی، به بررسی تاریخ اسماعیلیان کرمان و عوامل مؤثر بر استمرار حیات آنان میپردازد و تلاش میکند فراتر از روایت صرفِ وقایع تاریخی، چرایی ماندگاری این جامعه را بررسی کند.این پژوهش با تکیه بر منابع تاریخی، رویکرد تطبیقی و مطالعات میدانی شکل گرفته است؛ نویسنده با بازدید از روستاها و مناطق اسماعیلینشین، بررسی قلعهها و مقابر و بهرهگیری از روایتهای شفاهی، تصویری دقیقتر از تاریخ اسماعیلیان کرمان ارائه کرده است. 📚 «تداوم حیات اسماعیلیان در کرمان»✍️ پژوهش و نگارش: ناهید شفیعی📩 برای تهیه کتاب، به آیدی زیر در تلگرام پیام دهید@Mirasban_Bookکانال تلگرامی میراثبان:@Mirasban_Publicationاینستاگرام میراثبان:instagram.com/miras_ban
از سنبله تا عقرب؛ طالعِ شهرهای ایران در فرهنگ تاریخی ایران، گاه برای بنیان شهرها، باورهای نجوم و مفهوم «طالع» نیز در نظر گرفته شده است. در تاریخ یزد، جعفری روایت میکند که یزدجرد، یزد را به «طالع سنبله» بنا کرد؛ از همین رو یکم شهریور، همزمان با تحویل خورشید…گرشاسب و بنای سیستان؛ شهری بر بنیاد اخترانو بنا كردن سیستان آن روز بود كه گرشاسب دانایان جهان را گرد كرده بود، كه من شهری بنا خواهم كرد بدین روزگار كه ضحاک همه جهان همی ویران كند، و آزادگان جهان را همی كشد و از جهان بجادوئی همی بركند، تا مردمان عالم را سامهای باشد كه او را بر شهری كه من كرده باشم فرمان نباشد، اما چنان خواهم كه نیكو نگاه كنید و از هفت و چهار و دوازده بنگرید و حساب كنید، و بوقتی ابتدا كنید كه سعد باشد بی هیچ نحس، چنانک دیرگاه بماند چندانی كه حدّ امكان باشد، هر چند كه جهان و هر چه اندر ویست بر گذرست و همه بآخر ناچیز گردد.ایشان بر فرمان او بسیار درنگ و روزگار كردند، تا وقتی نگاه كردند و گفتند كه اكنون بنا كن، او ابتدا بدست خویش بیفكند، پس حكم كردند كه تا چهار هزار سال شمسی این شهر بماند. و چون مصطفا علیه السّلام برون آید و دین اسلام آشكار گردد و مردم عجم را بدین حقّ خواند اوّل كسانی كه او را اجابت كنند مردم سیستان باشند و او را اجابت كنند چه بطوع و چه بكره، و اندر روزگار دین او علیه السّلام چهار صد و چهل و چهار سال وقعتها باشد. و چون چهار صد و چهل و چهار سال بگذرد این شهر باز آبادان گردد ...! (ناشناس، ۱۳۸۹، صص:۳–۴)مأخذ: ناشناس. ۱۳۸۹. تاریخ سیستان (محمدتقی بهار، مصحح). تهران: اساطیربهگزین: هادی میرشاهی➕ به کانالهای «میراث مکتوب» بپیوندید:📱 تلگرام: t.me/mirasmaktoob%F0%9F%93%B1 بله: ble.ir/IRANDELEZAMIN📱 ایتا: eitaa.com/miras_maktoob📱 روبیکا: rubika.ir/mirasmaktoob📱 تلگرام میراثنگاشت ایرانی: t.me/Mirasmaktoob_Irani%F0%9F%94%97 حامیان میراث مکتوب:mirasmaktoob.net/hamian/%F0%9F%9B%8D فروشگاه میراث مکتوب:🌐 mirasmaktoob.net
الاغراض الطبيه و المباحث العلائيةپنجاه و دومين نشست مركز پژوهشی ميراث مكتوب با عنوان «نقد و بررسي كتاب الاغراض الطبيه و المباحث العلائية» و با سخنراني دكتر حسن تاج بخش، دكتر علي اشرف صادقي، دكتر محمد وجگانی، دكتر محمدرضا شمس اردكانی، روز دوشنبه ۱۱ دیماه ماه ۱۳۸۵ در اين مركز برگزار شد.📱 کانال تلگرامی میراث مکتوب: t.me/mirasmaktoob%F0%9F%94%97 گروه حامیان میراث مکتوب:mirasmaktoob.net/hamian/%F0%9F%9B%8D فروشگاه میراث مکتوب:🌐 mirasmaktoob.net
جشن نوروزی عنصر فرهنگ ایرانیبرای سپاسگزاری از خدای بزرگجشن نوروز که در کشورهای پیرامونی ایران در افغانستان و پاکستان در شرق، در تاجیکستان، قرقیزستان، قزاقستان، ترکمنستان و ازبکستان در شمال ایران در منطقه آسیای مرکزی، در جمهوری آذربایجان در شمال غربی، در ترکیه و در بین اقوام کرد در سطحی وسیع برگزار می شود، جایگاه خود را در جهان یافته و در سال ۲۰۰۸ در یونسکو به عنوان یک رویداد فرهنگ غیرملموس به ثبت جهانی رسیده است.سلسله درسگفتارهای مطالعات جهان ایرانی و گسترۀ زبان فارسی دکتر بهرام امیراحمدیان (بخش دوازدهم)برای تماشای جلسات پیشین به یوتیوب میراث مکتوب مراجعه کنید📱 کانال تلگرامی میراث مکتوب: t.me/mirasmaktoob%F0%9F%94%97 گروه حامیان میراث مکتوب:mirasmaktoob.net/hamian/%F0%9F%9B%8D فروشگاه میراث مکتوب:🌐 mirasmaktoob.net
نصایح شاهرخی(اندرزنامهای شاهانه)نوشتهٔ فاطمه شاملو(پژوهشگر مؤسسهٔ میراث مکتوب)فصلنامه مطالعات ایرانی اسلامی دوره ۱۵، شماره ۳، بهار ۱۴۰۵نصایح شاهرخی تألیف جلال بن محمد قائنی. با تصحیح و تحقیق غلامرضا امیرخانی، نخستینبار از سوی مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب به سال ۱۴۰۱ به چاپ رسیده است.مشاهده و خرید نصایح شاهرخی📱 کانال تلگرامی میراث مکتوب: t.me/mirasmaktoob%F0%9F%94%97 گروه حامیان میراث مکتوب:mirasmaktoob.net/hamian/%F0%9F%9B%8D فروشگاه میراث مکتوب:🌐 mirasmaktoob.net
نصایح شاهرخیتألیف جلال بن محمد قائنیتصحیح و تحقیق غلامرضا امیرخانینصایح شاهرخی را میتوان در زمرۀ اندرزنامههایی بهشمار آورد که خطاب به سلاطین و حاکمان نوشته و به ایشان تقدیم میشد. مؤلف کتاب، جلال قائنی (درگذشته ۸۳۸ ق.)، از فقیهان و واعظان مشهور نیمۀ نخست قرن نهم هجری در خراسان و در شهر هرات بود که مورد توجه شاهرخ تیموری قرار داشت و در مقطعی به عنوان محتسب هرات نیز گماشته شد. وی در متن حاضر با تأکید بر اصول زمامداری یک حاکم مسلمان و با بهره گیری از آیات و روایات و موضوعات مندرج در متون حدیث، تفسیر و فقه اهل سنت، بهویژه مذهب حنفی، و با استفاده از برخی متون تاریخی، خطاب به حاکم وقت (شاهرخ) نصیحتها و اندرزهایی را یادآور می شود که از خلال آن، آگاهیهای تازهای از اوضاع اجتماعی، اقتصادی و مذهبی خراسان در عهد تیموریان به دست میآید.مشاهده و خرید کتاب📱 کانال تلگرامی میراث مکتوب: t.me/mirasmaktoob%F0%9F%94%97 گروه حامیان میراث مکتوب:mirasmaktoob.net/hamian/%F0%9F%9B%8D فروشگاه میراث مکتوب:🌐 mirasmaktoob.net
