غولِ رقابت؛ سبزوار در دو راهی فروشگاههای بزرگ لوازمخانگی✍علی اکبر ملکی سبزوار، این شهرِ بازرگانپ…
انتشار: 2026/08/24 10:49 UTCدریافت: 2026/08/25 19:55 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/25 19:55 UTC
غولِ رقابت؛ سبزوار در دو راهی فروشگاههای بزرگ لوازمخانگی✍علی اکبر ملکی سبزوار، این شهرِ بازرگانپرور و کهنِ خراسان، اینروزها با پدیدهای نو در آستانه تحولی بزرگ قرار گرفته است؛ موج خروشان فروشگاههای بزرگ لوازمخانگی که از تهران و مشهد گذشته، اینک به دروازههای این خطه رسیده است. اما آیا این غولِ خوشآبورنگ، نویدبخشِ رفاه و تنوع است، یا زنگِ خطری برای هویتِ کهنِ تجارتِ شهری است که ۴۵ هزار نفر از فرزندانش در دامانِ اصناف، روزگار میگذرانند؟بیشک، اکثر تابلوهای رنگین و ویترینهای پرزرقوبرق این فروشگاهها، وعدههایی فریبنده دارند: تنوعی بینهایت، اقساطِ بهصرفه و قیمتهایی که در نگاه اول، لبخند را بر لبِ خانوادههای کمبضاعت مینشاند. اما در سوی دیگرِ این سکه، واقعیتی تلخ خودنمایی میکند. این غولها با سرمایههای کلان و تبلیغاتِ تمامعیارِ رسانهای، نه تنها رقابتِ سالم را میبلعند، بلکه با بیاعتنایی به مجوزهای صنفیِ ۶۳ساله، ۲۲ هزار فروشندهِ خردِ کشور را یکیک به حاشیه میرانند. مگر میتوان باور کرد که سرمایهای اینچنین عظیم، بدونِ حمایتهای خارج از قاعده، یکشبه قد علم کند و انحصاری تازه را بر قامتِ بازار بنشاند؟اگر به فراسوی مرزها بنگریم، عبرتها بسیار است. در آمریکا، ورود این هایپرها، به «قبرستانِ خردهفروشی» انجامیده؛ فروشگاههایی با قدمتِ ۱۵۰ سال، ناگهان محو شدند و مطالعات نشان داد که درآمد سالانه خانوارها در همسایگی این غولها، ۶ درصد سقوط کرده است. اروپا اما، با جریمههای میلیاردی (همچون ۶۱۱ میلیون یورویی فرانسه) و قوانینِ سختگیرانه، سعی در افسارِ این اژدها دارد. با این حال، حتی آنجا نیز ۹۵ درصد از فروشندگانِ مستقل، یا تعطیل شدند یا بلعیده شدند.برای سبزوار، این یعنی هشداری جدی. اگر نظارتِ کافی نباشد، سرمایههای نقدیِ این دیار، بهجای چرخش در چرخهٔ اقتصادِ محلی، به کلانشهرها کوچ خواهند کرد و رونقِ ۹۹درصد از دسترفتهٔ بازارِ سبزوار، هرگز به خانههایشان بازنخواهد گشت.اما راهِ بسته نیست. سبزوار هوشمند، میتواند با تکیه بر تجربهٔ اروپا، فروشگاه بزرگ را به «همسایهای قانونمند» تبدیل کند: الزام به اخذ مجوز از اتحادیه، شفافیت در منابع مالی، نظارتِ شورای رقابت بر قیمتها، و مهمتر از همه، شرطِ سرمایهگذاریِ مجددِ سود در خودِ سبزوار.اگر مسولان و مردم سبزوار به خودشان اطمینان دارند بگذارید فروشگاههای بزرگ بیایند، اما نه برای نابودیِ اصناف، که برای ارتقایِ استانداردها. سبزوار، شهری که قرنها مرکزِ دادوستدِ شرق بوده، نباید اجازه دهد هویتِ تجاریاش، تنها به یک خاطره در ویترینِ فروشگاههای بزرگ تبدیل شود. امروز، زمانِ قانونگذاریِ عاقلانه است، نه فردا که بازارِ قدیم، تنها یک قابِ خالی بر دیوارِ این شهر باشد.#بصیرتخوشاب #هوش_مصنوعی @khoshab1