🔴 بسیج؛ مدرسه عشق یا قرارگاه بقا؟✍سیداحمدرضا احمدپوربرای فهم انتصاب حسین طائب به ریاست بسیج، نباید…
انتشار: 2026/08/16 08:58 UTCدریافت: 2026/08/17 02:57 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/17 02:57 UTC
🔴 بسیج؛ مدرسه عشق یا قرارگاه بقا؟✍سیداحمدرضا احمدپوربرای فهم انتصاب حسین طائب به ریاست بسیج، نباید از خود طائب آغاز کرد؛ بلکه باید تحول تاریخی بسیج در گذر زمان را دید.بسیج در دهۀ نخست جمهوری اسلامی، دستکم در تصور بخش بزرگی از حامیان انقلاب و جنگ، نهادی مردمی بود. تعابیری مانند «مدرسۀ عشق» که از سوی برخی مسئولان ارشد آندوره مانند بنیانگذار ج.ا و نخستوزیر وقت، بهکار میرفت، تنها، شعار نبود؛ بلکه بازتاب تصویری بود که از بسیج، بهسان سازمانی داوطلبانه، اجتماعی و برآمده از متن جامعه وجود داشت. بسیج آندوره، هرچند در ساختار حکومت قرار داشت؛ اما هنوز از شکاف عمیق میان حکومت و جامعه که امروز مشاهده میشود، متأثر نشده بود.در سه دهۀ گذشته، کارکرد بسیج به تدریج دگرگون شد و از سازماندهی اجتماعی و مشارکت مردمی به کارکردهای سیاسی، امنیتی و کنترلی تغییر ماهیت یافت.پایگاههای بسیج که زمانی قرار بود حلقۀ اتصال جامعه و حکومت باشند، بیش از پیش در شبکۀ امنیتی و اطلاعاتی نظام ادغام شدند. همزمان، مساجد نیز از جایگاه سنتی خود بهمانند کانونهای اجتماعی محلهمحور فاصله گرفتند و به بخشی از سازوکار حکمرانی ایدئولوژیک و سیاسی بدل شدند. در چنین بستری، انتصاب حسین طائب یک جابهجایی عادی مدیریتی نیست؛ بلکه حامل یک پیام راهبردی است.اگر هدف حاکمیت، ترمیم رابطۀ بسیج با جامعه و بازگرداندن آن به جایگاه اجتماعی گذشته بود، انتظار میرفت فردی با سابقۀ فرهنگی، اجتماعی یا برخوردار از جایگاه مردمی انتخاب شود. اما انتخاب فردی که مهمترین هویت سیاسی او در دو دهۀ اخیر با نهادهای اطلاعاتی و امنیتی گره خورده، پیام دیگری میفرستد: «اولویت اصلی نه بازسازی اعتماد اجتماعی، بلکه مدیریت امنیتی جامعه است».اهمیت این انتصاب زمانی روشنتر میشود که در کنار سایر تغییرات اخیر دیده شود. انتصاب محسن رضایی به دبیری شورای عالی امنیت ملی، انتقال محمدباقر ذوالقدر به حلقه مشاوران رهبری، ارتقای احمد وحیدی در ساختار فرماندهی سپاه و دیگر جابهجاییهای مشابه، همگی نشان میدهند که وزن نیروهای امنیتی و نظامی باسابقه در هستۀ تصمیمگیری افزایش یافته است و رویکرد قدرت تهاجمیتر پیش میرود.بسیاری از ناظران این تحولات را نشانۀ آمادگی برای دورهای طولانی از رویارویی با دشمنان و از سویی رویارویی با بحرانهای داخلی ارزیابی کردهاند. این انتصابات الزاماً بهمعنای تصمیم برای آغاز جنگ نیست؛ بلکه شاید جنبۀ بازدارندگی و نشانهای از آمادگی باشد؛ بااینحال، اینگونه انتصابات به احتمال زیاد نشان میدهد که سطوح عالی قدرت، احتمال وقوع رویاروییهای بزرگتر را جدی گرفتهاند.در چنین شرایطی، حکومت معمولاً سازمان خود را نه برای شرایط عادی، بلکه برای بدترین سناریوها بازآرایی میکند؛ ازاینرو، طائب را باید فرماندۀ بسیج در دوران «بحرانِ پیشبینیشده» دانست، نه فرماندۀ بسیج در دوران آشتی اجتماعی.بسیجی که طائب تحویل میگیرد، دیگر بسیج دهۀ ۱۳۶۰ نیست. مأموریت آن نیز دیگر صرفاً جذب نیروهای داوطلب یا فعالیتهای اجتماعی نیست.در نگاه امنیتی حاکم بر ساختار قدرت، بسیج، بخشی از معماری تابآوری نظام در برابر تهدیدهای خارجی و ناآرامیهای داخلی محسوب میشود؛ بههمیندلیل، تجربۀ اطلاعاتی و امنیتی طائب نه یک ویژگی فرعی، بلکه دقیقاً دلیل انتخاب او به دید میآید؛ ازاینرو، مهمترین معنای انتصاب طائب را نباید در «قدرتمندتر شدن بسیج» جستوجو کرد؛ بلکه باید در انسجامبخشی سازمانی و امنیتی بسیج بهشمار آورد. قدرت سازمانی، لزوماً بهمعنای قدرت اجتماعی نیست. بسیج هر اندازه که از نظر ساختاری منسجمتر، امنیتیتر و هماهنگتر شود، همزمان فاصلۀ آن با بخشهای بیشتری از جامعه افزایش مییابد.برداشت پایانیانتصاب طائب را میتوان نماد ورود جمهوری اسلامی به مرحلهای از برتری راهبرد امنیتی حاکمیت دانست؛ مرحلهای که در آن اولویت اصلی، نه گسترش مشارکت اجتماعی، بلکه افزایش ظرفیت بقا، کنترل بحران و مدیریت رویاروییهای آینده است. اگر بسیج دهۀ نخست انقلاب «مدرسه عشق» تلقی میشد، بسیج امروز بیش از هرچیز در حال تبدیل به «قرارگاه بقا» است؛ قرارگاهی که مأموریت آن حفظ انسجام حاکمیت در دورانی است که تصمیمگیران، آن را دوران مخاطرات بزرگ و پیوسته میبینند.@Kaleme
نخستین مشاهده و پستهای مشابه
این برچسبها فقط زمان نخستین مشاهده متن عمومیِ همسان در این فهرست را نشان میدهند و اثباتکننده نویسنده اصلی نیستند.
- حسن معین - خودشناسی · تطابق دقیق — ۲۵ مرداد ۱۴۰۵، ۱۴:۱۰
- تحلیل زمانه · تطابق نزدیکِ متصل به نمونه مبنا — ۲۵ مرداد ۱۴۰۵، ۱۸:۲۰
- جامعهشناسانِ ایرانی · تطابق دقیق — ۲۶ مرداد ۱۴۰۵، ۰:۵۵
- سایت خبری-تحلیلی کلمه · تطابق دقیق — ۲۶ مرداد ۱۴۰۵، ۲:۵۷
- پایگاه خبری جانبازان جنگ تحمیلی معترض به حکومت · تطابق نزدیکِ متصل به نمونه مبنا — ۲۶ مرداد ۱۴۰۵، ۷:۱۷
اثر انگشت فشرده دقیق و تطابق نزدیکِ متصل به یک نمونه مبنا · زمان ناشناخته، ناموجود باقی میماند
پستهای تلگرام — سایت خبری-تحلیلی کلمه
🔴 آزموده را آزمودن خطاست!✍️ فریبا نظریدر شرایطی بسر میبریم که آزمودن چندباره انبوه گروههای مختلف اجتماعی دارای بحران بقا و زیست روزمره در کشور با محرکهای زیر بهویژه پس از تجربه اعتراضات دی ۱۳۹۶، آبان ۱۳۹۸، زنزندگیآزادی ۱۴۰۱ و دی ۱۴۰۴، خطایی بزرگ و غیرقابل جبران است:۱- گرانی بنزین۲- افزایش تورم، فقر، و فلاکت اقتصادی ۳- تاکید بر اجرای شبه قانون عفاف و حجاب۴- توهین و بیاحترامی به کشتهشدگان اعتراضات پیشین هم چون مهسا امینی۵- اعدام های پیاپی۶- افزایش انسداد عمومی با عنوان قانون جلوگیری از نفوذ و جاسوسی بیگانه۷- برنامههای تلویزیونی سخیف، توهینآمیز و غیرکارشناسی رسانه ملی۸- تداوم قطببندی با اردوکشی خیابانی سازمانیافته ۹- تداوم احکام اخراج، زندان و تعلیق دانشجویان، معلمان و کارگران ۱۰- پافشاری بر سیاست خارجی بحران آفرین و جنگ با تداوم جنگ فرسایشی و تعلیق در ارکان نظام اجتماعیسالها پیش هنگام خدمت در بنیاد ملی نخبگان، در یکی از جلسات مدیران ستادی و استانی بنیاد، یکی از مدیران دعوت شده از حوزه امنیت و اطلاعات در سخنرانی خود روایت یکی از پروژههای نفوذ یک استاد ایرانی رده بالا را تشریح کرد. در پایان سخن از او پرسیده شد علت این که استادی با درجه بالای منزلت علمی، اقتصادی و اجتماعی به کشور خود خیانت میکند را بهعنوان یک مدیر حوزه امنیتی، در چه چیز میداند؟او پاسخ داد: در ضعف هویت ملی!جالب است که بدانیم هویت ملی در خلأ ایجاد نمیشود ( و حتما آن مدیر امنیتی هم میداند ) و وابسته به متغیرهای دیگری مانند سرمایههای چندگانه است که در طول زمان در یک جامعه انباشت یا تخریب میشوند. وقتی از سرمایه حرف میزنم، مرادم صرفاً سرمایه اقتصادی و منابع مالی نیست، بلکه شبکهای از داراییهای ملموس و ناملموس است که به فرد احساس تعلق و امنیت میدهد. بیایید مواردی را با هم مرور کنیم:۱- سرمایه اجتماعی نسبت مستقیم با اعتماد عمومی به حاکمیت و نهادها، و اعتماد متقابل شهروندان به یکدیگر دارد. وقتی احکام تعلیق و اخراج اساتید و دانشجویان صادر میشود (مورد ۹) یا قطببندیهای کاذب در جامعه تشدید میگردد (مورد ۸)، این سرمایه نابود شده و فرد در سرزمین خودش احساس بیپناهی و بیگانگی میکند.۲- سرمایه اقتصادی که مستقیم با بحران بقا و شوکهایی مانند گرانی بنزین (مورد ۱) گره خورده است. فقر فزاینده و شدید و دغدغه تامین نیازهای اولیه( مورد ۲)، مجالی برای اندیشیدن به مفاهیم کلانی چون ملیت و همبستگی باقی نمیگذارد.۳- سرمایه نمادین و فرهنگی عبارتست از منزلت، احترام و کرامتی که یک فرد در جامعه خود حس میکند. وقتی رسانه ملی به برنامههای سخیف روی میآورد (مورد ۷)، یا به جای مرهم گذاشتن بر زخمهای جامعه، به سوگهای اجتماعی بیاحترامی و توهین میشود (مورد ۴)، احساس افتخار فرهنگی و کرامت انسانی افراد به شدت آسیب میبیند.در برابر این ماشین تخریب اما، استراتژی بقای جامعه مدنی تنها در بازآفرینی سرمایهها از پایین نهفته است. در نبود چتر حمایتی نهادها، ترمیم سرمایه اجتماعی نیازمند توسعه شبکههای همیاری خرد، محلهمحور و صنفی برای حمایت از آسیبدیدگان است تا ضربهگیر شوکهای اقتصادی و روانی باشند. همزمان، جامعه باید با پاسداشت آگاهانه گروههای مرجع و بازگرداندن منزلت سلبشده به کنشگران مستقل، مرجعیت اخلاقی و سرمایه نمادین خود را حفظ کند. تمرین مدارای درونگروهی و مستندسازی حافظه تاریخی نیز کمک میکند تا خشمهای انباشته، به جای خودویرانگری، به آگاهی و همبستگی مدنی بدل شوند.تا زمانی که سیستم با پافشاری بر سیاستهای قهرآمیز و تکرار خطاهای دهگانه فوق، به طور مستمر در حال تخریب سرمایههای اجتماعی، اقتصادی و نمادین شهروندان است، در واقع تیشه به ریشه هویت ملی میزند. در چنین زمینی که از سرمایه تهی شده، تابآوری عمومی در برابر محرکهای جدید به صفر میرسد و به سوی تابآوری سیاه میرود. در این شرایط، پدیدههایی چون مهاجرتهای انبوه، بیتفاوتی مدنی، خشمهای انفجاری و حتی در مواردی تقابل با منافع ملی، دیگر صرفاً یک پدیده و ناهنجاری فردی نیستند، بلکه پیامد و برونداد یک فروپاشی ساختاری قلمداد میشوند. در چنین بستر شکنندهای، آزمودن دوبارهی آستانه تحمل جامعه، خطایی است که دیگر فرصتی برای جبران باقی نخواهد گذاشت.منبع: کانال تلگرام نگارنده@Kaleme
🔴 «سبد معیشت» ۹۰ میلیون تومان شد/ دستمزد برای ده روز ماه هم کفاف نمیدهد!امروز یک خانواده کارگری باید ماهی ۹۰ میلیون درآمد داشته باشد تا بتواند سر پا بایستد و از پس خرج و مخارج زندگی بربیاید اما اکثریت طبقهی کارگر و مزدبگیر حتی نصف این رقم هم درآمد ماهانه ندارند.به گزارش خبرنگار ایلنا، دادههای تورمی تیرماه، مرزهای سابق را پشت سر گذاشته است و به نقطه هشدار رسیده است؛ «مردم»، عامهی مردم و به خصوص کارگران و بازنشستگانی که درآمدشان در حدود دستمزد مصوب شورایعالی کار است، در خرید سادهترین نیازهای زندگی با مشکلات جدی مواجهاند؛ مسکن، آموزش کیفی و درمان مناسب، مدتهاست ازدسترس خارج شده است؛ حالا حتی خوراکیها هم قابل دستیابی نیستند؛ هزینهی سبد خوراکیهای یک خانواده متوسط بسیار بالاتر از سقف درآمد خانوادههای کارگریست و این نابرابری، یک درد بزرگ است.متن کامل این گزارش را در سایت ایلنا بخوانید.@Kaleme
🔴 حمله پهپادی به دفتر نخستوزیر اقلیم کردستانمسرور بارزانی انگشت اتهام را به سمت ایران گرفتمسرور بارزانی در شبکه ایکس نوشت: بر اساس اطلاعات و تحقیقات انجامشده توسط اداره مبارزه با تروریسم اقلیم کردستان، تأیید شده است که دفتر شخصی من و محل اقامت رئیس آژانس پاراستین، امروز هدف حملات پهپادی ایران قرار گرفته است.او افزود که من این حملات بیملاحظه و غیرقابلقبول را به شدیدترین شکل ممکن محکوم میکنم و تأکید دارم که چنین اقداماتی تشدیدی خطرناک در تنشهای منطقه و تهدیدی مستقیم علیه امنیت و ثبات منطقه به شمار میرود. با این حال، این حملات مانع از ادامه انجام وظایف ما و تلاش برای حفاظت از شهروندانمان نخواهد شد.@Kaleme
🔴 بیانیۀ حزب مجمع ایثارگران دربارهٔ ضرورت اصلاح اقتصاد سیاسی کشور و پاسداری از کرامت معیشتی مردمبسمالله الرحمن الرحیمایران امروز در یکی از حساسترین و سرنوشتسازترین مقاطع تاریخ معاصر خود قرار دارد. انباشت مشکلات اقتصادی، کاهش مستمر رفاه عمومی، افزایش نابرابریها، گسترش نااطمینانی نسبت به آینده، تشدید مهاجرت نیروهای متخصص، فرسایش سرمایۀ اجتماعی و تضعیف اعتماد عمومی، زنگ هشداری جدی برای آیندۀ کشور است. در چنین شرایطی، مسئولیت همۀ نیروهای سیاسی و اجتماعی ایجاب میکند که با نگاهی واقعبینانه، مسئولانه و آیندهنگر، دربارۀ ریشههای مشکلات و راههای برونرفت از وضعیت موجود سخن بگویند…ادامه بیانیه@Kaleme
🔴 متن کامل طرح «مقابله با نفوذ»؛ از محدودیت رسانه و دانشگاه تا حبس ۳۰ سالهتحکیم ملت: طرح نمایندگان مجلس با عنوان «مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی و دولتها یا نهادهای بیگانه» که کلیات آن به تصویب رسیده دامنهای گسترده از فعالیتهای مدنی، رسانهای، علمی و فرهنگی را هدف گرفته است. بر اساس مواد این طرح، مصاحبه با برخی رسانههای خارجی، ارسال اطلاعات، همکاری علمی، دریافت بورسیه، فعالیت سازمانهای مردمنهاد و حتی تولید فیلم، تئاتر و آثار فرهنگی در شرایطی میتواند با مجازات کیفری روبهرو شود.در برخی مواد، مجازاتهایی از حبس درجه شش تا حبس درجه یک و ۳۰ سال زندان، انحلال تشکلها، محرومیتهای دائمی و مصادره اموال پیشبینی شده است. استفاده از مفاهیم مبهمی مانند «مخدوش کردن اعتماد مردم»، «فرهنگ ناسازگار» و «رسانه معاند» نیز نگرانیها درباره امکان تفسیر گسترده و امنیتی از این مقررات را افزایش داده است.متن کامل را اینجا ببینیدمنبع: تحکیم ملت@Kaleme
🔴 وال استریت ژورنال: عملیات زمینی در کویت یکی از گزینه های احتمالی ایران برای گسترش دامنه جنگوالاستریت ژورنال بر اساس دادههای ارزیابیشده توسط سرویسهای اطلاعاتی کشورهای عربی گزارش داده که رهبران نظامی ایران طرحهای پیشگیرانهای جهت افزایش هزینه برای آمریکا تدوین کردهاند. در میان سناریوها و گزینههای مطرحشده سپاه پاسداران (ایجاد اختلال در کابلهای اینترنت زیردریا، تحریک نارضایتیهای سیاسی در کشورهای منطقه و گسترش نبرد به بستر دریای سرخ)، اجرای عملیات زمینی در کویت نیز بهعنوان یکی از گزینههای محتمل برای پاسخ در صورت بروز مواجهه کلان ذکر شده است.بر اساس گزارشها، ایران ظرفیتها و پایگاههای عملیاتی خود را برای پاسخ چندلایه (حملات پهپادی و موشکی به تأسیسات و پایگاههای مرتبط با آمریکا در منطقه) بازسازی و آماده نگه داشته و نشان داده است که آمادگی تقابل طولانیمدت را دارد. این نشریه با تحلیل تغییرات مدیریتی و انتصابات اخیر در نهادهای عالی امنیتینظامی ایران گزارش داد که این انتصابات، نشاندهنده اتخاذ موضع سختگیرانهتر تهران و آمادگی برای مواجهه در برابر فشارهای آمریکا و اسرائیل است. @Kaleme
