رویدادها ۲۱ مرداد ۱۲ اوت۱۲۹۶ - دستگیری سران کمیته مجازات و انحلال آن، این کمیته، پس از شکست مشروطيت…
انتشار: 2026/08/11 09:36 UTCدریافت: 2026/08/14 22:07 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/14 22:07 UTC
رویدادها ۲۱ مرداد ۱۲ اوت۱۲۹۶ - دستگیری سران کمیته مجازات و انحلال آن، این کمیته، پس از شکست مشروطيت به سبب خيانت و بیكفايتی وزرا، به مقابله با عناصر خائن، وطنفروش و نالايق پرداخت. عنصر اجرایی اين كميته كريم دواتگر بود كه ساليان قبل، مامور ترور شيخ فضلاللَّه نوری گرديد و موفق نشد. پس از مدتی بين اعضای شورا اختلاف روی داد و شورا از بيم افشای اسرار، دواتگر را كشت. پس از اين حادثه، و ورود افراد جدید اختلافاتی بين اعضا بروز كرد. ضعف مالی نيز سبب شد گروه به باجخواهی از ثروتمندان رو كند. اين گروه، هراسی بزرگ در دلِ دولتيان افكند، اين کمیته در اواخر كار، بهدليل تكروی در از ميان برداشتن مخالفان خود، دچار چنددستگی گرديد و در نهايت، اعضای كميته دستگير، برخی اعدام و بعضی تبعيد شدند.۱۳۱۳ - تغییر نام شهر ترشیز به کاشمر۱۳۹۱ - زلزله آذربایجان در ورزقان و اهر و هریس۱۲ اوت۱۲۸۱ - تهاجم دریایی قوبلایخان به ژاپن بر اثر توفان دریایی با نابودی ناوگان مهاجم به شکست انجامید.۱۸۹۸ - آمریکا و اسپانیا، با امضای یک معاهدۀ صلح، بهجنگ بین همدیگر پایان دادند.۱۸۹۸ - آمریکا رسماً جزایر هاوایی را ضمیمۀ خاک خود نمود. ۲ سال بعد جزایر هاوایی، جزئی از قلمرو آمریکا شدند.۱۹۶۲ - پاول پوپوويچ، دانشمندان شوروی فضانورد اين كشور را كه يك افسر نیروی هوایی بود با سفينه وستوك ـ ۴ در مدار زمين قرار دادند. وی ششمین فضانوردی بود که در مدار زمین قرار گرفت.۱۹۶۹ - پرتاب اولين ماهواره جهان به نام "اكو" توسط ايالات متحده امريكا۱۹۷۶ - قتل عام فلسطینیان اردوگاه تلّ زَعْتَر در لبنان توسط فالانژهای لبنان و همکاری ارتش سوریه۱۹۸۱ - شرکت آیبیام نخستین کامپیوتر شخصی خود را که سیستم عامل اِم اِس داس (PC – DOS) مایکروسافت در آن به کار رفته بود، ارائه داد.زادروزها۱۳۰۵ - منوچهر جهانبگلو، موسیقیدان، نویسنده حوزه موسیقی و نوازنده سنتور۱۳۴۷ - سيامك گلشيری، نویسنده۱۲ اوت۱۸۴۴ - محمد احمد المهدی، رهبر مذهبی طریقت سامانیه که که مدعی بود مَهدی موعود است. شورشی را با موفقیت علیه حکومت بریتانیا در سودان رهبری کرد. نیروهایش در تاریخ ۲۶ ژانویۀ ۱۸۸۵م موفق شدند که خارطوم را بهتصرف خود درآورده و ژنرال چارلز جرج گوردون، حاکم بریتانیایی سودان را بهقتل برسانند. در تبلیغات انگلیسی، از محمد المهدی با عنوان «مُلای دیوانه» یاد میشد. او بر اثر ابتلا بهبیماری تیفوس درگذشت.۱۸۸۷ - اروین شرودینگر، فیزیکدان اتریشی، برنده جایزه نوبل۱۹۳۰ - جرج سوروس، تاجر، و فعال سیاسی آمریکایی، رئیس هیات مدیره بنیاد سوروس و موسسه جامعه بازدرگذشتها۱۲۷۵ - میرزا رضا کرمانی، قاتل ناصرالدین شاه که در این روز اعدام شد.۱۳۴۰ - شهناز رشدیه معروف به شهناز آزاد، روزنامهنگار و یکی از پیشگامان جنبش زنان در ایران و سردبیر نامه بانوان۱۳۷۰ - نیره میرفخرایی، نویسنده، شاعر، مترجم و روزنامهنگار. وی نخستین زن ایرانی برنده جایزه یونسکو بود.۱۳۷۹ - روبیک منصوری، صداگذار فیلم۱۳۹۳ - جواد هیئت، روزنامهنگار، جراح، نویسنده و موسس مجله وارلیق۱۲ اوت۱۸۴۸ - جورج استیفنسون، مخترع لکوموتیو و پدیده آورنده راه آهن۱۹۵۵ - توماس مان، نویسنده و منتقد آلمانی، برنده جایزه نوبل۱۹۶۴ - یان فلمینگ، جاسوس، روزنامهنگار و نویسنده انگلیسی۱۹۷۷ - غفوروف باباجان، تاریخدان، سیاستمدار و خاورشناس مشهور تاجیکستانمناسبتهاروز جهانی جوانانروز جهانی دریای خزر
پستهای تلگرام — ایران پدیا
رویدادها ۲۴ مرداد ۱۵ اوت۱۳۲۴ - آغاز قیام افسران حزب توده ایران در خراسان که در ۲۹ مرداد به شکست انجامید.۱۳۵۹ - اعدام يوسف خوشكيش، مديركل بانك مركزی به اتهام مفسد فیالارض، در اعلامیهی منتشر شده رسمی خبر از اعدام سه تن ديگر همزمان با خوشكيش داده شده بود كه عبارت بودند از: هوشنگ اميرافشارنيا رئيس اسبق زندان اوين، احسان شهبازی و قدرت جمشيدی۱۳۶۲ - آغاز نخستین مجلس خبرگان رهبری با پیام خمینی۱۳۷۰ - تظاهرات ۳۰هزار نفری مردم زنجان۱۳۸۲ - دولت آمریکا نام شورای ملی مقاومت را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داد.۱۵ اوت۶۳۶ - آغاز جنگ یرموک بین امپراتوری بیزانس و خلافت راشدین۷۱۸ - پایان محاصره دوم قسطنطنیه، جایی که ناوگان مسلمانان متشکل از ۱۸۰۰ کشتی توسط نیروی دریایی بیزانس با استفاده از آتش یونان شکست خوردند.۱۲۸۱ - ناوگان قوبیلایخان، هنگام حمله به ژاپن توسط یک توفان دریایی سهمگین نابود شد.۱۷۹۵ - مجلس ملی فرانسه نظام پولی «فرانک» را به وجود آورد كه از ۱۵ آگوست قدرت اجرايی يافت.۱۹۱۴ - افتتاح رسمی كانال پاناما و اتصال اقيانوس آرام و اطلس۱۹۴۷ - استقلال کشور پاکستان از بریتانیا۱۹۴۷ - روز استقلال هند از استعمار انگلیس۱۹۷۱ - اعلام استقلال بحرین۱۹۷۵ - كودتا در بنگلادش و قتل مجيبالرحمن بنيانگذار استقلال و رئيسجمهور آن كشور۱۹۸۴ - پکک (حزب کارگران کردستان) با حمله بهمواضع پلیس ترکیه، رسماً اقدامات مسلحانه و عملیات چریکی خود را علیه این کشور آغاز کرد.۲۰۰۵ - با امضای پیمان مصالحه بین دولت اندونزی و جداییطلبان ناحیۀ آچه، ۲۸ سال جنگ در این منطقه بهپایان رسید.زادروزها۴۹۹ -"خاقانی شروانی" شاعر بزرگ ايرانی۱۲۵۰ - ابراهیم حکیمی، از کارگزاران حکومت پهلوی۱۳۳۶ - کاظم کاظمی، عضو سپاه پاسداران و معاون سابق وزیر اطلاعات و از بنیانگذاران وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی۱۵ اوت۱۷۶۹ - ناپلئون بناپارت، سردار و امپراتور فرانسه۱۷۷۱ - والتر اسکات، نویسنده. شاعر و نمایشنامهنویس اسکاتلندی۱۸۷۲ - سری آئروبیندو، گورو، شاعر و فیلسوف هندیدرگذشتها۱۳۱۵ - محمدحسین نائینی، صاحب کتاب تنبیهالامه و تنزیهالمله که نقش موثری در تثبیت نظری انقلاب مشروطه داشت.۱۳۸۶ - بهار غلامحسینی (الهه)، خواننده اهل ایران۱۳۹۱ - منوچهر وصالشیرازی، پدر آنالیز ایران۱۵ اوت۱۹۶۷ - رنه ماگریت، نقاش بلژیکی۱۹۷۵ - شیخ مجیبالرحمن، از سیاستمداران بنگلادشی و رهبر و بنیانگذار کشور بنگلادش و خواهان برپایی دموکراسیِ پارلمانی سوسیالیستیمناسبتهاروز جهانی پرستار نوزاد
سهیلا ضیاء رضایی، متولد ۱۳۴۲ درگذشت ۱۳۹۹، عضو شورای مرکزی سازمان مجاهدین خلق ایران سهیلا ضیاء از مسئولان و گویندگان سیمای آزادی در سختترین شرایط جنگی و محاصره و حملات ۶ و ۷مرداد و ۱۹فروردین به قرارگاه اشرف در عراق بود و در آذر ۱۳۹۰ با بیماران و مجروحان بهرغم میل خودش به خارج اعزام شد. او در آخرین همیاری در آذر ۹۸ یکی از مجریان برنامه در سیمای آزادی، تلویزیون ملی ایران بود.سهیلا ضیاء رضایی، سرانجام در بیمارستانی در لندن پس از ۱۲سال جنگ با بیماری درگذشت.خانم مریم رجوی او را قهرمان سرسخت انواع نبردها بهویژه ۱۲سال جنگ و صلابت و پایداری با بیماری توصیف کرد.@iranpediawiki
رویدادها ۲۳ مرداد ۱۴ اوت۱۳۵۰ - اعلام استقلال بحرین از ایران۱۳۵۷ - اعتصابات، تظاهرات و راهپيمایی برضد سلطنت محمدرضا شاه، شدت پیدا کرد.۱۳۵۷ - اعلامیهای با امضای «دانشجویان مسلمان مبارز دانشگاه تبریز» درباره درگیری مأموران گارد دانشگاه با دانشجویان در روز ۱۳۵۷/۲/۱۸ که به شهادت عدهای از دانشجویان منجر گردید منتشر شد.۱۳۵۸ - آغاز جنگ پاوه۱۳۶۴ - عملیات محدود عاشورای ۱ در منطقه تکاب در شمال کردستان توسط سپاه پاسداران۱۳۶۹ - ارسال ششمین نامه "صدام حسین" به "هاشمی رفسنجانی" پس از قبول قطعنامه ۵۹۸ (نوشیدن جام زهر) توسط ایران و پذیرش كامل و بدون قید و شرط مفاد قرارداد ۱۹۷۵م الجزایر۱۳۷۸ - انتصاب سيدمحمود هاشمی شاهرودی، به رياست قوه قضاييه با حكم خامنهای۱۴ اوت۱۵۹۲ - جان دیویس اولین کسی بود که جزایر فالکلند را کشف کرد.۱۹۴۱ - جنگ جهانی دوم: وینستون چرچیل و فرانکلین روزولت، منشور آتلانتیک را امضا کردند.۱۹۴۵ - جنگ جهانی دوم: ژاپن در برابر نیروهای متفقین تسلیم شد. مصادف است با پايان جنگ جهانی دوم در همه جبههها۱۹۴۷ - جدایی پاکستان از هند با طراحی لوئیس مونتباتن فرماندار کل بریتانیایی هند۱۹۶۳ - افتتاح تونل «مون بلان» بين ايتاليا و فرانسه۱۹۷۴ - دومین حمله ترکیه به قبرس و تصرف ۴۰درصد از خاک آن کشور۱۹۹۴ - ایلیچ رامیرز سانچز، مشهور بهکارلوس و شغال، انقلابی چپگرا، توسط محافظان شخصیاش بهمأموران فرانسوی تسلیم شد.۲۰۱۳ - تاسیس پیامرسان تلگرام۲۰۱۵ - پس از ۵۴ سال تعطیلی، سفارت ایالات متحده در هاوانا، کوبا بازگشایی شد.زادروزها۱۳۰۲ - هادی شفائیه، عکاس پیشکسوت، طراح و پایهگذار رشته عکاسی در دانشگاههای ایران۱۳۰۴ - عباس کیمنش معروف به مشفق کاشانی، شاعر۱۳۲۳ - علی حاتمی، کارگردان، فیلمنامهنویس و تهیهکننده۱۳۲۵ - مرتضی عیان، نوازنده تنبک۱۴ اوت۱۸۸۸ - ریچارد لاجی بیزد، مخترع اسکاتلندی تلویزیون و اولین پخشکننده برنامه رنگی از تلویزیوندرگذشتها۱۳۳۷ - حسینعلی وزیریتبار، آهنگساز و نوازنده۱۳۷۶ - ناصر فرهنگفر، نوازنده تنبک۱۳۹۹ - سهیلا ضیا رضایی، عضو سازمان مجاهدین خلق ایران و از مجریان سیمای آزادی تلویزیون ملی ایران۱۴ اوت۱۹۵۶ - برتولت برشت، شاعر، نمایشنامهنویس و کارگردان آلمانی۱۹۵۸ - فردریک ژولیو کوری، فیزیکدان و شیمی دان فرانسوی ، برنده جایزه نوبل۱۹۸۸ - انزو فراری، بنیانگذار فراری، ایتالیایی ۲۰۱۸ - ادوارد اوسپنسکی، نویسنده روسی سرشناس در حوزه ادبیات کودک
غلامرضا خوشرو کوران کردیه، معروف به خفاش شب که در قتلهای برنامهریزی شده ماموران جمهوری اسلامی بهعنوان پوشش استفاده شد. @iranpediawiki
رویدادها ۲۲ مرداد ۱۳ اوت۱۲۹۴ - قیام دلیران تنگستان علیه قوای انگلیسی۱۳۳۲ - عزل محرمانه دکتر محمد مصدق از نخستوزیری توسط محمدرضا شاه پهلوی۱۳۵۱ - سرتیپ سعید طاهری رئیس کل زندانهای شهربانی بامداد امروز در نزدیک منزل خود واقع در تهرانپارس به ضرب چند گلوله به قتل رسید.۱۳۵۷ - اعلام حکومت نظامی در اصفهان و گسترش تظاهرات در بیشتر شهرها۱۳۵۷ - انفجار بمب در رستوران خوانسالار، محل خوشگذرانی آمریکاییها در تهران۱۳۵۷ - تظاهرات و درگیری مردم با مأموران حکومت پهلوی در شهرهای مختلف ایران۱۳۵۸ - هجوم نیروهای حزباللهی به ستاد مرکزی سازمان مجاهدین۱۳ اوت۹۴ - ارتش چين كار تصرف منطقه دره رود «تاريمTarim» و نواحی اطراف آن را تكميل كرد. (آسيای ميانه) و با ايران همسايه ديوار به ديوار شد. مرزهای شمال غربی چين اينك پس از گذشت اين همه سال همان است كه ۹۴ ميلادی تعيين شده بود.۱۵۲۱ - تنچوتیتلان، (مکزیکوسیتی امروزی) پایتخت آزتکها، توسط هرمن کورتس اسپانیایی سقوط کرد.۱۷۹۲ - لوئی شانزدهم، پادشاه فرانسه توسط دادگاه ملی دستگیر شد و دشمن مردم اعلام شد.۱۸۸۹ - ثبت اختراع ایالات متحده با شماره ۴۰۸۷۰۹ به ویلیام گری از هارتفورد، کانکتیکات برای تلفنهای سکهای اعطا شد.۱۹۰۵ - نروژیها به پایان دادن به اتحادیه با سوئد رای دادند.۱۹۱۳ - فولاد ضد زنگ توسط هری بریرلی در انگلستان تولید شد.۱۹۱۸ - زنان توانستند برای اولینبار در سپاه تفنگداران دریایی ایالات متحده ثبت نام کنند.۱۹۲۳ - ژنرال مصطفی كمالپاشا (آتاتورک)، به سمت نخستین رئیسجمهوری تركیه انتخاب شد.۱۹۶۰ - جمهوری آفریقای مرکزی استقلال خود را از فرانسه اعلام کرد.۱۹۶۰ - برقراری اولین تماس تلفنی ماهوارهای به کمک بالون ماهوارهای Echo 1۱۹۶۱ - آغاز ساخت دیوار برلین و تقسیم پایتخت آن به دو قسمت غربی و شرقی۱۹۶۶ - آغاز انقلاب فرهنگی در رژيم كمونيستی چين به رهبری مائو تسه تونگ۲۰۲۰ - روابط اسرائیل و امارات متحده عربی به طور رسمی برقرار شد.زادروزها۱۳۴۷ - سيامك گلشيری، نویسنده۱۳ اوت۱۵۶۷ - ساموئل دو شامپلن، سرباز، کاوشگر، نقشهکش، طراح، دیپلمات، دریانورد، وقایعنویس، نژادشناس و گیتانگار (جغرافیا، زمیننگاری) فرانسوی و پدر فرانسۀ نُو و بنیادگذار شهر کبک۱۷۸۶ - میشل اوژن شورول، شیمیدان فرانسوی که بر روی اسید چرب کار کرد و یافتههای او کاربرد گستردهای در زمینههای هنر و صنعت یافت. اعتبار کشف اسید مارگاریک نیز از آنِ اوست. همچنین او طراح نوعی صابون با چربی حیوانی و نمک بود.۱۸۹۹ - آلفرد هیچکاک؛ کارگردان بریتانیایی که فعالیت عمدهاش آمریکا بود. او بیشتر در زمینۀ فیلمهای معمایی و دلهرهآور فعالیت داشت.۱۹۱۳ - اسقف ماکاریوس سوم، رهبر مسیحیان قبرس۱۹۲۶ - فیدل کاسترو، رئیسجمهور سابق کوبادرگذشتها۱۳۶۳ - حبیب نفیسی، بنیانگذار دانشگاه صنعتی امیرکبیر۱۳۷۶ - غلامرضا خوشرو کوران کردیه، معروف به خفاش شب که با طراحی یک مامور بهعنوان همدست، سوژههای مورد نظر جمهوری اسلامی را در قالبی عادی حذف میکرد.۱۳۸۰ - محمدعلی گلشن ابراهيمی، گردآورنده آثار صوتی ايرانی۱۳۸۸ - شعبان سوری، عضو سازمان مجاهدین خلق ایران، وی در جریان حمله ۶ و ۷ مرداد ۱۳۸۸ توسط نیروهای عراقی مجروح شده بود.۱۳۹۹ - سهراب محمدی، مشهور به سهراب بخشی، موسیقیدان، آهنگساز، خواننده و نوازنده دو تار،او آخرین بازمانده بخشیهای خودبند کرمانج شمال خراسان بود.۱۴۰۲ - محمد اسماعیلی، موسیقیدان و نوازنده تنبک۱۳ اوت۱۸۲۶ - رنه لاینک، پزشک فرانسوی، مخترع گوشی پزشکی۱۸۶۳ - اوژن دولاکروا، نقاش فرانسوی۱۸۷۲ - کارل لیبکنشت، شخصیت برجسته در جنبش کارگری آلمان، یکی از بنیانگذاران حزب کمونیست آلمان، بنیانگذار جنبش جوانان کمونیستی۱۹۱۰ - فلورانس نایتینگل، پرستار و ریاضیدان و آماردان بزرگ انگلیسی و بنیانگذار حرفه پرستاری مدرن۱۹۱۷ - ادوارد بوخنر، شیمیدان آلمانی، برنده جایزه نوبل۱۹۴۶ - اچ جی ولز، داستاننویس، مورخ سوسیالیست و منتقد انگلیسی۱۹۵۲ - ویلهلم آلبرت هوزنفلد، معلم مدرسه و افسر ارتش آلمان که در پایان جنگ جهانی دوم درجۀ هاوپتمن (کاپیتان) داشت، به مخفیکردن و نجات چندین نفر از مردم لهستان، از جمله یهودیان، در هنگام اشغال لهستان توسط نازیها کمک کرد و به ولادیسلاو اشپیلمن، پیانیست و آهنگساز یهودی کمک کرد تا در ویرانههای ورشو در ماههای آخر سال ۱۹۴۴م زنده بماند. در اکتبر ۲۰۰۷م، هوزنفلد پس از مرگ توسط رئیسجمهور لهستان لخ کاچینسکی، با نشان صلیب فرماندهی نشان پولونیا رستیتوا تجلیل شد.۱۹۷۱ - والتر اوون بنتلی، مؤسس شرکت بنتلی۱۹۸۴ - تیگران وارتانویچ پتروسیان، استاد بزرگ شطرنج ارمنی اهل شوروی و قهرمان شطرنج جهان۲۰۱۶ - پراموک سوامی ماهاراج، رهبر هندوهای هندمناسبتهاروز جهانی چپدستها
میرزا رضا کرمانی، (متولد ۱۲۲۶ خورشیدی کرمان – ۲۱ مرداد ۱۲۷۵ خورشیدی تهران) از شاگردان سید جمالالدین اسدآبادی بود که تصمیم گرفت با کشتن ناصرالدین شاه به ظلم و ستم دربار قاجار پایان دهد. او ناصرالدین شاه را عامل ویرانی، عقبافتادگی و فقر و فلاکت ایران میدانست. پیش از مرگ هنگامی که از #میرزا_رضای_کرمانی پرسیدند به چه دلیل #شاه را کشتی پاسخ داد: در کشورم این همه ظلم و جور و فساد میدیدم، با خودم گفتم اگر شاه خبر ندارد که وای به حال مملکتی که شاه آن ایشان باشد و اگر شاه خبر دارد پس باید ایران را از دست او رها کرد و من از این اقدام خرسندم.هنگامی که به میرزا رضا کرمانی گفتند الان سیدجمالالدین اسدآبادی در ترکیه نشسته و به ریش تو میخندد، در پاسخ گفت: حکما ریش ما خندهدار است که او به آن میخندد! میرزا رضا کرمانی تا لحظهی مرگ از کار خود اظهار پشیمانی نکرد و عمل خود را عملی میهنپرستانه میدانست.🔹بیشتر بخوانید:👇bit.ly/2PIpxyc @iranpediawiki