تاریخچه کلوچه فومنکیوان پندی/ کلوچه فومن ،این شیرینی سنتی بعنوان یکی از سوغات و نمادهای اصلی دیار ف…
انتشار: 2026/07/20 06:33 UTC
تاریخچه کلوچه فومنکیوان پندی/ کلوچه فومن ،این شیرینی سنتی بعنوان یکی از سوغات و نمادهای اصلی دیار فومن شناخته می شود و با طعم اصیل خود، بخشی از هویت و فرهنگ گیلانیهاست. کلوچه مزبور ماحصل سیر تحول «قند کلوچه» و «نان قندی» قدیم است که با تغییراتی به شکل امروزی خود درآمده وامروزه بعنوان یکی از کلوچه های معروف ایران شناخته می شود. این کلوچه خوشمزه و بومی، مواد اصلی آن را :آرد، تخم مرغ، شکر، روغن حیوانی، دارچین، مغز گردو، جوز و مغز هل تشکیل میدهدو به وسیله مهر مانندی منقوش و سپس درون کوره پخت قرار میگیرد تا پخته شود و در یک بسته بندی به مسافران و گردشگران عرضه گردد.اما در رابطه با تاریخ پیدایش وبانی آن ، نظرات متعددی ارایه شده است. برخی پخت آنرا به شماری از بانوان فومنی اواخر قاجار یا اوایل پهلوی نسبت می دهند که بصورت خانگی به تهیه و فروش آن مبادرت می کردند. قول دیگر اینکه، شخصی به نام مرحوم باقر زُهری بی نظیر فومنی از قنادان سابق شهر در عصر پهلوی اول ، آنرا بنیان نهاده است. اما واقعیت این است که ؛ پخت آن به عصر پهلوی اول باز می گردد.در آن زمان پدر مرحوم حضرت آیت الله محمد تقی بهجت فومنی(ره)، یعنی مرحوم کربلایی میرزامحمود حوالی سال ۱۳۱۰ خورشیدی برای دیدار فرزندش به حوزه علمیه کربلا می رود که در این سفر ، پخت آنرا در آنجا نزد برادر نانوایش مرحوم میرزاعلی اکبر فرا می گیرد و بعد از آمدن به زادگاهش ، حوالی سال ۱۳۱۴ در کنار پخت نان سنگک ، به پخت این نوع کلوچه نیز اقدام می نماید و سپس به ترویج آن پرداخته و حتی این پیشه رابه پسرمرحومش میرزا مهدی (عطایی)بهجت و شاگردانش مرحومان: محمد علی و رجب رجبیون، یدالله خبازیان، حاج مهدی پورعلی، محسن نانواباشی اصفهانی, هادی دخت علیزاده می آموزد و ایشان هم بعد از مستقل شدن، به پخت و فروش آن درسطحی وسیع تر اقدام میکنند.گفته می شود؛ اوج رواج و مصرف این محصول را دراوایل دهه پنجاه خورشیدی در دوره شهرداری مرحوم نصرت الله فرهی می توان دانست. این شهردار فعال و خوش ذوق و سلیقه در یک اقدام تبلیغاتی به شهرت آن پرداخت، بطوریکه در زمان بازی های آسیایی تهران (شهریور ۱۳۵۳) با در اختیار نهادن آرد و کره محلی به مقدار زیاد ، از کلوچه پزان انگشت شمار فومن خواست، آنرا به تعداد زیاد پخت کنند تا در میان تماشاگران حاضر در استادیوم ورزشی آزادی تهران توزیع گرددکه بدین طریق این کلوچه به شهرت ملی و حتی بین المللی نیز دست یافت. این محصول در بیست و یکم دیماه سال ۱۴۰۰ در فهرست میراث فرهنگی ناملموس ایران به ثبت رسیده است.@guilan_ghadim


