🔹🔹بحران آب در ایران؛ بحران در شیوه فهم و حکمرانییادداشت- محبوبه رشیدی خانی آبادی- دانش آموخته حقو…
انتشار: 2026/08/03 04:32 UTCدریافت: 2026/08/06 01:12 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/06 01:12 UTC
🔹🔹بحران آب در ایران؛ بحران در شیوه فهم و حکمرانییادداشت- محبوبه رشیدی خانی آبادی- دانش آموخته حقوق بین الملل محیط زیست، پژوهشگر حکمرانی آب – بحران آب در ایران را نمیتوان فقط به کاهش بارندگی یا کمبود منابع آب نسبت داد. بخش مهمی از این بحران به شیوهای بازمیگردد که آب را مصرف می کنیم، درباره آن تصمیم میگیریم و آن را مدیریت میکنیم. به بیان سادهتر، پیش از آنکه فقط با کمبود آب روبهرو باشیم، با مشکل در نحوه نگاه کردن به مسئله آب مواجه هستیم.در سالهای گذشته، بیشتر راهکارها بر موضوعاتی مانند افزایش بهرهوری، اصلاح مصرف، ایجاد زیرساختها و انتقال آب متمرکز بوده است. این اقدامات در جای خود اهمیت دارند، اما تجربه نشان داده است که بهتنهایی نمیتوانند پاسخگوی پیچیدگی بحران آب باشند. زیرا آب فقط یک مسئله فنی یا مدیریتی نیست؛ بلکه با زندگی اجتماعی، اقتصاد، محیطزیست و آینده نسلهای بعد ارتباط دارد.به همین دلیل، تغییر افراد در جایگاههای مدیریتی نیز بهتنهایی نمیتواند مشکل را حل کند. مسئله اصلی، چارچوبی است که تصمیمها در آن گرفته میشوند. حتی تصمیمهای کارشناسی، اگر در یک نظام نامناسب تصمیمگیری گرفته شوند، ممکن است همان مشکلات گذشته را دوباره ایجاد کنند. بنابراین پرسش اصلی این نیست که چه کسی تصمیم میگیرد، بلکه باید پرسید تصمیمها بر چه مبنایی و با چه نگاهی به آب گرفته میشوند.آب را نباید فقط یک منبع طبیعی دانست که میان بخشهای مختلف تقسیم میشود. آب بخشی از یک نظام بههمپیوسته است که کشاورزی، صنعت، محیطزیست، امنیت غذایی و توسعه را به یکدیگر مرتبط میکند.از این رو، آب در چارچوب حوضههای آبریز معنا پیدا میکند، نه در مرزهای اداری و سازمانی.با وجود این واقعیت، بسیاری از تصمیمها همچنان بر اساس تقسیم وظایف میان دستگاههای مختلف گرفته میشود. هر سازمان وظایف قانونی خود را انجام میدهد، اما نتیجه نهایی همیشه یک سیاست هماهنگ برای کل حوضه آبریز نیست. در چنین شرایطی، فاصلهای میان اختیار، مسئولیت و پاسخگویی ایجاد میشود و مشخص نیست مسئول پیامدهای تصمیمها دقیقاً چه نهاد یا شخصی است.از این منظر، بحران آب در ایران را باید بحران در حکمرانی آب نیز دانست. تا زمانی که آب تنها یک موضوع اداری میان دستگاهها دیده شود، تغییرات بیشتر به اصلاح ساختارها محدود میشود و منطق اصلی تصمیمگیری تغییر نمیکند.راهحل اساسی، حرکت از مدیریت پراکنده به سمت حکمرانی مبتنی بر حوضه آبریز است. زیرا طبیعت آب را در قالب حوضههای آبریز سازمان میدهد و نظام تصمیمگیری نیز باید این واقعیت را بپذیرد.حکمرانی حوضهای به معنای حذف نقش دولت یا کنار گذاشتن نهادهای موجود نیست؛ بلکه به معنای ایجاد هماهنگی بیشتر میان دولت، جامعه، بخش خصوصی، دانشگاهها و سایر ذینفعان است تا تصمیمها بر پایه همکاری، شفافیت و مسئولیتپذیری گرفته شوند.در این نگاه، مردم و ذینفعان محلی نیز نقش واقعیتری پیدا میکنند. مشارکت کشاورزان، جوامع محلی، صنعتگران و گروههای محیطزیستی زمانی مؤثر است که در تصمیمسازی اثر داشته باشد، نه اینکه فقط به حضور در جلسات محدود شود. زیرا مسئله آب تنها با ابزارهای فنی حل نمیشود.بدون اعتماد عمومی، عدالت در تصمیمگیری و شفافیت، حتی با بهترین راهکارهای فنی نیز نمیتوانند به نتیجه پایدار برسند.آینده آب در ایران بیش از آنکه به پیدا کردن یک متولی جدید وابسته باشد، به اصلاح شیوه حکمرانی و تصمیمگیری وابسته است. باید از نگاه پراکنده به آب فاصله گرفت و آن را بهعنوان یک نظام طبیعی ـ اجتماعی دید که نیازمند همکاری، دانش و مسئولیت مشترک است.مسئله اصلی امروز فقط کمبود آب نیست؛ بلکه نیاز به تغییر در شیوه فهم، طرح پرسش و تصمیمگیری درباره آب است.https://www.envnew.ir/?p=3564
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 2 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — خبر محیط زیستی
🔴 دایههای دلسوزتر از مادر! اگر پیگیر مطالب محیط زیستی باشید حتماً شنیدهاید که بسیاری از حیوانات میزان تولید مثل خود را با فراوانی منابع غذایی که در دسترس دارند تنظیم میکنند و چنانچه غذای کافی (پسماندها و یا غذارسانی توسط انسان) فراهم باشد و دشمن طبیعی…این مسخره بازی غذا دادن به گربه های و سگهای ولگرد کثیف ترین کار غیربهداشتی استیک عده آدم بی فرهنگ خیال می کنند ادای غذایی به حیوانات در بیاورند خیلی باکلاس میشوند
🔴 دایههای دلسوزتر از مادر!اگر پیگیر مطالب محیط زیستی باشید حتماً شنیدهاید که بسیاری از حیوانات میزان تولید مثل خود را با فراوانی منابع غذایی که در دسترس دارند تنظیم میکنند و چنانچه غذای کافی (پسماندها و یا غذارسانی توسط انسان) فراهم باشد و دشمن طبیعی هم نداشته باشند جمعیت آن ها از کنترل خارج میشود. عدم پذیرش همین نکتهی ساده و ابتدایی از سوی برخی از افراد ناآگاه و یا ذینفع، به افزایش بیش از حد جمعیت سگهای ولگرد در کشور منجر شده و سلامت جامعه و تنوع زیستی کشور را تهدید میکند.متاسفانه یکی از مسائلی که طی دهههای اخیر دامنگیر محیط زیست ایران شده این است که برخی افراد علاقهمند به حیوانات خانگی بهویژه سگ و گربه، خود را حامی حیوانات و گاه حتی فعال محیط زیست نامیدند و شروع به اظهارنظرهای غیر کارشناسانه و جنجالی و دخالت در مسائل مختلف و پیچیدهی محیط زیستی کردند و با این کار نه تنها گرهی از مشکلات موجود نگشودند بلکه با دیدگاههای احساسی و غیر علمی و البته با کمک گرفتن از اینترنت و استناد به مطالبی پراکنده و بیپایه برای تایید گفتهها یا کارهای نادرست خود، به مانعی بر سر راه دولت و کارشناسان محیط زیست برای حل ریشهای برخی از این مسائل از جمله بحران سگهای ولگرد در کشور بدل شدند. جالب اینجاست که بیشتر این افراد با نامهای مستعار و بدون عکس و هویت واقعی و گاه از کشوری دیگر و بدون آگاهی کافی از مسائل پیچیده و چند وجهی محیط زیست و حیات وحش ایران، در فضای مجازی فعالیت میکنند و گاه گستاخی در تعیین تکلیف برای کنشگران و کارشناسان محیط زیست را از حد میگذرانند و این تصور را تقویت میکنند که شاید آنها با مافیای جدیدی که در کسب و کار پر سود حیوانات خانگی و ولگرد فعالیت دارند در ارتباط هستند!بدیهیست تا زمانیکه دست از خودمحوری، سلطهگری و توهم همهچیزدانی برنداریم و هر کاری را به دست کاردان آن نسپاریم، اوضاع کشور در هیچ زمینهای بهبود نخواهد یافت.🖌 باقریانپینوشت:این مطلب در پاسخ به مخاطبانی خاص در گروهی دیگر که مدتهاست از غذارسانی به سگهای ولگرد حمایت کرده و دیگران را به دشمنی با حیوانات متهم میکنند نوشته و در آن گروه نیز بازنشر شده است.🍀 کانال محیط زیست برای همه@hezarmasjedwatch
تصاویر جدیدی از آلودگی نفتی سواحل قشم که توسط یک غواص ثبت شده است@fararunews
🔹عضو بخش جوان کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران در گفتوگو با میراثآریا عنوان کرد 🔷بیش از ۲ هزار سازه آبی تاریخی ایران در انتظار معرفی جهانی/ ظرفیت کمنظیر WHIS برای توسعه گردشگری میراث آب🔹عضو بخش جوان کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران با تشریح ظرفیتهای گسترده کشور در حوزه میراث آب و روند معرفی سازههای تاریخی در فهرست «سازههای تاریخی آبیاری جهان» (WHIS) گفت: بیش از ۲ هزار اثر تاریخی واجد ویژگیهای مرتبط با مدیریت و بهرهبرداری از آب در ایران شناسایی شده است، اما با توجه به امکان معرفی تنها چهار اثر در هر سال، شناسایی، مستندسازی و اولویتبندی این میراث ارزشمند برای حضور مؤثرتر در عرصه جهانی ضرورتی راهبردی است.www.chtn.ir/x4tsN@CHTNiran
🔴تازهترین تصاویر از آلودگی نفتی در سواحل جنوبی قشم @khabare_furieعاقبت جنگجالبه که سازمان محیط زیست ایدان ادعای غرامت هممیکندبیشتر نفت کش ها را ایران در طول جنگ زده است
🔴تازهترین تصاویر از آلودگی نفتی در سواحل جنوبی قشم@khabare_furie