بارها تاکید کردهام که در بیت مشهور حافظ رواق منظر چشم من «آستانه»ی توستآستانه درست است و آشیانه…
انتشار: 2026/08/03 01:08 UTCدریافت: 2026/08/15 02:35 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 02:35 UTC
بارها تاکید کردهام که در بیت مشهور حافظ رواق منظر چشم من «آستانه»ی توستآستانه درست است و آشیانه غلط است.عدهای به صرف فعل فرود آمدن در مصراع بعد میگویند حافظ مخاطب شعر را به پرنده تشبیه میکند و میگوید به آشیانه فرود بیا. توجیهی بسیار بسیار سست آن هم برای کلام خواجه. فعل فرود آمدن، برای انسانهای بزرگ به کار میرفته به منظورِ رعایت ادب. یعنی جایگاه شما والاتر از ماست و باید فرود بیایید تا پا به منزل ما بگذارید.اما کلمهی آستانه... به قسمت پایین در که هنگام ورود پا برآن میگذارند آستانه میگویند.حافظ میگوید رواق خانهی من یا رواقمنظر خانهی من که بالاترین نقطهی خانهی من است، برای تو حکمِ آستانهی درت را دارد. پس قدم رنجه کن و پایین بیا و به بالاترین جای خانهی من بنشین.حال به تصویر نگاه کنید که نسخهی هشتصد و یک هم این کلمه را «آستانه» ضبط کرده. یعنی قدیمیترین نسخهی اشعار حافظ در جهان که شاگرد و مرید حافظ مدونش کرده، آستانه ذکر شده و آشیانه، تنها یک ایراد در خوانش بوده. چون در قدیم رسم بوده که نقطهی حروف را نمیگذاشته اند و طبیعیست کاتبی به اشتباه «آستانه» را «آشیانه» خوانده باشد.
