«نظریه اطلاعات»جملهی زیر رو در نظر بگیرید:«هوا خیلی سرده، لطفاً پنجره رو ...» ذهن شما احتمالاً کلم…
انتشار: 2026/08/09 13:51 UTCدریافت: 2026/08/15 02:53 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 02:53 UTC
«نظریه اطلاعات»جملهی زیر رو در نظر بگیرید:«هوا خیلی سرده، لطفاً پنجره رو ...» ذهن شما احتمالاً کلمهی "ببند" رو پیشبینی کرد. گاهی هم ممکنه نتونیم به این راحتی کلمهی بعدی رو تو یه جمله حدس بزنیم، مثل جملهی زیر:«امروز حالم خوبه، میخوام ...» عملاً ممکنه نتونیم درست حدس بزنیم و این ختم میشه به غافلگیری؛ تفاوت بین غافلگیری و پیشبینیپذیری دقیقاً همون چیزیه که کلود شنون (Claude Shannon) هفت دهه پیش ریاضیاتیاش کرد و دنیای ارتباطات و زبان رو برای همیشه عوض کرد.شنون تو مقالهی معروفش تو ۱۹۴۸ یه کار انقلابی انجام داد: معنا رو از اطلاعات جدا کرد. از نظر اون، اطلاعات ربطی به اهمیت یا محتوای فلسفی پیام نداره، بلکه صرفاً به میزان غافلگیری گیرنده یا شنونده ربط داره.شنون واحدی به نام بیت (bit) تعریف کرد و اطلاعات هر رویداد رو اینطور اندازه گرفت:I(x) = –log₂ P(x)هرچی یه رویداد بعیدتر باشه، وقوعش اطلاعات بیشتری حمل میکنه. پرتاب یک سکهی سالم و اومدن شیر؟ احتمالش ½ میشه، پس یه بیت اطلاعات داره. رویدادی با احتمال ۱۰۰ درصد؟ صفر بیت، چون هیچ غافلگیریای نداره، درست مثل اومدن "ببند" تو جملهی اول.پس "اطلاعات" یعنی نااطمینانیِ برطرفشده، یعنی چیزی که واقعاً نمیدونستید و حالا میدونید.حالا تصور کنید یه منبع تصادفی دارید که مدام یه سری نماد تولید میکنه. میخواید بدونید بهطور متوسط هر نماد چقدر غافلگیرتون میکنه و اینجاست که مفهوم آنتروپی (entropy) وارد میشه:H = – Σ P(x) · log₂ P(x)آنتروپی چیزی نیست جز "میانگین غافلگیری" یه منبع. سکهی سالم بیشترین آنتروپی رو داره: یه بیت کامل، چون هر دو نتیجه به یه اندازه محتمل هستند و شما واقعاً نمیدونید شیر میاد یا خط اما سکهای که ۹۰ درصد مواقع شیر میاد، آنتروپی پایینتری داره (حدود ۰.۴۷ بیت) چون تقریباً همیشه میدونید نتیجه چی میشه. آنتروپی در واقع عدم قطعیتِ ذاتیِ یه سیستم رو اندازه میگیره.شنون همچنین سال ۱۹۵۱ آزمایشی طراحی کرد که امروز یکی از معروفترین آزمایشهای تاریخ علم اطلاعات محسوب میشه. اون از افراد خواست حرف به حرف یه متن انگلیسی رو حدس بزنند. بعد از هر حدس، نتیجهی درست اعلام میشد و آزمایش ادامه داشت. شنون از الگوی موفقیت و شکست این حدسها آنتروپی زبان رو استخراج کرد و نتیجهی جالبی به دست آورد: آنتروپی زبان انگلیسی فقط بین ۰.۶ تا ۱.۳ بیت به ازای هر حرفه. الفبای انگلیسی ۲۶ حرف داره و اگه هر حرف بهصورت یکنواخت ظاهر میشد، آنتروپی حدود ۴.۷ بیت بود. اما در عمل، زبان بسیار پیشبینیپذیرتر از یه توالی تصادفیه. بیشتر از دو سوم ظرفیت اطلاعاتیِ حروف، افزونگی (redundancy) به حساب میاد.اما این افزونگی اتلاف نیست، بلکه یه مکانیزم طبیعی برای تصحیح خطاست.همین افزونگیه که باعث میشه شما جملهی «گربهها خوابیدهاند» رو حتی اگه چند حرفش پاک بشه، بتونید بخونید یا اگه بخشی از یه پیام تو سروصدا گم بشه، بخشهای دیگه، اطلاعات رو نجات میدند. زبان تو طول تکاملش تحت فشار انتخابی شکل گرفته تا بتونه حتی تو محیطهای پر از Noise که عملاً سیگنالی از اطلاعات نمیدند، ارتباط مؤثر رو تضمین کنه. افزونگی در اصل یه ویژگیه، نه یه نقص.مرجع:Claude E. Shannon, “A Mathematical Theory of Communication,” Bell System Technical Journal, Vol. 27, 1948.برای حمایت از انجمن، میتونید این محتوا رو با دوستان علاقهمندتون به اشتراک بذارید.#آموزشی#معرفی@Irandoc_cl
پستهای تلگرام — انجمن علمی دانشجویی زبانشناسی دانشگاه الزهرا
📢دومین همایش آموزش زبان فارسی با اهداف ویژه کالج بینالملل دانشگاه علوم پزشکی تهران با همکاری انجمن آموزش زبان فارسی به غیرفارسیزبانان (آزفا)، این رویداد علمی را برگزار میکند.🗓 ۲۶ آذر ۱۴۰۵ ⏰ساعت ۸ تا ۱۵💻 بهصورت مجازی و پخش زنده در آپارات و اسکایروم📌 مهلت ارسال چکیده: ۳۰ مرداد ۱۴۰۵🌐 اطلاعات بیشتر:international.tums.ac.ir/2CPLTراههای ارتباطی انجمن علمی آزفا:🔹تارنما: iranazfa.ir 🔹رایانامه: Iranazfa@gmail.com🔹اینستاگرام: iran.azfa🔹پیامرسان بله: iranazfa@
نوزدهم مرداد، سالگرد درگذشت همیشه استادمان #کورش_صفوی (۱۳۳۵ - ۱۴۰۲)
مهارتهای کامپیوتری (ICDL) را حرفهای بیاموزید! 🚀💻📣 انجمن علمی دانشجویی مهندسی انرژی دانشگاه صنعتی شریف (پایا) با همکاری انجمنهای علمی برتر کشور برگزار میکند:🎯💻 دوره جامع مهارتهای رایانهای (ICDL کاربردی)🔘کار با Windows 8/10/11🔘مفاهیم فناوری اطلاعات🔘اینترنت و ارتباطات🔘مایکروسافت آفیس Word🔘مایکروسافت آفیس Power Point🔘مایکروسافت آفیس Excel🔘مایکروسافت آفیس Access👤مدرس:جناب آقای مهندس حمیدرضا عطااللهی💥گرافیست، مدرس ICDL و نرمافزارهای PHOTOSHOP, IILLUSTRATOR, PREMIERE, AUTOCAD 📅 شروع دوره: ۲۹ مرداد ماه طول دوره: ۳۰ ساعت (۱۲ جلسه ۲ونیم ساعته)⏰پنجشنبهها ساعت ۹ الی ۱۱:۳۰🔖 با گواهی رسمی و معتبر از دانشگاه صنعتی شریف📌قیمت اصلی دوره: ۲ میلیون و ۹۹۰ هزار تومان💣با تخفیف دانشجویی: ۱ میلیون و ۷۹۰ هزار تومان✅ بههمراه ضبط جلسات و پشتیبانی کامل📍 آنلاین در بستر اسکای روم💣 تخفیف ویژه ثبتنام گروهی🔥با امکان پرداخت دو مرحلهای💥 جهت تقویت رزومه و ورود به بازار کارمشاهده سرفصلها، اطلاعات بیشتر و ثبتنام با مراجعه به آیدی تلگرام یا بله: 📢🆔 @PS_ATA✦Telegram_PAYA✦Linkedin_PAYA✦
🏴🏴🏴#معرفیهمایش📣 فراخوان پذیرش مقاله🏛 نخستین همایش پژوهشهای ایرانی-اسلامی در جوامع مدرن🔹 همراه با :📰گواهی نمایه سازی سایت ایران ژورنال📜لوح تقدیر ملی پایگاه اطلاعرسانی ایران ژورنال✅گواهی پذیرش مقاله🌐لوح تقدیر پذیرش مقالهکد آی اس سی: اقدامات جهت اخذ کد در حال انجام استامکان نمایهسازی مقالاتهمایش در SID.ir📚 محورهای اصلی همایش:▪️ دین، فناوری و جامعه مدرن▪️ الهیات، فلسفه و نواندیشی دینی▪️ فقه، حقوق و حکمرانی▪️ خانواده، سبک زندگی و تربیت دینی▪️ دفاع مقدس، مقاومت و تمدن اسلامی📄 پذیرش مقالات علمی، پژوهشی و تخصصی و ترویجی،مروری در دیگر موضوعات مرتبط نیز امکانپذیر است.🌍 زبانهای قابل پذیرش:فارسی، عربی و انگلیسی📅 زمان برگزاری همایش: ۲۰ آبانماه ۱۴۰۵⏳ آخرین مهلت ارسال مقاله و ثبتنام: ۱ آبانماه ۱۴۰۵🌐 eitaa.com/iran_journals%F0%9F%93%B1 ارتباط با دبیرخانه: @iran0741📢 برای اطلاع از شیوهنامه نگارش مقالات، محورهای تفصیلی و اطلاعیههای همایش به کانال رسمی مراجعه فرمایید.eitaa.com/iran_journals%D8%A7%D8%B2 اساتید، پژوهشگران، دانشجویان و علاقهمندان دعوت میشود آثار علمی خود را به دبیرخانه همایش ارسال نمایند.09103138871eitaa.com/iran0741
انجمن علمی آزفا برگزار میکند:📚 باشگاه پژوهشخوانی/ نشست دوم🔹بررسی مقاله علمی Teaching of Culture in Persian as a Second or Foreign Language🔹فرهنگآموزی در آموزش زبان فارسی بهعنوان زبان دوم یا خارجی🔹نویسندهها: دکتر موسی نوشی (عضو هیئت علمی دانشگاه شهیدبهشتی) و دکتر زهرا ابوالحسنی چیمه (عضو هیئت علمی دانشگاه تهران)🔹مقاله منتشرشده در کتاب:Handbook of Teaching and Learning Persian as a Second Language🔹ناشر: Springer✨مهمان ویژه نشست : سرکار خانم دکتر زهرا ابوالحسنی چیمه زمان برگزاری:📅 دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۴۰۵🕗 ساعت ۲۰ تا ۲۱💻 بهصورت برخطدبیر علمی: دکتر فائقه شاهحسینی دبیر اجرایی: دکتر الهام اکبری✅ شرکت برای علاقهمندان رایگان است.📜 در پایان نشست، به شرط پیشثبت از طریق رایانامه و ارسال مشخصات، گواهی حضور از سوی انجمن آزفا برای شرکتکنندگان صادر خواهد شد.📧 رایانامه:iranazfa@gmail.com
